Aç kalarak yapılan diyetlerin, yalnızca salata tüketmeye dayalı beslenme programlarının ve bilimsel temeli olmayan zayıflama kürlerinin metabolizmaya zarar verdiğini ifade eden Aslantaş, 'Vücudumuz bir matematik formülü değil, hayatta kalmaya programlanmış biyolojik bir sistemdir. Hızlı kilo verme uğruna yapılan yanlışlar, geçici sonuçlar sağlasa da uzun vadede sağlığı ve metabolizmayı olumsuz etkiler.' dedi.

Düzenli öğün tüketmenin önemine dikkat çeken Aslantaş, kahvaltıyı atlayıp günü kahveyle geçiştirmenin, akşam ise aşırı yemek yemenin metabolizma için en büyük hatalardan biri olduğunu belirtti. Kilo verme sürecinde kas kaybı yerine yağ yakımının hedeflenmesi gerektiğini vurgulayan Aslantaş, yumurta, yoğurt, peynir, balık, tavuk ve kuru baklagiller gibi protein kaynaklarının hem kas kütlesini koruduğunu hem de uzun süre tokluk sağladığını söyledi.

Sebze ağırlıklı beslenmenin kilo kontrolünde önemli rol oynadığını dile getiren Aslantaş, zeytinyağlı sebze yemekleri ve mevsim salatalarının içerdiği yüksek lif sayesinde sindirimi yavaşlatarak tokluk hissini artırdığını ifade etti.

Yeterli su tüketiminin önemine de değinen Aslantaş, susuzluğun çoğu zaman açlık hissiyle karıştırıldığını belirterek, gün içinde yeterli miktarda su içmenin hem metabolizmayı desteklediğini hem de gereksiz atıştırmaların önüne geçtiğini kaydetti.

Kilo vermenin yalnızca beslenmeyle sınırlı olmadığını vurgulayan Aslantaş, günlük yaşamda yapılacak küçük fiziksel aktivitelerin de büyük katkı sağladığını belirtti. Asansör yerine merdiven kullanmanın, kısa mesafelerde yürümeyi tercih etmenin ve düzenli akşam yürüyüşlerinin hem enerji harcamasını artırdığını hem de stres seviyesini düşürdüğünü söyledi.

Yetersiz uykunun ve kronik stresin kilo kontrolünü olumsuz etkilediğini ifade eden Aslantaş, yetişkinlerin her gece 7-9 saat kaliteli uyku uyuması gerektiğini belirtti. Düzenli uyku saatleri oluşturulmasını öneren Aslantaş, yatmadan önce ağır yemeklerden, kafeinden ve telefon ekranlarından uzak durulmasının metabolizma açısından önemli olduğunu dile getirdi.

Ani gelişen tatlı krizlerinin çoğunlukla duygusal açlıktan kaynaklandığını söyleyen Aslantaş, vatandaşlara mutfağa gitmeden önce kendilerine 'Gerçekten aç mıyım, yoksa sadece sıkıldım mı?' sorusunu sormalarını tavsiye etti.
Kriz anlarında 20 dakika beklemenin, kısa bir yürüyüş yapmanın, nefes egzersizleri uygulamanın ya da bir arkadaşla sohbet etmenin tatlı isteğini azaltabileceğini belirten Aslantaş, evde paketli tatlılar yerine sağlıklı atıştırmalıklar bulundurulmasının da önemli olduğunu söyledi.

Toplumda en yaygın yanlış inanışlardan birinin ekmeğin tamamen bırakılması olduğunu belirten Aslantaş, ekmeğin temel enerji kaynaklarından biri olduğunu ifade etti.
Beyaz ekmek yerine tam buğday, çavdar, siyez veya tam tahıllı ekmeklerin tercih edilmesini öneren Aslantaş, kilo verme döneminde öğün başına 1-2 ince dilim esmer ekmeğin dengeli beslenme programında yer alabileceğini söyledi.

Son dönemde yaygınlaşan GLP-1 grubu zayıflama ilaçlarına ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Aslantaş, bu ilaçların obezite tedavisinde bilimsel olarak önemli bir gelişme olduğunu ancak tek başına çözüm olmadığını belirtti.
İlaç kullanımı sırasında yeterli protein alınmaması ve egzersiz yapılmaması halinde kas kaybı yaşanabileceğini ifade eden Aslantaş, bulantı, kusma, kabızlık ve safra taşı gibi yan etkilerin de görülebileceğine dikkat çekti.
Sağlıklı yaşamın temelinin dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, kaliteli uyku ve sürdürülebilir yaşam alışkanlıkları olduğunu vurgulayan Aslantaş, 'Mucize olarak adlandırılan diyetler gelip geçer, ancak sağlıklı yaşamın temel kuralları hiçbir zaman değişmez.' dedi.

Kullanılan güneş kremi çeşidi kadar doğru miktarda ve doğru şekilde kullanılmasının da önemini vurgulayan Topcu, şu ifadeleri kullandı:
'Güneş koruyucularının daha çok yazın kullanıldığını görüyoruz. Bizler de yazın daha yoğun öneriyoruz, öyle bir teamül var. Bu doğru fakat problem aslında güneş değil, güneşteki ultraviyole A ve ultraviyole B. Böyle bakarsak biz kışın da ultraviyoleyle karşı karşıya kalıyoruz. Güneşsiz alanda da ultraviyole ışınlar var. Bulutlu havada da ultraviyole yeryüzüne ve deriye ulaşıyor. Eğer bir dermatolojik hastalığımız varsa kışın bile ultraviyoleden korunmak amaçlı güneş koruyucu kullanmamız gerekebilir.'

Güneş kremlerindeki SPF'den (Sun Protection Factor-Güneş Koruma Faktörü) çok doğru ürünün doğru şekilde ve doğru miktarda kullanılmasının önemini vurgulayan Topcu, 'SPF 30'u genelde kışın kullanmayı, yazın ise SPF 50 ve 50 +'ı tercih ediyoruz. Onaylanmış, denetlenmiş, standardize edilmiş, doğru yerde satılan ürün doğru üründür' dedi.

Mineral (fiziksel) filtreli güneş kremleri ile kimyasal filtreli güneş kremleri arasındaki farkı anlatan Topcu, 'En iyi ve hızlı koruyuculuk sağlayanlar, fiziksel (mineral filtreli) ürünler. İçinde titanyum dioksit ve çinko oksit bulunan pek çok ürün var. Bütün bunlar iyi koruyucuya sahiptirler. Bunların da birtakım sıkıntıları var. Sürüldüğünde ciltte beyaz tabaka oluyor. Bir de kimyasal filtreli olanlar var. 2019-2022 arasında hem FDA (Food and Drug Administration) hem Avrupa Birliği (AB) bunların ürün içindeki oranlarını düzenledi ve 'Şu orandan daha fazlası olamaz' dedi. Yani hem fiziksel hem de kimyasal filtreli olanlarda artık bir standart var. Kimyasal filtreli olanların avantajı, daha kolay uygulanabiliyor ve kozmetik açıdan daha kabul edilebilir olması' ifadelerini kullandı.

Kimlerin fiziksel, kimlerin kimyasal filtreli güneş kremi kullanması gerektiğine dair tavsiyelerde bulunan Dr. Öğr. Üyesi Elif Topcu, 'Çocuklar, gebeler, melazma tedavisi ya da dermatolojik birtakım hastalık tedavisi görenler, fiziksel bariyeri fazla olan ürünleri kullanabilir. Hiçbir problemi olmayan, kendini sadece güneş yanığından korumak isteyenler dozu denetlenmiş, onaylanmış ve standartlaştırılmış kimyasal filtreler de kullanabilir. Önemli olan hangi bireye hangi ürünü, hangi yaşta seçeceğimiz' dedi.

C vitamini serumlarının güneş kremlerini destekleyici bir ürün olabileceğini belirten Topcu, 'C vitamini çok iyi bir antioksidan. Güneş koruyucuları oldukça destekleyici diyebiliriz. Gündüzleri önce nemlendiricimizi, C vitaminli serumumuzu, üstüne de bir güneş koruyucu kullanabiliriz' dedi.

Retinoik asit içeren ürünlerin ise yaz aylarında daha dikkatli kullanılması gerektiğinin belirten Dr. Öğr. Üyesi Elif Topcu, 'Retinoik asidin yaz aylarında genel olarak kullanılmasını tavsiye etmiyoruz. Bu, hasta ya da danışan ile hekim arasında planlanması gereken bir ürün' diyerek retinoik asit kullanımına karşı uyarılarda bulundu.

Dr. Öğr. Üyesi Elif Topcu, sadece güneş yanıklarına karşı değil, hastalıklardan korunmak için de düzenli güneş kremi kullanımının önemini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:

'Hep güneşten korunmaya çalışıyoruz ama hedefimiz sadece güneş yanıklarından korunmak olmasın. Aslında kronik bir ultraviyole maruziyeti olduğunu ve bunun güneş yanığından da öte DNA hasarı yapabileceğini ve bu DNA hasarının uzun vadede deri kanserlerine ya da cilt hasarına neden olabileceğini unutmamamız gerekiyor. Hedefimiz yoğun ultraviyoleden korunmak, DNA'mızı koruyabilmek ve cildimizde ekstra deri hastalıkları oluşmasını, belki de cilt kanserini engellemek olmalı. Sadece güneş yanığı gibi düşünmeyelim, uzun vadeli bir sağlık yatırımı gibi düşünelim.'

Çevik, 'İnternet bağımlılığı teriminin bile kendi içinde yetersiz kaldığı artık kabul görmektedir. Oyun bağımlılığı, sosyal ağ bağımlılığı ve hatta 'selfie' bağımlılığı gibi alt grup bağımlılık tanımları oluşmaya başlamıştır. Bunlar her ne kadar 'yeni yetme' gibi görülse de hormonlu büyüme gösterip hızla gelişmekte ve ölümcül sonuçlara ulaşabilmektedirler. Muğla'da yaşanan selfie ölümünden sonra bölgede çekilen selfie sayısı 10 kat daha artmıştır' diye konuştu.

'Ne zaman terapiye başlamalı' sorusunu cevaplayan Uzm. Dr. Mehmet Çevik, 'Eğer siz de güne hangi sebeple olursa olsun internetle başlıyorsanız, günde yaklaşık 4-5 saati aşkın internette kalıyorsanız, her gittiğiniz yerde aklınıza ilk gelen şey fotoğraf yükleyip sosyal medyada paylaşmak ise ve bazen internet yüzünden işinizi, eşinizi veya arkadaşlarınızı aksatıyorsanız veya bu konuda serzenişler işitiyorsanız, yavaş yavaş bir terapi sürecine girmeyi düşünebilirsiniz' ifadelerini kullandı.

Kalp hastaları arasında genellikle 'ameliyat oldum, artık iyiyim' şeklinde bir yanılgı olduğunu aktaran Prof. Dr. Abdi Sağcan, koroner arter hastalığının damar içinde plak birikimiyle ilerleyen ve ömür boyu süren kronik bir rahatsızlık olduğunu söyledi. Prof. Dr. Abdi Sağcan, 'Yaptığımız bypass ameliyatı hastalığın kendisini değil, yol açtığı tıkanıklıkları ve sonuçlarını düzeltmeye yöneliktir. Tıkalı ya da daralmış damarın etrafından yeni bir yol oluşturuyoruz. Böylece kalp kasına giden kan akışını artırıyor, hastanın göğüs ağrısını azaltıyor ve kalp krizi riskini düşürüyoruz. Ancak damar sertliği tüm damarlarda devam edebilir. Takılan bypass damarları da zaman içinde etkilenebilir. Eğer kolesterol yüksekliği, sigara kullanımı, diyabet ve hipertansiyon gibi risk faktörleri kontrol altına alınmazsa hastalık ilerlemeye devam eder' dedi.

Ameliyat sonrası dönemin en az operasyon kadar önemli olduğunun altını çizen Prof. Dr. Abdi Sağcan, bypassın bir son değil, aslında yeni bir başlangıç olduğunu ifade ederek, 'Hastalar mutlaka kolesterol düşürücü ve kan sulandırıcı ilaçlarını düzenli kullanmalı, Akdeniz tipi beslenmeye geçmeli, sigarayı bırakmalı ve düzenli egzersiz yapmalıdır. Ayrıca şeker ve tansiyon kontrolü de ihmal edilmemelidir. Bypass bir onarım işlemidir, hastalığın kökünü kazımaz. Bu nedenle tedavinin en önemli parçası, ameliyat sonrası yaşam tarzı değişiklikleridir' diye konuştu.

Balon ve stent uygulamalarının ardından da altta yatan koroner arter hastalığının devam ettiğini hatırlatan Prof. Dr. Abdi Sağcan, stentin damardaki belirli bir darlığı ortadan kaldırdığını fakat damar sertliğinin tüm damar sistemini ilgilendiren kronik bir süreç olduğunu vurguladı. Prof. Dr. Abdi Sağcan, 'Tek bir noktayı düzeltmek hastalığın tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez. Damar sertliği zamanla başka bölgelerde de gelişebilir, stent takılan yerde nadiren yeniden daralma olabilir. Başarılı bir sonuç için tedavi sadece girişimle sınırlı değildir. Birincisi girişimsel tedavi yani balon ve stent, ikincisi kan sulandırıcılar ve kolesterol düşürücülerin hayati önemde olduğu ilaç tedavisi, üçüncüsü ve en kritik olanı ise yaşam tarzı değişikliğidir. Sigaranın bırakılması, sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz ve kilo kontrolü tedavinin temelini oluşturur' açıklamasında bulundu.

Bypass ameliyatı ya da stent takılan hastaların süreç sonrasında yaptığı en büyük hatanın 'artık iyileştim' düşüncesi olduğunu söyleyen Prof. Dr. Abdi Sağcan, asıl tedavinin işlemden sonra başladığına dikkat çekti. Hastaların kendilerini iyi hissedince ilaçları bırakabildiğini belirten Prof. Dr. Abdi Sağcan, 'Özellikle kan sulandırıcıların erken kesilmesi, stent içinde pıhtı oluşumuna yol açabilir ve bu durum hayati risk taşır. Sigaraya devam etmek ise yapılan tüm tedaviyi boşa çıkarabilir ve damarların yeniden tıkanmasını hızlandırır. Yağlı, tuzlu ve işlenmiş gıdalarla beslenmeye devam eden hastalarda hastalık ilerler. Kalbe zarar verir korkusuyla hareketsiz kalmak da yanlıştır, doktor kontrolünde düzenli egzersiz tedavinin bir parçasıdır. Düzenli takip yapılmazsa yeni darlıklar fark edilmeyebilir. Kolesterol, tansiyon ve diyabet kontrol altına alınmazsa hastalık ilerlemeye devam eder. Doğru ilaç kullanımı ve yaşam tarzı değişikliği ile hastalar uzun yıllar sorunsuz bir yaşam sürebilir ancak bunun için tedaviyi bir süreç olarak görmek şarttır' dedi.

Denizde güneşin etkisinin çoğu zaman fark edilmediğini ifade eden Şentürk, 'Rüzgar serinlik hissi verse de güneş ışınları deniz yüzeyinden yansıyarak etkisini artırıyor. Özellikle 11.00-16.00 saatleri arasında doğrudan güneş altında kalmak, güneş yanıkları ve güneş çarpmasına yol açabiliyor. Yüksek koruma faktörlü güneş kremleri, şapka ve güneş gözlüğü ihmal edilmemeli' dedi.

Güneş, rüzgar ve fark edilmeyen terleme nedeniyle teknede sıvı kaybının hızlandığını belirten Şentürk, 'Deniz tutmasına bağlı kusmalar bu tabloyu ağırlaştırabilir. Dudak kuruluğu, baş ağrısı, koyu renkli idrar ve sersemlik hissi vücudun susuz kaldığını gösteren önemli işaretlerdir. Susama hissini beklemeden günde en az 2,5-3 litre su tüketmek gerekiyor' ifadelerini kullandı.

Tekne yaşamında küçük travmaların sık görüldüğünü belirten Şentürk, 'Çarpma, düşme ve kesiklerin yanı sıra denizanası veya deniz kestanesi temaslarıyla da karşılaşılabiliyor. Denizanası temasında yapılan en büyük yanlış, bölgeyi tatlı suyla yıkamaktır. Bu durum zehrin daha fazla yayılmasına neden olabilir. Bölgenin deniz suyu veya sirke ile temizlenmesi gerekir' diye konuştu.

Teknelerdeki sınırlı depolama alanlarının gıdaların daha hızlı bozulmasına neden olabileceğini belirten Şentürk, 'Özellikle tavuk, mayonez, süt ürünleri gibi çabuk bozulan besinler dikkatli saklanmalı ve kısa sürede tüketilmelidir. Karın ağrısı, ishal, kusma ve ateş gibi belirtiler gıda zehirlenmesini düşündürmelidir' dedi.

Uzun süre deniz suyuna maruz kalmanın dış kulak yolu enfeksiyonlarına yol açabileceğini vurgulayan Şentürk, 'Halk arasında 'yüzücü kulağı' olarak bilinen dış kulak enfeksiyonları yaz aylarında sık görülüyor. Denizden çıktıktan sonra kulakların kurulanması ve hassas bünyelerde yüzücü tıkacı kullanılması faydalı olabilir' diye konuştu.

Tekne tatillerindeki akşam eğlencelerinde alkol tüketiminin denizde daha büyük risk oluşturduğunu belirten Şentürk, 'Alkol dengeyi ve refleksleri olumsuz etkiler. Gece karanlığında denize girmek, akıntıların fark edilmesini zorlaştırır ve tekneden uzaklaşma riskini artırır. Bu nedenle alkol alındığında gece yüzmekten kesinlikle kaçınılmalıdır' ifadelerini kullandı.

Karadan uzak ortamlarda sağlık hizmetine ulaşmanın zaman alabileceğini vurgulayan Şentürk, 'Tekne tatiline çıkmadan önce ağrı kesiciler, alerji ilaçları, yara bakım malzemeleri, güneş yanığı kremleri, böcek kovucular ve kişisel ilaçları içeren kapsamlı bir sağlık çantası hazırlanmalı. Astım, diyabet, kalp hastalığı veya ciddi alerjisi olan kişiler de kaptanı önceden bilgilendirmeli. Basit görünen hazırlıklar, tatilin yarıda kesilmesini önleyebilir' diye konuştu.

Diş çürüğünün tedavi edilmediğinde ilerleyici bir süreç izlediğini belirten Doç. Dr. Güzide Pelin Sezgin, 'Çürük başlangıçta dişin sert dokularında sınırlı olabilir. Ancak gerekli tedavi yapılmadığında zamanla dentin tabakasına, ardından dişin iç kısmında yer alan pulpa dokusuna ulaşabilir. Pulpa, dişin damar ve sinir yapısını içeren canlı dokudur. Bu bölge enfekte olduğunda sıcak-soğuk hassasiyeti, çiğneme sırasında ağrı, gece artan zonklayıcı ağrı ve ilerleyen dönemde apse gelişebilir' diye konuştu.

Diş apsesinin bazı hastalar tarafından yalnızca ağrılı bir diş problemi gibi değerlendirildiğini ifade eden Sezgin, ağrının azalmasının her zaman iyileşme anlamına gelmediğini söyledi.

Sezgin, 'Ağrı bir süre sonra azaldığında hastalar sorunun kendiliğinden geçtiğini düşünebiliyor. Oysa bu durum her zaman enfeksiyonun ortadan kalktığı anlamına gelmez. Dişin canlılığını kaybetmesiyle ağrı azalabilir ancak enfeksiyon kök ucunda ilerlemeye devam edebilir. Bu nedenle ağrı kesicilerle geçiştirilen, tekrarlayan veya şişlik ile birlikte görülen diş ağrıları mutlaka diş hekimi tarafından değerlendirilmelidir' ifadelerini kullandı.

Tedavi edilmeyen diş apselerinin çevre dokulara yayılabileceğine dikkat çeken Sezgin, 'Diş kökünde başlayan enfeksiyon yalnızca ağız içinde sınırlı kalmayabilir. Zamanında müdahale edilmediğinde çene kemiğine, yüz dokularına ve boyun bölgesine yayılabilir. Bu durumda yüzde, çenede veya boyunda şişlik, ağız açmada zorlanma, yutma güçlüğü, ateş, halsizlik ve genel durum bozulması görülebilir' dedi.
Özellikle yüz ve boyun bölgesinde hızla artan şişlik, yutma güçlüğü veya nefes almada zorlanma gibi belirtilerin acil değerlendirme gerektirebileceğini belirten Sezgin, bu tür bulguların ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi.

Diş apsesinin bakteriyel bir enfeksiyon olduğunu vurgulayan Sezgin, tedavi edilmeyen enfeksiyonların nadir durumlarda kana karışarak tüm vücudu etkileyen ciddi tablolara yol açabileceğini belirtti.
Sezgin, 'Sepsis, hayatı tehdit edebilen ağır bir enfeksiyon yanıtıdır. Bu risk özellikle bağışıklık sistemi zayıf olan bireylerde, kontrolsüz diyabeti olan hastalarda, bazen ileri yaş grubunda ve kronik sistemik hastalıkları bulunan kişilerde daha dikkatli takip edilmelidir. Bu nedenle diş apsesi 'kendiliğinden geçer' düşüncesiyle ihmal edilmemelidir' şeklinde konuştu.

Üst çene dişlerinin sinüs boşluklarına yakın konumda olduğunu hatırlatan Sezgin, özellikle üst çene arka bölgedeki dişlerde gelişen enfeksiyonların sinüs bölgesini de etkileyebileceğini söyledi.
Sezgin, 'Bu hastalarda diş ağrısına yüz ağrısı, basınç hissi veya sinüzit benzeri şikayetler eşlik edebilir. Bu nedenle ağız ve diş kaynaklı enfeksiyonlar yalnızca lokal bir problem olarak değerlendirilmemeli, altta yatan neden doğru şekilde belirlenmelidir' dedi.

Endodontik tedavinin, halk arasında bilinen adıyla kanal tedavisinin, enfekte olmuş dişlerin korunmasında önemli bir yöntem olduğunu belirten Sezgin, uygun vakalarda kanal tedavisi ile dişin çekilmeden ağızda tutulabileceğini ifade etti.

Sezgin, 'Kanal tedavisinde amaç, enfekte veya hasar görmüş pulpa dokusunun temizlenmesi, kök kanallarının dezenfekte edilmesi ve dişin yeniden fonksiyon görebilecek şekilde korunmasıdır. Uygun vakalarda kanal tedavisi sayesinde diş çekilmeden ağızda tutulabilir. Doğal dişin korunması; çiğneme fonksiyonu, estetik görünüm ve ağız sağlığının devamlılığı açısından büyük önem taşır' diye konuştu.

Diş apselerinde enfeksiyon kaynağının ortadan kaldırılmasının büyük önem taşıdığını belirten Sezgin, antibiyotik kullanımının her zaman tek başına yeterli olmayabileceğine dikkat çekti.
Sezgin, 'Bazı durumlarda antibiyotik tedavisi hekim tarafından gerekli görülebilir. Ancak antibiyotik tek başına çoğu zaman kalıcı çözüm sağlamaz. Enfeksiyonun kaynağı olan diş mutlaka değerlendirilmelidir. Gerekli durumlarda kanal tedavisi, drenaj veya farklı tedavi seçenekleri gündeme gelebilir. Tedavi planı, hastanın klinik durumuna ve dişin mevcut durumuna göre belirlenir' ifadelerini kullandı.

Diş çürüklerinin düzenli kontrollerle erken dönemde tespit edilebileceğini ifade eden Sezgin, diş ağrısının dayanılmaz hale gelmeden diş hekimine başvurulması gerektiğini söyledi.
Sezgin, 'Erken dönemde fark edilen çürükler daha basit tedavilerle kontrol altına alınabilirken, ilerlemiş vakalarda kanal tedavisi gerekebilir. Tedavi geciktikçe enfeksiyonun yayılma riski ve diş kaybı ihtimali artar. Düzenli diş hekimi kontrolleri, doğru ağız hijyeni, diş ipi kullanımı ve şekerli-asitli gıdaların sık tüketiminden kaçınmak çürük ve apse riskini azaltmaya yardımcı olur' dedi.

Marmaris Belediye Başkanı Acar Ünlü de merkezi ziyaret ederek yürütülen çalışmalar hakkında bilgi aldı. Kendisi de ölçüm yaptıran Başkan Ünlü, sağlıklı yaşamı destekleyen hizmetlerin önemine dikkat çekerek, 'Sağlıklı bir yaşamın kapılarını herkese açmak istiyoruz. Tüm komşularımızın Sağlık İşleri Müdürlüğümüz koordinasyonunda sunulan bu profesyonel ve ücretsiz destekten yararlanmasını arzuluyoruz. Çünkü biliyoruz ki mutlu ve sağlıklı bir toplum, sağlıklı bireylerle başlar' dedi.

Hizmet kapsamında kilo yönetimi, çocuk ve ergen beslenmesi, gebelik ve emzirme döneminde beslenme, kronik hastalıklarda sağlıklı beslenme ile sağlıklı yaşam alışkanlıklarının oluşturulmasına yönelik danışmanlık verileceğini belirten Diyetisyen Meltem Mirza da ücretsiz diyetisyen hizmetinden yararlanmak isteyen vatandaşların randevu alması gerektiğini belirtti.

Operasyonun ardından hastanın genel durumunun iyi olduğu bildirildi. Uzmanlar, kolon kanserinde erken tanının hayat kurtardığını belirterek düzenli kolonoskopi taramalarının önemine dikkat çekti. Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yatağan Ek Hizmet Binası'nda hizmet veren Endoskopi Ünitesi sayesinde birçok bağırsak hastalığının erken dönemde teşhis edilerek tedavi edilebildiği belirtildi.

Kulak çınlamasının en önemli nedenlerinden birinin, işitmeyi sağlayan iç kulaktaki ve halk arasında 'salyangoz' olarak bilinen yapıda bulunan tüylü hücrelerin hasar görmesi olduğunu vurgulayan Özer, 'Özellikle gürültüye maruz kalan kişilerde bu hücreler zarar görebiliyor veya kaybolabiliyor. Bu durumda sesin algılanma biçimi değişir. Ses dalgaları sinirler aracılığıyla beyne iletilirken azalma olur ve beyin bu eksikliği telafi etmek amacıyla sinirlerde daha fazla aktivite oluşturur. Bu spontan sinirsel aktivite, gerçekte ses olmamasına rağmen beyin tarafından ses olarak algılanır. Burada algı çok önemli, aynı düzeyde çınlaması olan iki kişiden biri uyuyamazken bir diğer kişi zamanla çınlamaya alıştığını söyleyebilir. Bunun nedeni beynin ilgili bölgelerinin sesi farklı şekilde işlemesidir. Dolayısıyla çınlamanın kişiye etkisi bireysel farklılıklar gösterebilir' dedi.

Tek taraflı kulak çınlamasına dikkat çeken Doç. Dr. Fulya Özer, 'Tek taraflı çınlama, bazı ciddi hastalıkların habercisi olabilir. Bu durumda nazofarenks tümörlerinden işitme siniri tümörlerine kadar çeşitli nedenlerin araştırılması gerekir. Nabız atışı şeklinde hissedilen çınlamalarda damarsal anomaliler açısından inceleme yapılmalıdır. Çınlamaya baş dönmesi, ani işitme kaybı, yüz felci, kulak akıntısı veya başka nörolojik belirtiler eşlik ediyorsa altta yatan farklı hastalıkların ipucu olabilir. Bu nedenle çınlamayı tek başına değerlendirmiyoruz, eşlik eden bulgularla birlikte inceliyoruz. Bazen de tüm incelemelere rağmen belirgin bir neden saptanamayabiliyor. Hastanın işitmesi normal olabilir ve standart işitme testlerinde herhangi bir sorun görülemeyebilir. Ancak buna rağmen çınlama devam edebilir. Bu durumda iç kulaktaki hücrelerle sinirin birleşim noktalarında, standart testlerle kolayca tespit edilemeyen problemler olabileceğini düşünürüz. Daha ileri testlerle bu alanları değerlendirmeye çalışırız' şeklinde konuştu.

Özer, sesi ortadan kaldırmadan önce çınlamaya eşlik eden hastalığın tedavisini önemsediklerini vurgulayarak, 'Tedavide temel amacımız her zaman sesi tamamen ortadan kaldırmak değil, öncelikle çınlamaya eşlik eden bir hastalık varsa onu tedavi etmeye çalışmak. Bunun mümkün olmadığı durumlarda ise beynin sesi algılama düzeyini azaltmayı hedefleriz. İşitme kaybı bulunan hastalarda tedavi süreci daha kolay ilerleyebiliyor ve bu kişilere işitme cihazı önerebiliyoruz. Günümüzde bazı işitme cihazlarının içinde tinnitusu maskeleyen beyaz gürültü sistemleri bulunuyor. Hastanın çınlamasının frekans ve şiddetinin belirlenmesinin ardından buna uygun beyaz gürültü sesleri, kişinin sevdiği müziklerin arka planına yerleştirilerek çınlama sesi maskeleniyor. Böylece hem işitme düzeliyor hem de çınlama algısı azaldığı için kişinin yaşam kalitesi artırabiliyor. İşitme kaybı olmayan hastalarda öncelikle hastaya çınlamanın nasıl oluştuğunu ayrıntılı şekilde anlatıyoruz. Hastalar, duydukları sesin neden oluştuğu ve ciddi bir beyin hastalığıyla ilişkili olup olmadığına dair kaygılanıyorlar. Çınlamanın mekanizmasını açıklamak bile çoğu zaman hastayı rahatlatabiliyor diye konuştu.

Çınlamanın yaşam kalitesini ciddi ölçüde etkileyebildiğini, uyku sorunlarına ve yoğun kaygıya yol açabildiğini belirten Özer, bu tür durumlarda bilişsel terapi gibi yöntemlerden yararlanıldığını söyledi. Özer, 'Klinik ortamda çeşitli ölçekler ve anketler aracılığıyla çınlamanın kişinin günlük yaşamını ne derece etkilediğini değerlendiriyoruz. Gerekli gördüğümüz durumlarda ise hastalarımızı psikoloji veya psikiyatri desteğine yönlendiriyoruz' dedi.

İlaç tedavisinde dikkatli olunması gerektiğini vurgulayan Özer, vitamin ve mineral eksiklikleri ya da sistemik hastalıklar söz konusuysa öncelikle bunların tedavi edilmesinin önem taşıdığını ifade etti. Bu tür sorunların bulunmadığı durumlarda ise kulak çınlamasını tamamen ortadan kaldıran, güçlü ve kesin etkili bir ilaçtan söz etmenin mümkün olmadığını belirten Özer, bazı hastalarda ilaçların psikolojik rahatlama sağlayan plasebo etkisi gösterebildiğini de kaydetti.

Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Fulya Özer, son olarak sağlıkla ilgili bilgilerin sosyal medya ve dijital platformlarda doğru kaynaklardan alınmasının önemini vurgulayarak, 'Bu nedenle bilimsel ve uzman görüşlerine dayanan içeriklerin toplumla paylaşılması son derece değerlidir' diyerek sözlerini tamamladı.

Kene ısırması durumunda yapılması gerekenleri ise Mıstık şöyle sıraladı:

'Kene ezilmeden, penset yardımıyla vücuda tutunduğu yerden çıkarılmalı. Üzerine herhangi bir madde sürülmemeli. Çıplak elle temas edilmemeli. Çıkarıldıktan sonra kene çamaşır suyuna atılarak imha edilmeli. Kişi mutlaka en yakın sağlık kuruluşuna başvurmalı. Sonraki 10 gün boyunca ateş, halsizlik, bulantı gibi belirtiler izlenmeli.Kene mümkünse ince uçlu bir pensetle, ezmeden çıkarılmalı. Üzerine kolonya, yağ, deterjan gibi maddeler kesinlikle sürülmemeli. Korunmak için ise, uzun kollu kıyafet ve pantolon giyilmeli. Pantolon paçaları çorap içine sokulmalı. Açık renk kıyafetler tercih edilmeli. Doğadan dönüşte tüm vücut kene açısından kontrol edilmeli.'

Yazın sıcak günlerde ani tansiyon düşüşlerinin sıvı kaybı ve kanın yoğunlaşmasına yol açarak kalp krizi riskini tetikleyebileceğini işaret eden Uzm. Dr. Mehmet Gültekin Ercan, 'Sıcak havalarda vücut ısısını düşürmek için gelişen terleme ile vücudumuzdan çok fazla sıvı ve elektrolit kaybı olur. Buna bağlı olarak tansiyon düşer ve kalbimiz bunu kompanse etmek için çok hızlı atmaya başlar. Bu durum, koroner damar hastalığı olan kimselerde kalp krizi ve ciddi ritim bozukluklarını tetikler' diye konuştu.

Aşırı sıcaklarda özellikle tansiyon hastalarının sıvı kaybı yaşamaması gerektiğinin altını çizen Uzm. Dr. Mehmet Gültekin Ercan, 'Aşırı sıcaklarda terleme ile sıvı kaybı fazla olur, eğer bu sıvı dengeli şekilde yerine konmazsa tansiyonlarda dalgalanmalar ve düşüşler izlenebilir' dedi.

Sıcak havalarda en riskli saatlerin sıcaklığın en yoğun olduğu öğlen saatleri olduğunu söyleyen Uzm. Dr. Ercan, 'Öğlen sıcağında vücutta terleme ve sıvı kaybı maksimuma çıkar. Bu yüzden özellikle kalp hastaları sıcak saatlerde dışarıda olmamaya özen göstermelidir. Ayrıca, kalp hastalığı tedavisinde kullanılan ilaçların etkileri sıcak havalarda değişebilir. Havaların ısınmasıyla birlikte kalp hastalarının ilaç tedavisini doktoruna danışarak düzenlemesi gerekir. Doktorlarının bilgisi olmadan kalp ilaçlarını kesmemeli ya da dozunu değiştirmemeleri gerekmektedir' dedi.

Gün içerisinde özellikle öğle ve öğleden sonra saat 15.00'e kadar olan sürede açık havada bulunulmaması önerisinde bulunan Uzm. Dr. Ercan, yaz sıcaklarında kalp sağlığı için dikkat edilmesi gerekenleri şöyle sıraladı: 'Eğer güneşli bir havada gününüzü dışarıda geçirecekseniz, mutlaka yeterli miktarda su içmeye dikkat edin. Yorucu fiziki aktivitelerden kaçının, yaz aylarında düzenli bir egzersiz programına başlamadan önce mutlaka doktorunuza danışın. Pamuklu, açık renkli giysiler giyin. Şapka ve gözlük takın. Bu önlemler sıcaktan sizi koruyarak sıvı kaybınızı azaltacaktır. Yürüyüş öncesi ve sonrası mutlaka sıvı alın. Tatil beldelerinde deniz ve havuz kenarında alkollü ve kafeinli içecek içme alışkanlığından vazgeçin. Yürüyüş aralarında gölge ve serin yerlerde dinlenerek ve nefes alarak kalp sağlığınızı koruyun. Kalp hastası olan kişiler yanlarında cep telefonu bulundurmalı ve acil durumda çağırabilecekleri bir yakınının numarasını kaydetmelidir.'

Muş'un Bulanık ilçesinde yaşayan Hıyasettin Gök'e ise oğlu Sedat Gök (24) umut oldu. 2016 yılında Hepatit B tanısı alan Hıyasettin Gök, yıllarca ilaç tedavisi gördü. Daha sonra oğlu Gök'ten alınan karaciğer dokusu, Acıbadem Kent Hastanesinde yapılan tetkiklerin ardından Karaciğer Nakli ve Hepatobiliyer Cerrahi Bölümü kurucu başkanı Prof. Dr. Murat Kılıç ve ekibinin başarılı operasyonuyla babaya nakledildi. Hıyasettin Gök'ün kız kardeşi Nuriye Kamas'ın da 2019 yılında aynı hastanede kadavradan karaciğer nakli olduğu ve yeni bir hayata başladığı öğrenildi.

Biri böbrek, diğeri karaciğer nakliyle sağlığına kavuşan iki aileden damat-kayınpeder ile baba-oğul kontrol için geldikleri hastanede buluşarak sohbet etti.

Nakil süreciyle ilgili konuşan İbrahim Gün, 'Babam nakil bekliyordu. Ben böbreğimi vermek istedim. Kan gruplarımız uyuştu. Tahliller yapıldıktan sonra nakil gerçekleşti. Babama böbreğimi verdiğim için mutluyum. Damat olarak değil de evlat olarak babama yapmam gerekeni yaptığımı düşünüyorum. Biz damat-oğul değil baba-oğul gibiyiz' ifadelerini kullandı.

Metin Erkan ise 'Damadımdan Allah razı olsun. Benim acımı aldı. Hayatımda aldığım en güzel Babalar Günü hediyesi oldu' dedi.

Babasına böbreğini veren Sedat Gök de 'Babamın, Babalar Günü öncesinde iyileşmesinden dolayı çok daha mutluyum. İnşallah bir an önce babam da ben de sağlığımıza kavuşuruz. Eski hayatımıza devam ederiz. Baba bir çınardır. Baba olmasa biz olmazdık' diye konuştu.

Baba Hıyasettin Gök ise, 'Beni nakile oğlum ikna etti. Kendime gelir gelmez ilk olarak Sedat'ı sordum. Çok şükür sağ salim ikimiz de operasyondan çıktık' ifadelerine yer verdi.

Hıyasettin Gök'ün nakil sürecine ilişkin bilgi veren Prof. Dr. Murat Kılıç, 'Nakil, Babalar Günü öncesine denk geldi. Hastamız, Hepatit B'ye bağlı gelişen karaciğer sirozu nedeniyle son dönem karaciğer yetmezliği yaşayan 57 yaşında bir hastaydı. Oğlu, verici olmak için gönüllü oldu. Yapılan tetkiklerde, oğlundan alınacak karaciğer dokusunun babasıyla uyumlu olduğu belirlendi. Bir hafta önce nakli gerçekleştirdik. Oğlundan alınan karaciğer dokusunu babasına naklettik. Bugün oğlunu taburcu ediyoruz. Babasını da 3-4 gün içerisinde taburcu etmeyi planlıyoruz' açıklamalarında bulundu.

Metin Erkan'ın tedavi sürecine dair bilgi veren Uzm. Dr. Işık Özgü, 'Hastamızda şeker hastalığına bağlı böbrek yetmezliği gelişmişti. Böbrek yetmezliğinin günümüzde en etkili tedavisi böbrek naklidir. Bunun için ya canlı vericinin olması ya da kadavradan bağışlanan bir böbreğin bulunması gerekiyor. Hastamız bu konuda şanslı kişilerden biriydi, çünkü canlı vericisi vardı. En uyumlu verici de damadı oldu. Sonuçta o da ailenin bir evladı. Güzel bir tesadüf yaşandı. Nakli başarıyla gerçekleştirdik ve süreç sorunsuz ilerledi. Hastamızı taburcu etmeyi planlıyoruz. Babalar gününe denk gelmesi de hoş bir sürpriz oldu. Bundan sonraki süreçlerinin de sağlıklı şekilde devam etmesini temenni ediyoruz. Vericimizi ikinci gün taburcu etmiştik. Onun da sağlık durumu gayet iyi, kontrollerini sürdürmeye devam edeceğiz' ifadelerini kullandı.

Menopoz döneminde beslenmede çeşitliliğin önemine değinen Sezgin, 'Menopoz döneminde kemik sağlığını korumanın sırrı, tek tip beslenmeden kaçınıp sofrayı adeta bir gökkuşağı gibi renklendirmekten geçiyor. Günlük beslenmede kalsiyum ihtiyacını karşılamak için süt, yoğurt ve peynir gibi geleneksel kaynaklara mutlaka yer verilmelidir. Ancak tabağın geri kalanında çeşitliliği yakalamak adına, mineral ve K vitamini deposu olan koyu yeşil yapraklı sebzeler ile bitkisel protein ve lif kaynağı olan kuru baklagiller dengeli bir şekilde yer almalıdır. Bu zengin sentezi tamamlamak ve mineral alımını en üst seviyeye çıkarmak için ise fındık, badem ve susam gibi sağlıklı yağlı tohumlar günlük beslenme rutinine dahil edilmelidir' diye konuştu.

Kemik sağlığını olumsuz etkileyen alışkanlıklara da değinen Sezgin, 'Vücuttan kalsiyum atılımını artırır. Hızlı kilo verme amacıyla yapılan düşük kalorili ve tek tip diyetler kemik mineral yoğunluğunu olumsuz etkiler. Yetersiz veya aşırı miktarda protein almak kemik yapısını bozar. Fazla kahve ve çay tüketimi, yetersiz sıvı alımıyla birleştiğinde kemikleri zayıflatır. Yüksek işlenmiş gıda tüketimi kemik kalitesini düşürür' dedi.

Dr. Özbek, D vitamini eksikliğinin çocukların ihtiyaç duyduğu miktarda vitamini alamaması durumunda ortaya çıktığını belirterek, 'Vücudun birçok işlevinde görev alan D vitamini; bağışıklık sisteminin güçlenmesine, kasların ve sinir sisteminin sağlıklı çalışmasına katkı sağlar. Ayrıca kemiklerin temel yapı taşlarından biri olan kalsiyumun bağırsaklardan emilebilmesi için de yeterli D vitamini seviyesine ihtiyaç duyulur. Uskumru, somon ve sardalye gibi yağlı balıkların yanı sıra yumurta sarısı, karaciğer, süt ve süt ürünleri, maydanoz ve brokoli gibi besinler, D vitamini yönünden zengin oldukça zengindirler. Bununla birlikte D vitamininin en önemli kaynağı güneş ışınlarıdır. İnsan vücudundaki D vitamininin yaklaşık yüzde 95'i, güneş ışığının cilt üzerindeki etkisiyle üretilir. Bu nedenle çocukların uygun saatlerde ve kontrollü şekilde güneşten yararlanmaları, günlük D vitamini ihtiyaçlarının karşılanmasına önemli oranda katkı sağlar. Bu nedenle çocukların günde ortalama 20 ila 30 dakika güneş ışınlarına maruz kalmaları faydalı olacaktır' dedi.

D vitamini yetersizliğinin özellikle gelişim çağındaki çocuklarda bağışıklık sistemini zayıflatarak çeşitli sağlık sorunlarına neden olabildiğini kaydeden Özbek, 'Saçlı deride pullanma, yaraların geç iyileşmesi, diş çürükleri, aşırı terleme, halsizlik ve yorgunluk en sık görülen belirtiler arasında yer alır. Ayrıca çocukların enfeksiyonlara daha yatkın hale gelmesi ve sık sık ishal gibi sağlık problemleri yaşaması da D vitamini eksikliği ile ilişkili olabilir. Uzun süre devam eden ve ciddi seviyelere ulaşan D vitamini eksikliği, kemiklerin yeterince sertleşememesine yol açarak Raşitizm hastalığının gelişmesine kapı aralayabilir. Raşitizm; bacaklarda eğrilik, el ve ayak bileklerinde kalınlaşma, büyüme geriliği ve göğüs kafesinde şekil bozuklukları gibi önemli sorunlara sebep olur. Ancak bazı genetik hastalıkların da benzer bulgular oluşturabileceği unutulmamalı ve doğru tanı ve tedavi için bir uzman değerlendirmesi yapılmalıdır. D vitamini eksikliğinin giderilmesinde beslenme düzeninin iyileştirilmesi önemli olsa da bazı çocuklarda vitamin takviyesi gerekebilir. Ancak bu takviyelerin mutlaka hekim önerisi ve kontrolünde kullanılması gerekir. Çünkü gereğinden fazla D vitamini alınması, vücutta kalsiyum seviyelerinin yükselmesine neden olarak yumuşak dokularda ve organlarda kalsiyum birikimine yol açabilir. Bu durum ise böbrek taşı, kalp ritim bozuklukları, böbrek yetmezliği ve kalp yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlarını beraberinde getirebilir. Bu nedenle D vitamini tedavisinin kişiye özel planlanması ve düzenli takip edilmesi büyük önem taşır' diye konuştu.

Sağlıklı seyreden gebeliklerde havuz kullanımının genellikle güvenli olduğunu ifade eden Codal, 'Gebelikte havuza girmek bebeğime zarar verir mi?' sorusunun sıkça sorulduğunu belirterek, uygun şartlar sağlandığında havuz kullanımının hem anne hem de bebek açısından genellikle risk oluşturmadığını söyledi.

Gebelik ilerledikçe artan kilo, büyüyen karın ve değişen vücut dengesi nedeniyle anne adaylarında bel ağrısı, bacaklarda yorgunluk ve hareket kısıtlılığı görülebildiğini belirten Codal, suyun kaldırma kuvvetinin bu noktada önemli bir avantaj sağladığını ifade etti.

Codal, 'Suyun kaldırma kuvveti sayesinde vücut ağırlığının önemli bir kısmı desteklenir ve eklemlere binen yük azalır' diyerek, havuzda yüzme ve su egzersizlerinin bel ve sırt ağrılarını azaltabileceğini, bacaklardaki şişlik hissini hafifletebileceğini, kan dolaşımını destekleyebileceğini, anne adayının kendini daha enerjik hissetmesine yardımcı olabileceğini ve stres ile gerginliği azaltabileceğini söyledi.

Havuz suyunun bebeğe ulaşmasının mümkün olmadığını vurgulayan Codal, bebeğin rahim, amniyon sıvısı ve zarlar tarafından korunduğunu belirtti. Codal, 'Havuz suyu bebeğe zarar vermez. Ancak hijyen şartları yetersiz olan havuzlar bazı enfeksiyon risklerini artırabilir. Bu nedenle havuz seçimi oldukça önemlidir' dedi.

Codal, doktor tarafından özel bir kısıtlama getirilmediği sürece gebeliğin büyük bölümünde havuz kullanımının mümkün olduğunu ifade etti. Codal, 'Düşük tehdidi olmayan, kanaması bulunmayan, erken doğum riski taşımayan, suyu gelmemiş ve istirahat önerilmemiş anne adayları güvenle havuza girebilir' diye konuştu.

Bazı durumlarda havuz kullanımının uygun olmadığını belirten Codal, kanama, erken doğum tehdidi, amniyon sıvısının gelmesi, rahim ağzında açıklık olması veya doktor tarafından fiziksel aktivite kısıtlaması bulunan durumlarda havuza girilmemesi gerektiğini söyledi. Codal, 'Bu gibi durumlarda mutlaka hekime danışılmalıdır' uyarısında bulundu.

Temizliği düzenli yapılan havuzlarda enfeksiyon riskinin düşük olduğunu ifade eden Codal, hijyen şartlarının yetersiz olduğu ortamlarda mantar ve enfeksiyon riskinin artabileceğini belirtti. Codal, 'Havuzdan çıktıktan sonra ıslak mayo ile uzun süre kalınmamalı, duş alınmalı, kişisel havlu ve mayo kullanılmalı ve temizliğinden emin olunmayan havuzlar tercih edilmemelidir' dedi.

Termal su, kaplıca ve jakuziler konusunda da uyarıda bulunan Codal, vücut sıcaklığını artırabilecek çok sıcak su ortamlarının gebelikte önerilmediğini söyledi. Codal, özellikle ilk trimesterde yüksek vücut ısısının bazı risklerle ilişkilendirildiğini belirterek, 'Bu nedenle yüzme havuzları tercih edilmeli, aşırı sıcak sulardan kaçınılmalıdır' şeklinde konuştu.

Op. Dr. Bahadır Codal, sağlıklı bir gebelikte temiz ve bakımlı bir havuzda yüzmenin hem anne hem de bebek için genellikle güvenli olduğunu belirterek, 'Hatta gebelik boyunca karşılaşılan birçok fiziksel rahatsızlığın hafiflemesine yardımcı olabilir' dedi.

Codal, yine de her gebeliğin kendine özgü olduğunu vurgulayarak, riskli durumlarda mutlaka hekime danışılması gerektiğini söyledi ve 'Gebelik bir hastalık değil, hayatın doğal bir dönemidir. Doğru önlemlerle yaz ayları güvenle geçirilebilir' ifadelerini kullandı.

Konserve yapımında hammadde seçiminin ilk ve en önemli adımlardan biri olduğunu belirten Muslu Can, kullanılacak sebze ve meyvelerin taze, olgun ve sağlam olması gerektiğini vurgulayarak, 'Çürük, ezik, küflenmiş veya böcek zararına uğramış ürünler kesinlikle konserve yapımında kullanılmamalıdır. Ürünler bol içme suyu ile iyice yıkanmalı, toprak ve yabancı maddeler tamamen uzaklaştırılmalıdır. Temiz ve sağlıklı ham madde kullanımı, güvenli konserve üretiminin temelidir' şeklinde konuştu.

Konserve hazırlanırken kullanılacak kavanoz ve kapakların sağlam olması gerektiğine dikkat çeken Muslu Can, çatlak, kırık ya da ağız kısmında deformasyon bulunan kavanozların kullanılmaması gerektiğini söyledi. Kapakların da paslanmamış, ezilmemiş ve conta yapısının sağlam olması gerektiğini belirten Can, 'Kavanozlar ve kapaklar kullanım öncesinde sıcak su ile temizlenmeli ve hijyenik şartlarda muhafaza edilmelidir. Kavanoz ağzının temiz tutulması, kapağın tam kapanabilmesi ve vakumun sağlıklı oluşabilmesi açısından son derece önemlidir' ifadelerini kullandı.

Dolum sırasında ürün ile kavanoz kapağı arasında yeterli boşluk bırakılması gerektiğini aktaran Can, kavanozların aşırı doldurulmasının ısıl işlem sırasında taşmaya ve vakum oluşumunun bozulmasına neden olabileceğini söyledi. Muslu Can, 'Konserve yapımında küçük gibi görünen uygulama hataları, ürünün bozulmasına ve sağlık açısından riskli hale gelmesine yol açabilir. Bu nedenle dolum aşamasında hijyen kadar doğru boşluk bırakılması da önemlidir' dedi.

Konserve üretiminde en kritik aşamanın ısıl işlem olduğunu belirten Muslu Can, ürünün asitlik düzeyine göre doğru yöntemin seçilmesi gerektiğini söyledi. Domates, meyve ve turşu gibi asitliği yüksek ürünlerin kaynar su banyosunda işlenebileceğini ifade eden Can, fasulye, bezelye, mısır, et ve diğer düşük asitli gıdalar için ise basınçlı konserve yönteminin kullanılması gerektiğini vurguladı.

Muslu Can, 'Düşük asitli gıdalarda gelişebilen Clostridium botulinum bakterisi, uygun sıcaklık ve süre uygulanmadığında tehlikeli toksinler oluşturabilir. Bu nedenle ürün türüne uygun sıcaklık ve süre değerlerine mutlaka uyulmalıdır. Göz kararı yapılan işlemler, özellikle düşük asitli konservelerde ciddi sağlık risklerine neden olabilir' açıklamasında bulundu.

Isıl işlem sonrasında kavanozların kontrollü şekilde soğutulması ve vakum oluşumunun kontrol edilmesi gerektiğini belirten Can, kapak ortasının içe doğru çökmüş olmasının vakumun oluştuğunu gösterdiğini söyledi. Can, 'Şişmiş kapaklar, gaz oluşumu, sızıntı veya kötü koku bozulma belirtisi olarak değerlendirilmelidir. Bu ürünler kesinlikle tadına bakılmadan imha edilmelidir. Bozulma şüphesi olan konservelerin tüketilmesi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir' dedi.

Hazırlanan konservelerin uygun şartlarda depolanmasının ürün güvenliği açısından önemli olduğunu belirten Muslu Can, konservelerin serin, kuru, güneş ışığından uzak ve mümkünse 10-20 derece arasındaki ortamlarda saklanması gerektiğini ifade etti. Depolama sürecinde kavanozların belirli aralıklarla kontrol edilmesi gerektiğini söyleyen Muslu Can, kapaklarda şişme ya da sızıntı görülen ürünlerin tüketilmemesi gerektiğini belirtti.

Açılan konservelerin ise buzdolabında saklanması ve kısa sürede tüketilmesi gerektiğini vurgulayan Muslu Can, 'Evde konserve yapımı doğru uygulandığında güvenli bir yöntemdir. Ancak hammadde seçiminden depolamaya kadar her aşamada dikkatli olunmalıdır. Hijyen, uygun ekipman kullanımı, yeterli ısıl işlem ve doğru saklama şartları hem ürün kalitesinin korunması hem de tüketici sağlığının güvence altına alınması açısından büyük önem taşır' diye konuştu.

Vatandaşlara ait parsellerden geçen eski terfi hattında meydana gelen arızalara müdahalede güçlük yaşanırken, bu durum zaman ve iş gücü kaybına neden oluyordu. Büyükşehir Belediyesi ekipleri tarafından yürütülen çalışma kapsamında eski hat, dayanıklı duktil borularla yenilenerek yol kenarına taşınacak.

Çalışmanın tamamlanmasıyla birlikte arızalara daha hızlı müdahale edilmesi sağlanırken, Pınarköy ve Çamlıca mahallelerinde zaman zaman yaşanan su kesintilerinin de önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Muğla Büyükşehir Belediyesi, il genelinde vatandaşlara daha güvenli ve kesintisiz içme suyu hizmeti sunmak amacıyla altyapı yatırımlarını sürdürmeye devam ediyor.

Hastalığın kaynağının büyük çoğunlukla klimalar, duş başlıkları, jakuziler ve soğutma kulelerindeki durgun, ılık su ortamları olduğunu vurgulayan Poyraz, bakımsız sistemlerin legionella bakterisi için üreme ortamına dönüştüğünü söyledi.

Hastalığın her yaştan bireyi etkileyebildiğini ancak bazı grupların çok daha fazla risk taşıdığını belirten Poyraz, '50 yaş üstü bireyler, sigara kullananlar, kronik akciğer veya kalp hastalığı olanlar ile bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler lejyoner hastalığına karşı çok daha savunmasızdır. Bu grupların özellikle klima kullanılan kapalı ortamlarda son derece dikkatli olması gerekmektedir' diye konuştu. Poyraz ayrıca, hastaneler, oteller, alışveriş merkezleri ve toplu ulaşım araçları gibi merkezi iklimlendirme sistemlerinin kullanıldığı mekanların risk açısından öne çıktığını da sözlerine ekledi.

Semptomların görülmesi halinde hızlı hareket etmenin kritik önemini vurgulayan Poyraz, 'Yüksek ateş, titreme, şiddetli öksürük ve nefes güçlüğü bir arada görüldüğünde zaman kaybetmeksizin sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Lejyoner hastalığı antibiyotikle tedavi edilebilir; ancak gecikilen her saat hastanın durumunu olumsuz etkiler' uyarısında bulundu. Tanı için akciğer filmi ve idrar antijen testi gibi basit yöntemlerin yeterli olduğunu belirten uzman, erken teşhisin hem hastayı hem de çevresindeki kişileri koruyacağına dikkat çekti.

Hastanede halen görevine devam eden Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dilek Yağmur ile Aydemir'in birlikte hizmet vermeye başlaması, ilçede ve çevre bölgelerde yaşayan vatandaşların sağlık hizmetine erişiminde önemli bir kolaylık sağlayacak.

Datça Devlet Hastanesi yönetiminden edinilen bilgiye göre, kadın hastalıkları ve doğum polikliniğinde uzman hekim sayısının artmasıyla birlikte, ilçedeki hasta sevklerinin azaltılması ve randevu yoğunluğunun önüne geçilmesi hedefleniyor.

Hastanede, iki uzman hekimin katılımıyla poliklinik hizmetlerinin yanı sıra cerrahi müdahale ve doğum hizmetleri de kesintisiz sürdürülecek.

Ağız içi yaraların bulaşıcı olmadığını ve uçukla karıştırılmaması gerektiğini vurgulayan Barıt, aftların kesin nedeninin tam olarak bilinmediğini belirtti. Doç. Dr. Barıt, 'Ağız içi yaralar bulaşıcı değildir ve uçuk ile karıştırılmamalıdır. Aftların kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte çok faktörlü bir tablo söz konusudur' ifadelerini kullandı.

Yanak veya dudak içini ısırma, sert yiyecekler, diş fırçalama sırasında oluşan tahrişler ya da protez kaynaklı yaralanmaların aftları tetikleyebileceğini aktaran Barıt, stres ve psikolojik faktörlerin de ağız içi yaralarda önemli rol oynadığını söyledi. B12 vitamini, demir, çinko ve folik asit eksikliklerinin aft oluşumunda etkili olabileceğine dikkat çeken Barıt, bağışıklık sisteminin zayıfladığı grip, yorgunluk ve uykusuzluk dönemlerinde de ağız içi yaraların daha sık görülebildiğini kaydetti. Asitli, baharatlı ve sert yiyeceklerin ağız içi yaraları artırabileceğini belirten Barıt, 'Portakal, domates gibi asitli gıdalar, baharatlı ve sert yiyecekler ağız içini tahriş ederek mevcut yaraların ağrısını artırabilir. Ayrıca Behçet hastalığı, çölyak hastalığı, Crohn hastalığı ve ülseratif kolit gibi otoimmün veya inflamatuar hastalıklar da tekrarlayan ağız yaralarıyla ilişkili olabilir' diye konuştu.

Ağız içi yaraların özellikle asitli ya da sıcak yiyeceklerle temas ettiğinde şiddetli ağrı, yanma ve hassasiyete neden olabileceğini belirten Doç. Dr. Barıt, aftların genellikle beyaz veya sarı renkli yaralar şeklinde görüldüğünü, çevresinde ise kırmızı bir halka oluştuğunu ifade etti. Bu lezyonların kişinin günlük yaşamını olumsuz etkilediğini söyleyen Barıt, 'Ağız içi yaralarda şiddetli ağrı, yanma ve hassasiyet görülebilir. Bu şikayetler özellikle asitli veya sıcak yiyeceklerle temas ettiğinde artar. Yutma, konuşma ya da diş fırçalama sırasında rahatsızlık daha belirgin hale gelebilir' dedi.

Aftların çoğu zaman 7 ila 10 gün içinde iyileştiğini belirten Doç. Dr. Barıt, yaraların uzun sürmesi ya da sık tekrarlaması halinde mutlaka uzmana başvurulması gerektiğini vurguladı. Barıt, 'Aftlar genellikle 7-10 günde geçer. Ancak sık tekrarlıyor veya 2 haftadan uzun sürüyorsa, altta yatan bir sistemik sorun olabileceği için kulak burun boğaz ve baş boyun cerrahisi uzmanına başvurmak gerekir' ifadelerini kullandı.
Büyük, derin, sık tekrarlayan ya da tedaviye rağmen iyileşmeyen yaralarda zaman kaybedilmemesi gerektiğini belirten Barıt, yüksek ateş, lenf bezi şişliği ve kilo kaybı gibi ek belirtilerin de önemli uyarı işaretleri olduğunu söyledi. Doç. Dr. Barıt, 'Yaralar 2 haftadan uzun sürüyorsa, çok büyük, derin veya çok sık tekrarlıyorsa, yüksek ateş, lenf bezi şişliği ve kilo kaybı gibi ek belirtiler varsa ya da tedaviye rağmen iyileşmiyorsa mutlaka uzman değerlendirmesi gerekir' dedi.

Ağız içi yaraların önlenmesinde stres yönetiminin önemli bir yer tuttuğunu belirten Doç. Dr. Barıt, düzenli yaşam alışkanlıklarının atakları azaltabileceğini söyledi. Barıt, 'Stres yönetimini öğrenmek, günlük egzersiz yapmak, meditasyonu hayata dahil etmek ve düzenli uykuya önem vermek ağız içi yaraların kontrolünde destekleyici olabilir' dedi.
Dengeli beslenmenin, vitamin ve mineral eksikliklerinin kontrol ettirilmesinin önemine de değinen Barıt, ağız hijyeninin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtti. Doç. Dr. Barıt, 'Dengeli beslenmeye özen gösterilmeli, vitamin ve mineral eksiklikleri kontrol ettirilmeli, ağız hijyenine dikkat edilmeli ve tahriş edici faktörlerden kaçınılmalıdır. Düzenli diş hekimi ve kulak burun boğaz hastalıkları uzmanı kontrolleri de ihmal edilmemelidir' diye konuştu.

Çoğu ağız içi yaranın kendiliğinden iyileştiğini ancak ağrı ve iyileşme süresini azaltmak için bazı basit uygulamalardan destek alınabileceğini belirten Doç. Dr. Barıt, tuzlu su veya karbonatlı su ile gargaranın fayda sağlayabileceğini ifade etti. Barıt, 'Günde 3-4 kez tuzlu su veya karbonatlı su ile gargara yapılabilir. Papatya ya da ada çayı demlenerek gargara olarak kullanılabilir. Doğal bal, Hindistan cevizi yağı veya dut pekmezi uygulaması da destekleyici yöntemler arasında yer alabilir' dedi.
Ağız içini tahriş eden gıdalardan uzak durulması gerektiğini vurgulayan Barıt, 'Asitli, baharatlı ve sert yiyeceklerden uzak durmak, yumuşak kıllı diş fırçası tercih etmek ve SLS yani sodyum lauril sülfat içermeyen diş macunu kullanmak ağız içi tahrişleri azaltmaya yardımcı olabilir' ifadelerini kullandı.

Evde yapılan uygulamaların fayda göstermediği durumlarda uzman kontrolünde tedavi seçeneklerinin devreye girdiğini belirten Doç. Dr. Barıt, topikal kortikosteroid jel veya spreyler, antiseptik ağız gargaraları, lokal anestezik içeren ağrı kesici jeller ve eksiklik tespit edilmesi halinde vitamin ile mineral takviyelerinin kullanılabileceğini söyledi. Sık ve şiddetli tekrarlayan vakalarda daha ileri tedavilerin gündeme gelebileceğini belirten Barıt, 'Uygun vakalarda düşük seviyeli lazer tedavisi uygulanabilir. Sık ve şiddetli tekrarlayan ağız içi yaralarında ise sistemik kortikosteroid veya immünsüpresif ilaçlar uzman kontrolünde kullanılabilir. Günümüzde ağız içi yaralar modern yaklaşımlar ve basit önlemlerle daha konforlu şekilde yönetilebiliyor' dedi.

Op. Dr. Hüsamettin Olgun, yazın kulak burun boğaz doktorlarına en çok gelen şikyetlerin deniz ve havuz kaynaklı dış kulak yolu iltihapları olduğunu belirterek, 'Dış kulak yolunda biriken bakteriler ve mantarlar, kulakta şiddetli ağrılara, akıntılara ve kulak kepçesinde hassasiyetlere sebep oluyor. Hastalar, şiddetli kulak ağrısı, kulakta şişlik ve akıntı, kulak çınlaması, işitme kaybı ve baş dönmesi gibi şikyetlerle bizlere müracaat etmektedir. İltihaplı durumun ilerlemesi halinde kulak zarını delerek orta ve iç kulağa, hatta beyne ulaşıp, menenjit ve ansefalite yol açabilir. Özellikle daha önceden kulak zarında delik olan hastalar için bu durum daha da önemlidir' diye konuştu.

Yaz döneminde orta kulak basınç travması, alerjik rinit, sinüzitler ve hijyenik olmayan gıda tüketimine bağlı boğaz ve yemek borusu, mide ve bağırsak enfeksiyonlarının da arttığını belirten Olgun, 'Temiz olduğundan emin olmadığımız yerlerde havuz ve denize girmemeliyiz. Klorla dezenfekte edilen havuzu kullanmamalıyız. Hijyenik olmayan gıdaları tüketmemeliyiz. Aşırı güneşte fazla kalmamalıyız. Dengeli beslenmeli ve bol sıvı tüketmeliyiz. Spor yapmalı ve uykumuza dikkat etmeliyiz. Kulaklarımızı gelişigüzel cisimlerle karıştırmamalıyız. Dış kulak yolu orta kulak iltihabı oluştuğunda acilen bir kulak burun ve boğaz hastalıkları uzmanına başvurulmalı' diye uyardı.

Özellikle yoğun tempolu spor ve egzersizlerin, risk taşıyan kişilerde ciddi ritim bozukluklarına ve kalp krizine neden olabileceğini söyleyen Dr. Akçay, 'Son zamanlarda gençlerde özellikle kalp krizi yoğun olarak görüyoruz. Bunların nedenleri ise, havalar ısınmaya başladı, susuz kaldığımız zaman bir de daha önceden risk faktörü olan, pek çok risk faktörü olan insanlar bu riskinin farkında olmadığı için özellikle birden yoğun tempolu spor aktivitesi gibi bir zorlamaya girdiği zaman ciddi ritim problemleri olabiliyor ve bunun sonucunda da kalp kriziyle karşılaşılıyor. Bu her insanın riskini, aile öyküsünü önceden bir taranması gerekir. Risk faktörlerinin gözden geçirilmesi gerekir. Bunun sonucunda da herhangi risk varsa da ona yönelik önceden tedavisini veya uygun şekilde sporunu ve egzersizini düzenlenmesi uygun olur' dedi.

Kenelerin özellikle ahırlar, yüksek otların bulunduğu alanlar, piknik bölgeleri, su kenarları ve çalılıklarda yoğun olarak görüldüğünü ifade eden Dr. Demir, korunma yöntemleri hakkında bilgiler vererek, 'Pantolon paçalarının çorap içine sokulması, böcek kovucu spreylerin kullanılması ve riskli bölgelerde çizme tercih edilmesi korunmada etkili yöntemlerdir. Vücutta kene fark edildiğinde kesinlikle çıplak elle müdahale edilmemelidir. Eldiven kullanılarak bir pens yardımıyla kenenin ağız kısmından tutulup sağa sola hafif hareketlerle yavaşça çıkarılması gerekir. Sonrasında bölge bol sabunlu suyla yıkanmalı ve alkol ya da tentürdiyot gibi dezenfektanlarla temizlenmelidir' dedi.

KKKA virüsünün vücuda girdikten sonra genellikle 3 ila 5 gün içinde, bazı vakalarda ise 9 ila 13 gün sonra belirtiler verebildiğini belirten Dr. Demir, en sık görülen şikayetlerin ateş, halsizlik, baş ağrısı, iştahsızlık, bulantı, kusma ve ishal olduğunu söyledi. Hastalığın ilerleyen dönemlerinde daha ciddi tabloların ortaya çıkabileceğini ifade eden Dr. Demir, 'İlk günlerde yüz ve göğüs bölgesinde cilt altı kanamalar görülebilir. Gözlerde kızarıklık, el ve ayaklarda morluklar oluşabilir. İleri vakalarda kanlı kusma, kanlı ishal, idrarda kan, burun ve vajinal kanamalar gelişebilir. Ağır olgularda karaciğer, böbrek ve akciğer yetmezliği görülebilir. Erken müdahale edilmediği takdirde ölüm oranı yüzde 30'a kadar ulaşabilmektedir' şeklinde konuştu.

Hastalığa karşı henüz etkinliği kanıtlanmış bir aşının bulunmadığını belirten Dr. Nagihan Demir, Türkiye'de ve dünyada aşı çalışmalarının sürdüğünü ifade etti. Tedavide en etkili yöntemin destek tedavisi olduğunu vurgulayan Demir, 'Gerekli durumlarda kan ve kan ürünleri desteği uygulanabilmektedir. Kene teması sonrası belirtiler gelişirse vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Erken tanı ve müdahale hayat kurtarır' diye konuştu.

Prof. Dr. Aslan sıcak havalarda sıvı kaybının hızlı geliştiğini hatırlattı. Çocuklara bol su içirilmesini öneren Prof. Dr. Aslan yaz mevsiminde ishal vakalarında artış gördüklerini kaydetti. Yaz aylarında gıdaların daha çabuk bozulduğunu ve hijyen sorunlarının arttığını dile getiren Aslan, 'Havuz suyu yutulması, iyi yıkanmamış yiyecekler ve kirli su tüketimi ishal riskini artırır. Açıkta satılan yiyeceklerden uzak durulmalı' ifadelerini kullandı ve sözlerini şöyle sürdürdü:

'İshal durumunda en önemli risk sıvı kaybıdır. Ailelerin sık yaptığı bir hata beslenmeyi kesmeleri. Beslenmenin tamamen kesilmesi yanlış. Çocukları hafif gıdalarla beslenmeye devam edilmeli. Doktora danışmadan antibiyotik kullanımı da doğru değil. Ayrıca gazlı ve şekerli içecekler ishali artırabilir, bu tür içeceklerden kaçınılmalı. Eğer çocukta yüksek ateş, kusma, kanlı ishal, ağız kuruluğu, gözlerde çöküklük ve idrar miktarında azalma gibi belirtiler görülürse zaman kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalı'

Prof. Dr. Aslan, yazın serinlemek için tercih edilen havuzların oluşturacağı risklere de dikkat çekti. Yeterince klorlanmamış ve hijyenik olmayan havuzların enfeksiyon riskini artıracağını kaydeden Prof. Dr. Aslan, ' Havuz kullanımına bağlı olarak çocuklarda ishalin yanı sıra göz enfeksiyonları, kulak iltihapları ve cilt hastalıklarının da görülebilir. Anne babalar bu konuda da dikkatli olmalı' dedi.

Sınav kaygısının çoğu zaman yanlış yorumlandığını ifade eden Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, gençlerin yaşadığı yoğun duyguların yetersizlikten değil, biyolojik sistemin aşırı yüklenmesinden kaynaklandığını belirtti. Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, gençlere ve velilere şu tavsiyelerde bulundu: 'Öncelikle zihinlerinin kendilerine oynadığı oyunun farkına varmalılar. Hissettikleri yoğun kaygı, yetersiz olduklarının değil, biyolojik sistemlerinin aşırı yüklendiğinin göstergesi. Bu anlarda çözüm kendilerine kızmaları değil, derin nefeslerle fiziksel tepkiyi yönetmektir. Sınav sonrasında yaşanan duygusal süreç de en az sınava hazırlık dönemi kadar önemli. Öğrenciler, sınav çıkışında yoğun bir zihinsel yorgunluk yaşamaktadır. Bu yüzden sınavın bitiş zili çaldığında ve yüksek seviyelere ulaşan adrenalin aniden çekildiğinde, geriye kalan devasa zihinsel yorgunluğu doğru okumak gerekir. Çocuğunuz sınav kapısından çıktığı an ona kaç net yaptığına dair sorular sormak, zihinlerindeki o travmatik alarm durumunu uzatmaktan başka hiçbir işe yaramaz. Gençler o an karşılarında bir eğitim koçu değil, yargısız ve şefkatli bir sığınak ararlar.'

Sonuçların açıklanmasına kadar geçen sürecin de öğrenciler açısından ayrı bir psikolojik yük oluşturduğunu belirten Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, ailelerin çocuklarına, günlük yaşamın olağan akışına dönmeleri için yardımcı olması gerektiğini vurguladı. Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, sözlerini şöyle tamamladı: 'Sonuçlar açıklanana kadar geçen o arafta kalma sürecinde, öğrencilerin kendi iç sesleri zaten yeterince felaket senaryosu üretecektir. Ailelere düşen en büyük görev onları hayatın sıradan, tanıdık ve iyileştirici günlük ritüellerine geri çekmektir. Yüksek puanlar elbette kutlanmalıdır. Ancak asıl görülmesi ve tebrik edilmesi gereken şey, o masada aylar boyunca gösterilen dirayet ve tüm o strese rağmen vazgeçmeme iradesidir. Çocuğunuzun gözlerinin içine bakarak, o birkaç saatlik kğıt parçasının ona duyduğunuz saygıyı bir milim bile değiştirmeyeceğini derinden hissettirin. Sonuç tablosunda ne yazarsa yazsın, hem öğrencilerin hem de ebeveynlerin unutmaması gereken tek bir gerçek var: Hayat tek bir sınavla haritası çizilemeyecek kadar uzun bir yoldur ve asıl dayanıklılık hiç düşmemek değil, düştükten sonra birbirinize tutunarak yeniden ayağa kalkabilmektir.'

Konuya ilişkin açıklama yapan Kocaeli Veteriner Hekimleri Odası Başkanı Mehmet Bostancı, 'Havaların ısınmasıyla birlikte ülkemizin birçok bölgesinde kene vakalarında artış yaşanmaktadır. Özellikle bahar ve yaz aylarında daha sık karşılaşılan keneler insan ve hayvan sağlığını tehdit eden çeşitli hastalıkların taşınmasında rol oynayabilmektedir. Bu nedenle kene kaynaklı hastalıklarla mücadelede doğru bilgiye dayalı hareket edilmesi ve toplumun bilinçlendirilmesi büyük önem taşımaktadır' dedi.

Keneler, yaşamlarını sürdürebilmek için kan emmek zorunda olan ektoparazitler olduğunu söyleyen Bostancı, 'Kan emme sırasında birçok hastalık etkenini taşıyabilmekte ve bulaştırabilmektedirler. Bilimsel çalışmalar, kenelerin dünya genelinde 200'den fazla hastalık etkenine vektörlük yaptığını göstermektedir. Ülkemizde en çok bilinen kene kaynaklı hastalıklardan biri ise Kırım Kongo Kanamalı Ateşi'dir. Keneler genellikle otluk, çalılık ve mera alanlarında bulunur, uygun bir konakçıyla temas ettiklerinde tutunurlar. Bu nedenle kırsal alanlarda, piknik bölgelerinde ve yüksek ot bulunan alanlarda daha dikkatli olunmalıdır' diye konuştu.

Tarla, bağ, bahçe, orman ve piknik alanları gibi kene yönünden riskli alanlara gidilirken, kenelerin vücuda girmesini engellemek maksadıyla mümkün olduğu kadar vücudu örten giysilerin giyilmesi gerektiğini ifade eden Bostancı, 'Pantolon paçaları çorapların içerisine sokulmalı ve kenelerin elbise üzerinde rahat görülebilmesi için açık renkli kıyafetler tercih edilmelidir. Evcil hayvanların dış parazit mücadelelerini düzenli olarak yaptırmaları son derece önemlidir. Son yıllarda internet ortamında kontrolsüz şekilde pazarlanan, kaynağı ve etkinliği belli olmayan hayvan ilaçları, parazit mücadelesinde önemli sorun haline gelmiştir. Bu tür ürünlerin kullanımı hem beklenen korumayı sağlamamakta hem de hayvanımıza zarar vermektedir' şeklinde konuştu.

Vücuda tutunan kene görüldüğünde sağlık kuruluşlarına başvurulması gerektiğini hatırlatan Kocaeli Veteriner Hekimleri Odası Başkanı Mehmet Bostancı, 'Ateş, halsizlik, kas ağrıları ve benzeri belirtiler ortaya çıkarsa vakit kaybetmeden tıbbi değerlendirme yapılmalıdır. Kene popülasyonunun kontrolünde mera yönetimi, ot temizliği ve çevresel düzenlemeler gibi fiziksel önlemler önem taşımaktadır. Bununla birlikte bilinçsiz ve yaygın kimyasal uygulamaların ekolojik dengeye zarar verebileceği unutulmamalıdır. Mücadele yöntemleri bilimsel esaslara göre planlanmalı ve uygulanmalıdır' ifadelerini kullandı.

Hastada yaygın enfeksiyon bulguları ve kanser şüphesi tespit edilmesi üzerine Doç. Dr. Emre Köle, hastanın durumunu değerlendirmek amacıyla Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Op. Dr. Merve Çakır Köle ile görüşerek acil ameliyat kararı aldı.

Başarılı geçen operasyon sonucunda hastanın yumurtalığından 50 santimetre boyutunda ve yaklaşık 12 kilogram ağırlığında dev kitle çıkarıldı. Operasyon sonrası açıklamalarda bulunan Doç. Dr. Emre Köle, 'Acil servisimize başvuran hastamızda ön değerlendirme sonucunda yaygın enfeksiyon (sepsis) tablosu ve kanser şüphesi tespit ettik. Hastamızın mevcut klinik durumu nedeniyle vakit kaybetmeden acil laparotomi kararı aldık.

Operasyona katılan Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Op. Dr. Hakan Demir ile Jinekolojik Onkoloji Yan Dal Uzmanı Op. Dr. Merve Çakır Köle eşliğinde gerçekleştirdiğimiz açık ameliyatta 50 santimetreye ulaşan dev yumurtalık kitlesini başarıyla çıkardık. Yaklaşık 12 kilogram ağırlığındaki kitlenin alınmasının ardından hastamızın böbrek fonksiyonları ve enfeksiyon değerleri düzelmeye başladı. Hasta operasyon sonrasında yaklaşık 20 kilogram verdi. Kısa süre içerisinde taburculuğunu planlıyoruz' dedi.

Başarılı ameliyat sonrası hastayı serviste ziyaret eden Op. Dr. Merve Çakır Köle ise yaptığı açıklamada, 'Acil şartlarda operasyona aldığımız hastanın yumurtalık kitlesinin hızlı patoloji incelemesinde nadir görülen bir yumurtalık tümörü türü olan granüloza hücreli tümör olduğu anlaşıldı. Hastalığın yayılmasını önlemek amacıyla rahim (histerektomi), her iki yumurtalık ve karın içerisindeki koruyucu yağ dokusu (omentektomi) da başarılı bir operasyonla alındı. Böylece hastanın hem ana operasyonu hem de tamamlayıcı cerrahi işlemleri gerçekleştirilmiş oldu. Bundan sonraki tedavi sürecini medikal onkoloji bölümüyle birlikte sürdüreceğiz' ifadelerini kullandı.

Karnındaki dev kitleden kurtulan Olga Viktorovna ise, 'Böyle bir durum yaşayacağımı tahmin etmiyordum. Doktorlarım sayesinde yeniden hayata tutundum. En büyük şansım Türkiye'de olmaktı. Benimle hemen ilgilendiler ve tüm işlemlerimi hızlıca gerçekleştirdiler. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum' dedi.

Bu tür ileri ve özellikli operasyonların hastanelerinde başarıyla gerçekleştirildiğini belirten Doç. Dr. Emre Köle ve Op. Dr. Merve Çakır Köle, hastaların sağlığına kavuşabilmesi için çalışmalarını sürdürdüklerini ifade etti.

Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Sidar Burcu Ateş Demiroğlu, 'Kas dokusu sıcaklık değişikliklerine duyarlıdır. Özellikle klima havasının uzun süre doğrudan boyun, omuz veya sırt bölgesine gelmesi, bölgesel kaslarda istemsiz kasılmalara neden olabilir. Soğuğa bağlı olarak kas liflerinde gerginlik artarken, bölgedeki kan akımı da azalabilir. Bunun sonucunda ağrı, hareket kısıtlılığı ve tutulma hissi ortaya çıkabilir. Bu durum özellikle masa başında çalışanlarda, araç kullananlarda ve gece boyunca klimaya maruz kalan kişilerde daha sık görülmektedir' dedi.

Demiroğlu, 'Boyun tutulması çoğu zaman tek bir nedene bağlı gelişmez. Uzun süre aynı pozisyonda oturmak, bilgisayar kullanımı sırasında kötü duruş alışkanlıkları, stres, yetersiz uyku ve kas yorgunluğu da önemli risk faktörleridir. Klima ise bu faktörlerin üzerine eklendiğinde şikayetlerin ortaya çıkmasını kolaylaştırabilir. Özellikle daha önce boyun fıtığı, miyofasiyal ağrı sendromu veya kronik kas ağrıları bulunan kişiler soğuk hava akımlarına karşı daha hassas olabilir' ifadelerine yer verdi.

Klima çarpması hakkında da bilgi veren Demiroğlu, halk arasında 'klima çarpması' olarak adlandırılan durumun, tıbbi olarak belirli bir hastalığı ifade etmediğini, genellikle soğuk hava akımına maruz kalma sonrasında gelişen kas spazmı, boyun tutulması, baş ağrısı veya sırt ağrısı gibi belirtiler için kullanılan bir tanım olduğunu söyledi. Demiroğlu, belirtilerin çoğu zaman birkaç gün içinde düzelmekle birlikte, şiddetli ağrı veya hareket kısıtlılığı gelişmesi halinde hekim değerlendirmesi gerekebileceğini ifade etti.

Şikayetlerden korunmak için gerekenleri de sıralayan Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Sidar Burcu Ateş Demiroğlu, 'Klima hava akımı doğrudan vücuda yönlendirilmemelidir. İç ortam sıcaklığı ile dış ortam sıcaklığı arasında aşırı fark oluşturulmamalıdır. Klima sıcaklığı genellikle 22-24 derece aralığında tutulmalıdır. Uzun süre aynı pozisyonda çalışılıyorsa düzenli aralar verilmelidir. Boyun ve omuz bölgesini destekleyen uygun oturma pozisyonları tercih edilmelidir. Gece uyurken klima hava akımının doğrudan yatak üzerine gelmemesine dikkat edilmelidir' şeklinde konuştu.

Dr. Sidar Burcu Ateş Demiroğlu, 'Boyun veya sırt ağrısına kol ya da bacaklarda uyuşma, kuvvet kaybı, şiddetli baş ağrısı, ateş veya travma öyküsü eşlik ediyorsa mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Bu belirtiler basit bir kas spazmından farklı, daha ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabilir' şeklinde konuştu.
Uzm. Dr. Sidar Burcu Ateş Demiroğlu, 'Klimalar doğru kullanıldığında güvenli cihazlardır. Ancak soğuk hava akımına uzun süre maruz kalmak özellikle hassas kişilerde kas spazmı ve boyun tutulması gibi yakınmaları tetikleyebilir. Basit önlemlerle bu riskleri büyük ölçüde azaltmak mümkündür' diye konuştu.

İlçe Sağlık Müdürlüğü yetkilileri tarafından yapılan sunumlarda, anne ve çocuk sağlığının korunması ve geliştirilmesi amacıyla yürütülen çalışmalar anlatılırken, koruyucu sağlık hizmetlerinin toplum sağlığındaki kritik rolüne dikkat çekildi. Sağlıklı Hayat Merkezlerinde vatandaşlara sunulan danışmanlık, eğitim ve takip hizmetleri hakkında da bilgilendirme yapıldı.

Toplantının önemli gündem maddelerinden biri de kanserde erken teşhis oldu. Katılımcılara, meme kanseri taramaları kapsamında mamografi, rahim ağzı kanseri taramaları kapsamında HPV testi ve kolorektal kanser taramaları kapsamında gaitada gizli kan testlerinin Aile Sağlığı Merkezleri, İlçe Sağlık Müdürlükleri ve Sağlıklı Hayat Merkezlerinde ücretsiz olarak gerçekleştirildiği aktarıldı. Düzenli tarama programlarına katılımın, hastalıkların erken evrede tespit edilmesi ve tedavi başarısının artırılması açısından büyük önem taşıdığı vurgulandı.

Kadın muhtarların mahallelerinde yaşayan vatandaşlara doğru sağlık bilgilerini ulaştırmalarının ve koruyucu sağlık hizmetlerinden yararlanma konusunda farkındalık oluşturmalarının önemine değinilen toplantı, katılımcıların görüş, öneri ve sorularının değerlendirilmesinin ardından sona erdi.

Marmaris İlçe Sağlık Müdürlüğü yetkilileri, toplum sağlığının korunması ve geliştirilmesine yönelik eğitim, bilgilendirme ve farkındalık çalışmalarının aralıksız sürdürüleceğini belirtti.