Lozhkin, bu operasyonların tek bir sistem içinde veya birbiriyle iletişim kuran farklı yapay zeka ajanları üzerinden son derece yüksek etkinlikle yürütülebileceğine işaret ederek, şunları kaydetti:

'Tamamen otomatikleştirilmiş çok sayıda saldırıyla karşılaşacağız. Süreç, daha sonra kötü amaçlı yazılımlarla sistemlere sızılması ve veriler üzerinden şantaj yapılmasıyla devam edecek. Bütün bunlar, tek bir yapı içinde veya birbiriyle bağlantılı farklı yapılar üzerinden çalışan yapay zeka ajanları tarafından gerçekleştirilecek. Neredeyse hiç insan müdahalesinin olmadığı, yapay zekanın yapay zekayla mücadele ettiği bir döneme gireceğiz.'

Teknolojinin son birkaç yıldaki gelişiminin siber güvenliği de dönüştürdüğünü vurgulayan Lozhkin, 'İleri düzeyde eğitilmiş ve son derece yetenekli yapay zeka ajanlarından oluşan gruplar, kurumları saldırı düzenleyen ajanlara karşı koruyacak. Adeta bir filmdeki gibi, yapay zeka ajanlarının birbiriyle mücadelesine tanık olacağız.' diye konuştu.

Lozhkin, yapay zekanın siber suç gruplarının kullandığı yöntemleri de değiştirdiğini, fidye yazılımı dahil olmak üzere siber saldırıların son iki yılda daha hedefli ve gelişmiş hale geldiğini söyledi.

Kötü amaçlı yazılımların geliştirilmesinde yapay zekadan giderek daha fazla yararlanıldığına dikkati çeken Lozhkin, bunun hem söz konusu yazılımların niteliğini hem de saldırganların hareket tarzını değiştirdiğini ifade etti.

Lozhkin, finans kuruluşlarıyla büyük şirketlerin siber suçlular açısından cazip hedefler olmayı sürdürdüğünü belirterek, fidye yazılımı saldırılarında ele geçirilen sistemler karşılığında yüksek miktarlarda ödeme talep edilebildiğini dile getirdi.

Jeopolitik çatışmaların siber alandaki etkilerine de değinen Lozhkin, devlet destekli gelişmiş kalıcı tehdit (APT) gruplarının daha saldırgan davranmaktan çok daha karmaşık ve tespit edilmesi güç yöntemlere yöneldiklerini vurguladı.

Lozhkin, özellikle 2026'nın başından itibaren APT saldırılarında gizlilik unsurunun öne çıktığına dikkati çekerek, şöyle devam etti:

'Doğrudan ve açık saldırganlığın azaldığını söyleyebiliriz. Saldırganlar, artık duvarları yıkarcasına kaba kuvvetle hareket etmiyor. Bu durum, özellikle verilerin dışarı aktarılma yöntemlerinde açıkça görülüyor. Saldırganlar, bir kuruluşun güvenlik çemberine girdikten sonra verileri meşru kanallar üzerinden çalıyor veya faaliyetlerini meşru veri trafiği gibi gösteriyor. Gelişmiş kalıcı tehditlerin gizlilik ve fark edilmeden hareket etme kabiliyetinin önemli ölçüde arttığını görüyoruz.'

META bölgesindeki siber tehdit ortamını da değerlendiren Lozhkin, Körfez'deki çatışmaların bölgenin siber güvenlik görünümünde dönüm noktası oluşturduğunu söyledi.

Lozhkin, şubatta ve martta çatışmalarla bağlantılı çok sayıda siber olay tespit ettiklerini, bunların başında APT faaliyetlerinin geldiğini anlattı.

Kaspersky'ın araştırmalarında Körfez'deki çatışmadan etkilenen ülkelerden birini doğrudan hedef alan çeşitli tehdit aktörlerini belirlediğini ifade eden Lozhkin, bu saldırıların gelişmiş ve dikkati çekici yöntemlerle gerçekleştirildiğini sözlerine ekledi.

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Maden Mühendisliği Bölümünde geliştirilen ve Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenen Modifiye Daralan Oluk çalışmaları kapsamında geliştirilen Elektromanyetik Daralan Oluk (EDO) projesiyle yarışmaya, Arş. Gör. Dr. Ercan Polat takım kaptanı olarak katıldı.

Elektromanyetik daralan oluk nedir?
Cevher hazırlama ve zenginleştirme alanında geliştirilen EDO sistemi, geleneksel gravite zenginleştirme yöntemini bilgisayar kontrollü elektromanyetik alan uygulamalarıyla birleştiren yenilikçi bir teknoloji sunuyor. Sistem, manyetik özellik gösteren mineral tanelerinin hareketlerini kontrol ederek mineral ayrımının daha etkin gerçekleştirilmesini sağlıyor.

Önemli bir kazanım
Şanlıurfa'daki final organizasyonunda prototipi sergilenen ve çalışma prensipleri jüri üyelerine tanıtılan EDO projesi, Maden Teknolojileri Yarışması'nı dördüncü sırada tamamladı.

Elde edilen bu başarı, üniversitemizin bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin uygulamaya dönüştürülmesi, yerli madencilik teknolojilerinin geliştirilmesi ve ulusal düzeyde tanıtılması açısından önemli bir kazanım oldu.

Takım, Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Yarışması'nda Türkiye 2'ncisi, Bağımlılıklarla Mücadelede Teknolojik Uygulamalar Yarışması'nda ise Türkiye 6'ncısı oldu.

Elde edilen dereceler Muğla'da büyük sevinç yaşatırken, öğrencilerin bilim ve teknoloji alanındaki başarısı kentin gurur kaynağı oldu.
Muğla Deneyap Teknoloji Atölyesi yetkilileri, gençlerin bilim ve teknoloji alanında kendilerini geliştirmelerine katkı sağlayan aileleri ve danışman öğretmenlerine teşekkür ederek, 'Neutron Technology' takımında yer alan öğrencileri başarılarından dolayı tebrik etti.
Gençlerin ulusal düzeyde elde ettiği başarıların, Muğla'da teknoloji ve inovasyon alanında yürütülen çalışmaların önemini bir kez daha ortaya koyduğu belirtildi.

BTK verilerinden yapılan derlemeye göre, vatandaşlar, iletişim hizmetleri sektörüne ilişkin yaşadıkları sorunları 'BTK Online Tüketici Şikayet Sistemi' üzerinden kuruma iletebiliyor.

Buna göre, mobil iletişim, internet sağlayıcılığı, uydu platformu, sabit telefon ve Kablo TV gibi hizmetlerde geçen yılın ilk yarısında 102 bin 712 olan şikayet sayısı, bu yıl 164 bin 733'e çıktı.

Hizmet bazında bu yılın ocak-haziran döneminde en fazla şikayet, 84 bin 546 ile internet servis sağlayıcılığı alanına ilişkin geldi. Geçen yılın aynı döneminde 49 bin 240 şikayetle mobil kategorisi ilk sırada yer almıştı.

BTK'ye ocak-haziran döneminde mobil iletişime yönelik 66 bin 964, uydu platformu hizmetleri için 5 bin 647, sabit telefon hizmetlerine ilişkin 6 bin 121 ve Kablo TV hizmetlerine yönelik 455 şikayet ulaştı.

İnternet ve Kablo TV alanlarında en fazla şikayet, 'bağlantı ve hizmet kalitesi'ne ilişkin yapıldı.

Sabit telefon hizmetinde 'abonelik işlemleri', uydu platformu ve mobil hizmetlerde 'faturalandırma', en fazla şikayet alan konular olarak sıralandı.

Postada kullanıcı şikayetlerinde artış
BTK'ye CİMER ve bireysel dilekçe yoluyla posta sektörüne ilişkin geçen yılın ilk 6 aylık döneminde 3 bin 730 şikayet iletilirken, şikayet sayısı bu yıl 4 bin 540'a yükseldi.

Söz konusu sektöre yönelik şikayetlerde ilk sırayı ocak-haziran döneminde 1619 ile 'şube, acente ve personel' konusu aldı.

Tedarikçiler ve çalışanlar ise hassas bilgilerin sızmasından endişe ediyor. Google, veri paketi için 10 milyon dolar, Micro1 ise 12,5 milyon dolar ödemeye hazır olduğunu açıkladı.

Finansal darboğazdaki Spirit Airlines, 25 Eylül'de 27 adet yaşlı Airbus uçağını 668 milyon dolara satmıştı.

New York İflas Mahkemesi'ndeki dava dosyalarına göre, 1992 yılından bu yana toplanan 97,5 milyon yolcu kaydı satış listesinde yer alıyor. Veri tabanında 13,7 milyon aktif e-posta adresi, sadakat programı bilgileri ve ortak şirketlerin verileri bulunuyor.

Ayrıca 175 binden fazla personele ait özlük dosyaları ile e-posta ve Microsoft Teams gibi dahili iletişim kanallarından çekilen 1,5 milyon iç yazışma da pakete dahil edilmiş durumda. Bugün yapılması beklenen duruşmada mahkemenin satışı karara bağlayacağı öngörülüyor.

Hukuk uzmanları, iflas başvurusunda bulunan şirketlerin verilerini yapay zeka şirketlerine satmanın küresel bir iş modeline dönüştüğünü belirterek, finansal veriler gibi ticari bilgilerin veri koruma yasaları kapsamında olmadığını, bu nedenle sürecin tamamen sözleşmelere bağlı yürüdüğünü ifade ediyor.

Kıvrak, ikinci el telefon alırken öncelikle cihazın IMEI numarasının kontrol edilmesi gerektiğini söyledi. Telefonun IMEI kaydının yanı sıra cihaz hakkında kayıp veya çalıntı bildirimi bulunup bulunmadığının da araştırılması gerektiğini belirten Kıvrak, telefonun faturası ve satın alma belgesinin de mümkünse incelenmesini önerdi.

Cihazda görünen IMEI numarası ile kutu ve fatura üzerindeki IMEI bilgilerinin birbiriyle uyuşmasının da kontrol edilmesi gerektiğini ifade eden Kıvrak, bu kontrollerin satın alma öncesinde yapılmasının önemine dikkati çekti.

İkinci el telefon satın alırken cihazın daha önce açılıp açılmadığının ve herhangi bir tamir işlemi görüp görmediğinin öğrenilmesi gerektiğini belirten Kıvrak, özellikle ekran, batarya, kamera ve diğer parçaların değiştirilip değiştirilmediğinin sorulmasını istedi.

Değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığı ve cihazda gerçekleştirilen işlemlerin mümkün olduğunca belgelenmesi gerektiğini aktaran Kıvrak, telefonun geçmişinin bilinmesinin alıcı açısından önem taşıdığını kaydetti.

Özellikle iPhone gibi pil sağlığının görüntülenebildiği modellerde bataryanın durumunun kontrol edilmesi gerektiğini ifade eden Kıvrak, pilin daha önce değiştirilip değiştirilmediğinin de öğrenilmesi gerektiğini söyledi.

Telefonun ekranının her bölümünün dokunmatik olarak denenmesini öneren Kıvrak, ekranda ölü piksel, renk değişimi veya çizik bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirtti. Ön ve arka kameraların, video kaydının, mikrofonun ve hoparlörün de satın alma öncesinde test edilmesi gerektiğini kaydetti.

Telefonun şarj kablosuyla bağlantısının ve cihazın şarj alıp almadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirten Kıvrak, güç ve ses tuşlarının da tek tek denenmesini önerdi. Parmak izi okuyucu veya Face ID gibi biyometrik özelliklerin yanı sıra Wi-Fi, Bluetooth ve mobil bağlantı özelliklerinin de kontrol edilmesi gerektiğini ifade etti. Cihazın daha önce su veya sıvıyla temas edip etmediğinin de satıcıya sorulması gerektiğini belirten Kıvrak, telefonun satın alınmadan önce mümkün olduğunca kapsamlı şekilde test edilmesi gerektiğini söyledi.

İkinci el iPhone alırken önceki sahibinin Apple hesabının cihazdan tamamen kaldırılmış olması gerektiğine dikkat çeken Kıvrak, Android cihazlarda da eski Google hesabının ve cihaz kilidinin kontrol edilmesini önerdi. Telefonun dış görünüşünün iyi olmasının tek başına yeterli olmadığını belirten Kıvrak, cihazın temel fonksiyonlarının satın alma öncesinde tek tek denenmesi gerektiğini ifade etti.

İkinci el telefon alımında fiyatın tek başına değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Kıvrak, piyasa değerinin çok altında satışa sunulan cihazlarda telefonun geçmişi ve teknik durumunun daha ayrıntılı araştırılması gerektiğini söyledi. Kıvrak, mümkün olduğunca garanti veya satış sonrası destek sunan, kurumsal ya da güvenilir satıcıların tercih edilmesinin de alıcı açısından önem taşıdığını kaydetti.

Kıvrak, ikinci el telefon satın almak isteyenlerin karar vermeden önce IMEI, fatura, pil, ekran, kamera, mikrofon, hoparlör, şarj soketi, tuşlar, biyometrik özellikler ve bağlantı seçeneklerini kontrol etmesinin, cihazın mevcut durumu hakkında daha sağlıklı değerlendirme yapılmasına yardımcı olacağını ifade etti.

ASELSAN, Türk Telekom ve Türk Dünyası İş Konseyi bünyesindeki TTT İnovasyon'un yer aldığı projede, donanım ve üretim tarafında ASELSAN'ın görev alması planlanıyor. Türk Telekom ise yazılım, içerik, pazarlama, dağıtım ve markalama süreçlerinde rol üstlenecek. ASELSAN'ın Malatya'daki yapılanması da son dönemde büyüyor. Şirketin Malatya iştiraki bulunurken kentte üretim kapasitesinin artırılmasına yönelik yeni tesis yatırımları da gerçekleştiriliyor.

2027'nin ilk yarısında satışa çıkması hedefleniyor
Türk Telekom CEO'su Ebubekir Şahin'in verdiği bilgiye göre telefonun 2027'nin ilk yarısında satışa sunulması hedefleniyor. İlk modellerin orta ve üst segmente hitap etmesi planlanırken özellikle kamera ve pil performansında piyasadaki rakiplerle rekabet edebilecek bir cihaz geliştirilmesi amaçlanıyor. Tasarım çalışmalarının ise Türkiye'de gerçekleştirildiği belirtiliyor.

Projenin dikkat çeken noktalarından biri de işletim sistemi olacak. Açıklanan yol haritasına göre çalışmalar üç aşamada ilerleyecek: İlk aşamada telefon Android işletim sistemiyle piyasaya çıkacak. İkinci aşamada yerli bir işletim sisteminin geliştirilmesi, üçüncü aşamada ise yerli çip teknolojisine geçilmesi hedefleniyor. Fazların yaklaşık birer yıl arayla yürütülmesi planlanıyor.

Bu nedenle ilk piyasaya çıkacak model için 'tüm parçaları ve yazılımı yüzde 100 yerli telefon' ifadesini kullanmak şu aşamada doğru değil. Projenin yerlilik oranının, işletim sistemi ve çip çalışmalarının ilerlemesiyle artırılması hedefleniyor.

Yeni akıllı telefonun marka veya model adı da henüz açıklanmadı. Şahin'in aktardığına göre isim belirleme sürecinde profesyonel destek alınacak ve çok sayıda isim önerisi test edilerek seçenekler azaltılacak.
2026 yılı sonunda Cumhurbaşkanlığına sunum yapılması ve isimlendirme çalışmalarının bu süreçte şekillenmesi planlanıyor.

Telefonun satış ve dağıtımında Türk Telekom'un mevcut altyapısından yararlanılması bekleniyor. Şahin, Türk Telekom'un 606 bayisi ve yaklaşık 57 milyonluk müşteri tabanının cihazın pazara çıkarılmasında önemli avantaj sağlayacağını ifade etti.

Yerli telefon projesi aslında yeni ortaya çıkmış bir çalışma değil. Türk Telekom, Mayıs 2026'da ASELSAN ile yerli akıllı telefonlar, kullanıcı cihazları ve haberleşme ekipmanlarının donanım ve yazılımlarını geliştirmek amacıyla stratejik iş birliğine gidildiğini açıklamıştı. Son açıklamalarla birlikte projenin üretim adresi de netleşmiş oldu. Mevcut takvim değişmezse Malatya'da üretilecek ilk modellerin 2027'nin ilk yarısında kullanıcılarla buluşması hedefleniyor.

Apple'ın resmî açıklamasına göre iOS 27 ile uyumlu iPhone modelleri şöyle:
iPhone Duo
iPhone 18 Pro Max
iPhone 18 Pro
iPhone 17 Pro Max
iPhone 17 Pro
iPhone Air
iPhone 17
iPhone 17e
iPhone 16 Pro Max
iPhone 16 Pro
iPhone 16 Plus
iPhone 16
iPhone 16e
iPhone 15 Pro Max
iPhone 15 Pro
iPhone 15 Plus
iPhone 15
iPhone 14 Pro Max
iPhone 14 Pro
iPhone 14 Plus
iPhone 14
iPhone 13 Pro Max
iPhone 13 Pro
iPhone 13
iPhone 13 mini
iPhone 12 Pro Max
iPhone 12 Pro
iPhone 12
iPhone 12 mini
iPhone 11 Pro Max
iPhone 11 Pro
iPhone 11
iPhone SE (2. nesil ve daha yeni modeller)
Böylece Apple, iOS 27 ile birlikte iPhone 11 ailesine desteğini sürdürmeye devam ediyor.

Evet. Apple'ın resmi uyumluluk listesinde iPhone 11, iPhone 11 Pro ve iPhone 11 Pro Max bulunuyor. Bu modeller iOS 27'ye yükseltilebiliyor. Aynı şekilde iPhone SE'nin ikinci nesil ve daha yeni sürümleri de güncellemeyi destekliyor.

Hayır. Bir telefonun iOS 27 güncellemesini alması, işletim sistemindeki bütün yeni özellikleri kullanabileceği anlamına gelmiyor. Özellikle Apple Intelligence ve Siri AI tarafında daha güçlü işlemci gereksinimleri bulunuyor. Apple'ın açıklamasına göre iOS 27'deki Apple Intelligence özellikleri genel olarak iPhone 16 serisi ve daha yeni modeller ile iPhone 15 Pro ve iPhone 15 Pro Max üzerinde destekleniyor. Yeni iPhone Duo ve iPhone Air modelleri de desteklenen cihazlar arasında bulunuyor.
Bu nedenle iPhone 11, 12, 13 ve 14 serisi gibi cihazlar iOS 27'yi yükleyebilse de Apple Intelligence tabanlı bazı özelliklerden yararlanamıyor.

Apple'ın 14 Eylül 2026 tarihinde yaptığı açıklamaya göre Apple Intelligence desteklenen diller arasına Türkçeyi de dahil etmiş durumda. Apple Intelligence; Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca, Japonca, Korece, İspanyolca, Portekizce ve çeşitli diğer dillerde kullanılabiliyor. Bununla birlikte Apple, bazı özelliklerin her bölgede veya her dilde aynı anda kullanılamayabileceğini belirtiyor.

Uyumlu bir iPhone kullananlar güncellemenin cihazlarına gelip gelmediğini şu bölümden kontrol edebilir:
Ayarlar > Genel > Yazılım Güncelleme
Burada iOS 27 görünüyorsa güncelleme indirildikten sonra kurulabiliyor.
Güncelleme öncesinde önemli fotoğraf, video ve dosyaların yedeklenmesi ve telefonun yeterli boş depolama alanına sahip olduğunun kontrol edilmesi öneriliyor.

Apple'ın açıklanan destek listesine göre iPhone XS, iPhone XS Max, iPhone XR ve daha eski modeller iOS 27 uyumluluk listesinde yer almıyor. Güncelleme desteğinin başlangıç noktası iPhone 11 serisi olarak dikkat çekiyor.

iOS 27 hangi telefonlara geldi? Apple'ın iOS 27 güncellemesini destekleyen iPhone modelleri belli oldu. İşte iPhone 11'den iPhone 18 Pro'ya kadar iOS 27 alacak telefonların tam listesi.

iOS 27, iOS 27 hangi telefonlara geldi, iOS 27 alacak iPhone modelleri, iPhone 11 iOS 27, iPhone 12 iOS 27, iPhone 13 iOS 27, iPhone 14 iOS 27, iPhone 15 iOS 27, iPhone 16 iOS 27, iPhone 17, iPhone 18, Apple

Samsung, Galaxy S27 için henüz resmi bir tarih vermedi. Ancak şirketin önceki Galaxy S modellerindeki takvimi ve geliştirme sürecinden gelen bilgiler, yeni serinin 2027'nin ilk çeyreğinde kullanıcılarla buluşacağını gösteriyor. Galaxy S27'nin ABD versiyonuna ait olduğu belirtilen SM-S952U model numarasının veri tabanlarında görülmesi ve One UI 9.5 yazılım testlerinin başlaması, telefonun geliştirme çalışmalarının sürdüğünü gösteren işaretler arasında. Güncel beklenti tanıtımın Ocak veya Şubat, satışların ise Şubat ya da Mart 2027'de başlaması yönünde.

Galaxy S27'nin teknik özellikleri henüz Samsung tarafından açıklanmadı. Buna karşın son sızıntılarda özellikle işlemci ve kamera tarafında önemli değişikliklerden söz ediliyor. Galaxy S27 ve Galaxy S27+ modellerinin bazı pazarlarda Samsung'un yeni nesil Exynos 2700 işlemcisini kullanabileceği belirtiliyor. Sızdırılan bilgilere göre işlemcide 10 çekirdekli CPU, RDNA5 mimarisini temel alan 16 birimli Xclipse 970 grafik birimi ve yapay zek işlemleri için geliştirilmiş yeni bir NPU bulunabilir. Exynos 2700'ün Samsung'un 2 nanometre SF2P üretim sürecinden çıkacağı ve LPDDR6 desteği sunabilecek kapasitede tasarlandığı öne sürülüyor. Ancak standart Galaxy S27'nin LPDDR5X bellek kullanmaya devam edebileceği de belirtiliyor.

Galaxy S27 ile ilgili en dikkat çekici iddialardan biri ana kamerayla ilgili.
Samsung'un Galaxy S22'den bu yana standart Galaxy S modellerinin ana kamerasında ağırlıklı olarak kendi ISOCELL sensörlerini kullandığı biliniyor. Galaxy S27 ve S27+ modellerinde ise Sony üretimi yeni bir 50 megapiksel ana kamera sensörüne geçilebileceği iddia ediliyor.

Şu an için beklenen kamera kurulumu şöyle:
50 MP ana kamera — yeni Sony sensör ihtimali
12 MP ultra geniş açılı kamera
10 MP telefoto kamera
3x optik yakınlaştırma
12 MP ön kamera

Kamera çözünürlüklerinin büyük bölümü değişmese bile yeni sensörün ışık toplama performansı, otomatik odaklama, görüntü işleme ve düşük ışık çekimlerinde iyileştirme sağlaması mümkün. Ancak sensörün kesin modeli henüz açıklanmış değil.

Mevcut beklentiler standart Galaxy S27'nin yaklaşık 6,3 inç OLED ekranla gelmesi yönünde.
Samsung'un standart Galaxy S27 modelinde kendi Samsung Display paneli yerine Çinli üretici BOE tarafından üretilen OLED panel kullanma ihtimalini değerlendirdiği de bildiriliyor. Böyle bir karar alınırsa Samsung'un amiral gemisi Galaxy S ailesinde önemli bir tedarik değişikliği yaşanmış olacak.
Bu konuda henüz kesinleşmiş bir karar bulunmuyor.

Galaxy S26 ile birlikte 128 GB seçeneğinin kaldırılmasının ardından Galaxy S27'de de başlangıç kapasitesinin 256 GB olması bekleniyor.
Şu anda konuşulan seçenekler:
Galaxy S27
256 GB
512 GB
RAM tarafında ise standart Galaxy S27 ve S27+ modellerinde 12 GB RAM seçeneğinin korunabileceği belirtiliyor.

Galaxy S27'nin fiyatıyla ilgili Samsung tarafından açıklanmış herhangi bir rakam bulunmuyor.
Uluslararası pazarda yapılan ilk tahminlerde Galaxy S27'nin 256 GB sürümünün yaklaşık 899 dolar, 512 GB sürümünün ise yaklaşık 1.099 dolar seviyesini koruyabileceği belirtiliyor. Bunlar resmi fiyatlar değil; mevcut Galaxy S26 fiyatlarının devam edeceği varsayımına dayanan tahminler.

Türkiye açısından ise fiyatı doğrudan dolar kuruyla çevirmek doğru sonuç vermiyor. Vergiler, döviz kuru, Samsung Türkiye'nin fiyatlandırması ve lansman kampanyaları nihai rakam üzerinde etkili oluyor.
Samsung Türkiye'de Galaxy S26'nın güncel resmi fiyatı 256 GB sürüm için yaklaşık 77.999 TL seviyesinde bulunuyor.

Bu rakam baz alındığında ve yeni nesilde olası fiyat artışı hesaba katıldığında Galaxy S27'nin Türkiye başlangıç fiyatının yaklaşık 80 bin TL'nin üzerinde olması beklenebilir. Lansmana kadar döviz kuru ve vergi oranlarında yaşanabilecek değişiklikler nedeniyle şimdiden daha dar bir fiyat aralığı vermek güvenilir olmayacaktır.

Mevcut sızıntılar bir araya getirildiğinde Galaxy S27 için şu özellikler öne çıkıyor:
Ekran: Yaklaşık 6,3 inç OLED
İşlemci: Exynos 2700 veya pazara göre Snapdragon seçeneği
RAM: 12 GB bekleniyor
Depolama: 256 GB ve 512 GB
Ana kamera: 50 MP Sony sensör ihtimali
Ultra geniş açı: 12 MP
Telefoto: 10 MP, 3x optik yakınlaştırma
Ön kamera: 12 MP
Yazılım: Yeni nesil One UI ve Galaxy AI özellikleri
Tanıtım: Ocak-Şubat 2027 beklentisi
Satış: Şubat-Mart 2027 beklentisi

Galaxy S27 halen geliştirme aşamasında olduğu için işlemci, kamera, ekran ve fiyat bilgilerinin önemli bölümü sızıntılara dayanıyor. Samsung henüz Galaxy S27 serisinin teknik özelliklerini veya satış fiyatını doğrulamadı. Seriyle ilgili daha net bilgilerin 2026'nın son ayları ile 2027'nin başında, Galaxy Unpacked etkinliği yaklaştıkça ortaya çıkması bekleniyor.

Şebeke sorununun en yaygın nedenleri arasında kapsama yetersizliği, baz istasyonu yoğunluğu, SIM kart problemi, yanlış mobil ağ ayarları ve geçici yazılım hataları bulunuyor. Özellikle konser, festival, stadyum ve kalabalık etkinliklerde baz istasyonuna aynı anda çok sayıda cihaz bağlandığında telefon sinyal gösterse bile arama veya mobil internet sorunları yaşanabiliyor.

Telefon yalnızca belirli bir yerde çekmiyorsa sorun büyük ihtimalle kapsamayla ilgilidir. Ancak farklı bölgelerde de sürekli şebeke kaybı yaşanıyorsa cihaz veya SIM kart ayrıca kontrol edilmelidir.
İlk olarak bunları deneyin

1. Uçak modunu 10-15 saniye açıp kapatın.
2. Telefonu yeniden başlatın.
3. Açık alana veya pencere kenarına geçerek sinyali kontrol edin.
4. SIM kartın cihaz tarafından görüldüğünden emin olun.
5. Aynı operatörü kullanan başka bir telefonun çekip çekmediğine bakın.
Başka telefonlar da çekmiyorsa operatör kaynaklı bölgesel sorun ihtimali yükselir.

iPhone ekranında 'SOS', 'Servis Yok' veya 'Aranıyor' ifadeleri görülüyorsa cihaz hücresel ağa bağlanamıyor demektir.

Ayarlar > Uçak Modu
Uçak modunu açın, yaklaşık 15 saniye bekleyin ve tekrar kapatın.
Ardından telefonun yeniden mobil ağa bağlanmasını bekleyin.

Ayarlar > Hücresel
bölümüne girerek hattın etkin olduğundan emin olun.
Çift SIM veya eSIM kullanılan cihazlarda doğru hattın açık olması gerekiyor.

iPhone'da:
Ayarlar > Genel > Hakkında
bölümünü açın ve birkaç saniye bekleyin.
Yeni bir operatör ayarı varsa güncelleme uyarısı ekrana gelebilir.

Ayarlar > Genel > Yazılım Güncelleme
bölümünden yeni iOS sürümü olup olmadığı kontrol edilebilir.
Yazılım güncellemeleri bağlantı sorunlarına yönelik hata düzeltmeleri içerebilir.

Fiziksel SIM kullanılıyorsa kart çıkarılıp yeniden takılabilir.
SIM kart başka telefonda da çalışmıyorsa sorun SIM kart veya operatörden kaynaklanıyor olabilir.
eSIM kullanıcılarının ise profili hemen silmemesi gerekiyor. Yeniden etkinleştirme için operatör işlemi gerekebileceğinden önce hattın Ayarlar > Hücresel bölümünde aktif olup olmadığı kontrol edilmeli.

Sorun devam ederse:
Ayarlar > Genel > iPhone'u Aktar veya Sıfırla > Sıfırla
bölümünden ağ ayarları sıfırlanabilir.
Bu işlemden sonra kayıtlı Wi-Fi ağları ve bazı bağlantı ayarlarının yeniden girilmesi gerekebilir.

Samsung, Xiaomi, Redmi, POCO, Pixel, Oppo, Vivo, Honor ve diğer Android telefonlarda menü isimleri modele göre değişebiliyor.
İlk olarak:
Ayarlar > Ağ ve İnternet
veya
Ayarlar > Bağlantılar > Mobil Ağlar
bölümüne girilerek SIM kart ve mobil ağ ayarları kontrol edilmeli.

Samsung modellerinde ağ ayarlarını sıfırlamak için genellikle:
Ayarlar > Genel Yönetim > Sıfırla > Mobil Ağ Ayarlarını Sıfırla
yolu kullanılabiliyor.

Ayarlar > Bağlantılar > Mobil Ağlar > Erişim Noktası Adları
bölümünden APN ayarları kontrol edilebilir.
Gerekirse varsayılan ayarlara sıfırlanabilir.
Xiaomi, Redmi ve POCO çekmiyorsa

Ayarlar > SIM Kartlar ve Mobil Ağlar bölümünden ilgili SIM kart seçilerek ağ ayarları kontrol edilebilir.
Mobil internet sorunu varsa Erişim Noktası Adları (APN) bölümünün varsayılan ayarlara döndürülmesi denenebilir. HyperOS ve MIUI sürümüne göre menü isimleri değişiklik gösterebilir.

Pixel ve saf Android'e yakın cihazlarda genellikle:
Ayarlar > Ağ ve İnternet > SIM'ler
bölümünden mobil hat ayarlarına ulaşılabilir.

Ayarlar > Sistem > Sıfırlama seçenekleri
menüsü kullanılabilir.

Telefonun sinyal göstermesi mobil internetin çalışacağı anlamına gelmiyor.
Bu durumda şu noktalar kontrol edilmeli:
Mobil veri açık mı?
İnternet paketi bitti mi?
Doğru SIM kart mobil veri için seçili mi?
APN ayarları doğru mu?
VPN bağlantıyı engelliyor mu?
Operatörde geçici internet sorunu var mı?
Wi-Fi kapatılarak mobil internet ayrıca test edilebilir.

Bazı bölgelerde 5G kapsaması zayıf veya kararsız olabilir.
Bu durumda telefonu geçici olarak 4G/LTE ağına almak bağlantının daha stabil çalışmasını sağlayabilir.
Özellikle telefon sürekli 5G ile 4G arasında geçiş yapıyorsa ağ modunun değiştirilmesi denenebilir.
SIM kart mı telefon mu arızalı? Böyle anlayabilirsiniz
Sorunun kaynağını anlamanın en kolay yolu çapraz test yapmaktır.
Kendi SIM kartınızı başka telefona takın.
SIM kart diğer telefonda da çekmiyorsa hat veya SIM kart sorunu olabilir.
Daha sonra çalışan başka bir SIM kartı kendi telefonunuza takın.
Diğer SIM kart da çekmiyorsa telefonun ağ ayarlarında veya donanımında problem bulunabilir.

Telefon dışarıda çekiyor ancak evde çekmiyorsa sorun çoğunlukla binanın yapısı ve kapsama koşullarıyla ilgilidir.
Özellikle bodrum katlar, betonarme yapılar, kalın duvarlar ve metal kaplamalar mobil sinyali zayıflatabilir.
Operatör ve telefon destekliyorsa Wi-Fi ile Arama özelliği kullanılabilir. Bu özellik sayesinde mobil sinyal zayıf olsa bile Wi-Fi üzerinden telefon görüşmesi yapılabilir.

SIM kart başka cihazda sorunsuz çalışmasına rağmen telefon hiçbir yerde şebeke bulamıyorsa donanım arızası ihtimali değerlendirilmelidir.
Özellikle cihaz:
düştükten sonra çekmemeye başladıysa,
sıvıyla temas ettiyse,
tamir gördükten sonra şebeke sorunu başladıysa,
hiçbir SIM kartı algılamıyorsa,
sürekli 'Servis Yok' uyarısı veriyorsa
teknik servis kontrolü gerekebilir.

Telefon şebeke bulmuyorsa şu sırayı takip edebilirsiniz:
1. Uçak modunu açıp kapatın.
2. Telefonu yeniden başlatın.
3. Başka bir noktada sinyali kontrol edin.
4. SIM veya eSIM'i kontrol edin.
5. Telefon yazılımını güncelleyin.
6. Mobil ağ ayarlarını kontrol edin.
7. SIM kartı başka telefonda deneyin.
8. Sorun sürerse operatör veya teknik servisle iletişime geçin.

Telefonun çekmemesi her zaman donanım arızası anlamına gelmiyor. Kapsama, SIM kart ve ağ ayarları en sık karşılaşılan nedenler arasında bulunuyor. Basit kontroller sorunu çözmüyorsa SIM kart ve cihazı ayrı ayrı test etmek, problemin kaynağını belirlemenin en hızlı yollarından biri.

Yatırımın yanı sıra patentler, bilimsel yayınlar, iş gücü talebi ve teknolojilerin şirketler tarafından benimsenme düzeylerinin değerlendirildiği raporda, 2026 yılını şekillendiren 14 teknoloji eğilimi, yapay zeka devrimi, ileri mühendislik, bilgi işlem ve bağlantı teknolojileri olmak üzere üç ana grupta inceleniyor.

Rapora göre, yapay zekanın ölçeklenmesi özellikle enerji ve altyapı yatırımlarını tetikliyor. Enerji teknolojilerine geçen yıl yaklaşık 200 milyar dolar yatırım yapıldığı, bunun teknoloji alanları arasındaki en yüksek sermaye girişlerinden biri olduğu ve yapay zeka altyapısına yönelik harcamaların bir yılda iki katına çıktığı belirtiliyor.

Bu gelişmeler, teknoloji yarışında yazılım kadar donanım, enerji altyapısı ve nitelikli iş gücünün de belirleyici hale geldiğine işaret ediyor.

Yılın ilk yarısındaki yatırım eğilimlerinin yıl geneline uyarlandığı hesaplamaya göre, yapay zeka ajanlarıyla yazılım geliştirme, yapay zeka altyapısı ve model mimarileri, bilimsel keşif ve mühendislikte yapay zeka, uzay teknolojileri ve robotik yatırımlarının bu yıl 2025 seviyesinin iki katından fazlasına ulaşması bekleniyor.

Rapordaki yatırım grafiğine göre, en çarpıcı sıçramalardan biri yapay zeka altyapısı ve model mimarilerinde görülüyor. Bu alandaki yatırımların 2026 yılında geçen yılın yaklaşık 5,3 katına, bilimsel keşif ve mühendislikte yapay zeka yatırımlarının 3,2 katına, robotik yatırımlarının ise 2,1 katına çıkma yolunda olduğu hesaplanıyor.

Yapay zeka altyapısı ve model mimarileri alanındaki öz sermaye yatırımlarının 2026'nın ilk yarısında yaklaşık 384 milyar dolara ulaştığı hesaplanırken, yılın ilk yarısındaki yatırım hızının devam etmesi halinde yatırımların bu yıl sonunda yaklaşık 769 milyar dolara ulaşabileceği değerlendiriliyor.

Uzay teknolojileri de yatırımların iki katından fazla artmasının beklendiği alanlar arasında bulunuyor.

Bu hesaplamaların yılın ilk yarısındaki yatırım hızının yıl sonuna doğrusal biçimde taşınmasına dayandığı ve büyük ölçekli işlemler nedeniyle tahminlerin yön gösterici nitelikte olduğu belirtiliyor.

Rapora göre, yapay zeka yatırımlarındaki artış, elektrik üretimi ve şebeke altyapısı üzerinde de yeni yatırım ihtiyacı oluşturuyor. ABD'de yalnızca yapay zeka iş yüklerini çalıştıran veri merkezlerinin 2030'da bugünkü Kaliforniya kadar elektrik tüketebileceği tahmin ediliyor.

Yapay zeka yatırımlarının ulaştığı ölçeğin büyük teknoloji şirketlerinin finansman ihtiyaçlarını da artırdığına işaret edilirken, yapay zeka altyapısına yönelik sermaye harcamalarının şirketlerin bilançolarını zorlamaya başladığı da kaydediliyor.

Yapay zekanın hızla büyüyen enerji ihtiyacının yanı sıra enerji güvenliği ve şebeke yatırımlarına yönelik talep, enerji ve sürdürülebilirlik teknolojilerini de sermayenin yoğunlaştığı alanlardan biri haline getiriyor.

Enerji alanındaki yatırım ortamında karbon emisyonlarının azaltılmasının yanı sıra enerji arz güvenliği, sanayinin rekabet gücü, yerli üretim ve yatırımların hayata geçirilme hızı gibi unsurlar da giderek daha fazla önem kazanıyor.

Birleşmiş Milletler Üniversitesi Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsünün 'Çevre ve Sağlık: Karbon, Su ve Arazi Ayak İzleri' çalışmasından yaptığı derlemeye göre, yapay zekayla oluşturulan tipik bir görsel için harcanan enerji, 10 vatlık bir LED ampulü yaklaşık 17 dakika çalıştırmaya yetiyor.

Bir yapay zeka görselinin üretimi için tüketilen elektriğin su ayak izi yaklaşık 29 mililitre olarak hesaplanıyor. Bu miktar tek görsel için yaklaşık iki yemek kaşığı suya karşılık gelse de, yaklaşık 1 milyar görsel üretiminde 29 milyon litreye ulaşıyor.

Google Trends verilerine göre '80'ler akımı' ifadesine yönelik aramalar geçen hafta bir önceki haftaya göre yüzde 5 bin artarken, Instagram'da ilgili yapay zeka görselinin milyonlarca kullanıcı tarafından paylaşıldığı görüldü.

Yapay zekanın çevresel maliyeti yalnızca görsel üretimi sırasında tüketilen elektrikten oluşmuyor. Veri merkezlerinin çalışması için gereken elektriğin üretimi, sunucuların soğutulması, altyapının kurulması ve kullanılan donanımın üretimi de toplam çevresel ayak izinin unsurları arasında yer alıyor.

Çalışmada yapılan hesaplamaya göre, küresel veri merkezleri 2025'te yaklaşık 448 teravatsaat elektrik tüketti. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) ise veri merkezlerinin toplam elektrik tüketiminin 2030'da yaklaşık 950 teravatsaate yükselmesini bekliyor. IEA, bu artışın en önemli itici güçlerinden birinin yapay zekanın yaygınlaşması olduğunu belirtiyor.

Çalışmaya göre, yapay zekayı destekleyen veri merkezlerinin 2030'daki elektrik tüketimiyle bağlantılı su ayak izinin 9,3 trilyon litreye, arazi ayak izinin ise 14 bin 500 kilometrekarenin üzerine çıkabileceği öngörülüyor. Bu rakamlar doğrudan '80'ler' akımına ait olmayıp yapay zeka altyapısının küresel ölçekte büyümesine ilişkin tahminleri ifade ediyor.

Yapay zekanın enerji tüketiminin büyük bölümü eğitimden sonra gerçekleşiyor. Araştırmaya göre, kullanıcıların modele gönderdiği günlük taleplerin işlenmesi, toplam yapay zeka enerji kullanımının yaklaşık yüzde 80 ila 90'ını oluşturuyor.

Araştırmada tipik bir yapay zeka görselinin temel metin sınıflandırma işleminden yaklaşık 1450 kat daha fazla enerji gerektirdiği hesaplanırken, aynı çalışmaya göre tipik bir görsel üretimi yaklaşık 2,9 vatsaat enerji tüketiyor.

Yapay zeka modellerinin ve veri setlerinin paylaşıldığı bir açık kaynak platformu olan Hugging Face ile Carnegie Mellon Üniversitesi araştırmacılarının çalışmasına göre, görsel üretiminde bin istem başına ortalama yaklaşık 2,9 kilovatsaat elektrik tüketiliyor.

Çalışmada, yapay zeka görevlerinin enerji ihtiyacının kullanılan modele ve göreve göre önemli ölçüde değiştiği de ortaya konuluyor.

Bu nedenle tek yapay zeka görseli için sabit bir elektrik tüketimi değeri vermek yerine, kullanılan model ve hesaplama koşullarının dikkate alınması gerekiyor.

Kaynak ihtiyacı donanım tarafında da devam ediyor. Yapay zeka kaynaklı elektronik atığın 2030'da yıllık 2,5 milyon tona ulaşabileceği öngörülüyor.

Böylece sosyal medyada birkaç saniyede oluşturulan bir retro fotoğraf, tek başına büyük bir kaynak tüketimi anlamına gelmese de milyarlarca yapay zeka işleminin parçası olarak elektrik, su, arazi ve donanım ihtiyacını kapsayan daha geniş bir kaynak zincirine ekleniyor.

GTA 6'nın resmi çıkış tarihi 19 Kasım 2026 olarak açıklandı. Rockstar Games, oyunun resmi internet sitesinde çıkış tarihinin yanı sıra PlayStation 5 ve Xbox Series XS platformlarını da listeliyor. Şirketin 17 Eylül 2026'da yaptığı yeni duyuruda GTA 6'nın resmi müzik albümünün de oyunla birlikte 19 Kasım'da yayımlanacağını açıklaması, çıkış takviminin korunduğunu gösteren en güncel resmi gelişmelerden biri oldu.

GTA 6 için açıklanan tarih birkaç kez değişti. Rockstar, 2 Mayıs 2025'te yaptığı açıklamada oyunun 26 Mayıs 2026 tarihinde çıkacağını duyurmuştu. Şirket, ek geliştirme süresinin oyuncuların beklediği kalite seviyesine ulaşmak için gerekli olduğunu belirtmişti.

Ancak 6 Kasım 2025'te ikinci bir erteleme açıklaması geldi. GTA 6'nın çıkışı bu kez 19 Kasım 2026'ya taşındı. Rockstar, ilave sürenin oyunu beklenen kalite ve teknik seviyede tamamlamak için kullanılacağını açıkladı.

İlk açıklanan dönem: 2025
İlk kesin tarih: 26 Mayıs 2026
Güncel resmi tarih: 19 Kasım 2026

Rockstar Games'in açıkladığı mevcut platform listesinde yalnızca:
PlayStation 5 Xbox Series XS yer alıyor.
PlayStation 4 ve Xbox One için herhangi bir GTA 6 sürümü duyurulmadı. Oyunun resmi sayfası ve Take-Two'nun güncel ürün takvimi de yalnızca PS5 ile Xbox Series XS'i gösteriyor.

GTA 6'nın PC sürümü için henüz resmi bir çıkış tarihi bulunmuyor.
Rockstar'ın güncel GTA 6 sayfasında PC platformu listelenmiyor. Şirket, şu aşamada yalnızca PlayStation 5 ve Xbox Series XS sürümlerinin 19 Kasım'da çıkacağını doğrulamış durumda. Bu nedenle internette GTA 6'nın PC sürümü için verilen tarihler şu an için resmi bilgi değil.

Rockstar'ın GTA V ve Red Dead Redemption 2 gibi önceki büyük oyunlarını konsollardan daha sonra PC'ye çıkarmış olması GTA 6 için de benzer bir beklenti oluşturuyor. Ancak Rockstar tarafından tarih açıklanana kadar PC sürümü konusunda kesin bir takvim vermek mümkün değil.

Evet. Rockstar Games, GTA 6 ön siparişlerini 25 Haziran 2026 tarihinde dünya genelinde başlattı.
Take-Two'nun resmi duyurusuna göre oyunun standart sürümünün ABD satış fiyatı 79,99 dolar olarak açıklandı. Rockstar ayrıca standart sürümün yanında Ultimate Edition seçeneğini de satışa sundu.
Ön sipariş veren oyuncular için çeşitli oyun içi içerikler sunulurken Rockstar, dijital sürümlerin 12 Kasım 2026'dan itibaren ön yüklemeye açılacağını da duyurdu. Böylece oyuncular çıkış günü olan 19 Kasım'da oyunu yeniden indirmek zorunda kalmadan oynamaya başlayabilecek.

Grand Theft Auto VI, serinin en bilinen şehirlerinden Vice City'ye geri dönüyor. Ancak GTA 6 yalnızca Vice City ile sınırlı olmayacak. Rockstar'ın oluşturduğu kurgusal Leonida eyaleti, oyunun ana dünyasını oluşturacak. Vice City ise bu geniş bölgenin en önemli merkezlerinden biri olacak. Rockstar'ın yayımladığı tanıtımlarda şehir yaşamından kırsal alanlara, sahillerden bataklıklara kadar farklı bölgeler gösteriliyor.

Oyunun hikyesinin merkezinde Jason Duval ve Lucia Caminos bulunuyor.
Rockstar'ın resmi karakter bilgilerinde Jason'ın geçmişinde suç çevreleri ve ordu deneyimi bulunduğu, Lucia'nın ise Leonida Cezaevi'nden çıktıktan sonra hayatını değiştirmeye çalıştığı anlatılıyor. İkilinin başarısız giden bir işin ardından Leonida genelinde uzanan suç dünyasının içine çekilmesi GTA 6'nın ana hikyesini oluşturuyor. Rockstar'ın 2025 yılında yayımladığı ikinci fragman da hikyenin Jason ve Lucia arasındaki ilişki etrafında şekilleneceğini ortaya koymuştu.

25 Eylül 2026 itibarıyla Rockstar Games tarafından GTA 6 için açıklanan resmi çıkış tarihi 19 Kasım 2026.
Take-Two Interactive'in 7 Ağustos 2026 tarihli mali sonuç açıklamasında da GTA 6'nın 19 Kasım'da piyasaya sürüleceği açık biçimde yer aldı. Rockstar'ın 17 Eylül'deki resmi müzik albümü duyurusunda da aynı tarih kullanıldı. Bu nedenle mevcut resmi takvimde yeni bir erteleme bulunmuyor. GTA 6, çıkış gününde PlayStation 5 ve Xbox Series XS kullanıcılarına sunulacak. PC sürümü için ise Rockstar Games'in yeni bir açıklama yapması bekleniyor.

Turizm, perakende ve hizmet sektöründe rekabet eden işletmeler için görsel kalite, müşteri kararlarını doğrudan etkiliyor. Araştırmalar, görsellerin e-ticaret satışlarını ve otel rezervasyonlarını ciddi biçimde etkilediğini ortaya koyuyor.

Fethiye gibi yoğun rekabetin yaşandığı bölgelerde, sosyal medyada öne çıkmak için rutin ve tekrar eden görseller yetersiz kalıyor. Yaratıcı, özgün ve çekici görseller üretmek, potansiyel müşterilerin dikkatini çekmenin temel koşulu haline geldi.

Yapay zeka ile görsel oluşturma platformlarından Adobe Firefly, kullanıcının bir metin cümlesi veya kelime grubu girmesiyle saniyeler içinde bu açıklamaya karşılık gelen özgün bir görsel üretiyor.

Süreç şu şekilde işliyor: Kullanıcı, istediği görseli doğal dilde tanımlıyor. Örneğin 'gün batımında turkuaz bir koyda yüzen bir tekne, arkaplanda yemyeşil tepeler' gibi. Sistem bu açıklamayı işliyor ve birkaç farklı görsel seçeneği sunuyor. Kullanıcı beğendiği versiyonu seçiyor, gerekirse ek açıklamalarla revize ettiriyor ve görseli indiriyor.

Stili de belirleyebilirsiniz: gerçekçi fotoğraf, yağlıboya resim, çizgi film, sulu boya veya vintage poster gibi. Bu esneklik, aynı içerik konseptinin farklı platformlara ve kanalların farklı estetik beklentilerine uyarlanmasını kolaylaştırıyor.

Pansiyonlar ve butik oteller, her sezon için farklı atmosferleri yansıtan oda ve tesis görselleri üretebilir. Kış aylarında sıcak şömine ışığında okuyan birinin fotoğrafını çekmek zor olabilir ama yapay zekayla bu sahneyi üretmek dakikalar alıyor.

Restoranlar, henüz çekilmemiş yemek fotoğrafları yerine AI'ın ürettiği iştah açıcı görsellerle menülerini hazırlayabilir.

Yat kiralama işletmeleri, farklı güzergahları ve atmosferleri yansıtan görseller oluşturarak müşterilerin hayal gücüne hitap edebilir.

El sanatları üreticileri, ürünlerini farklı ortamlarda ve konseptlerde gösteren görseller yaratabilir.

Reklam Özdenetim Kurulu (RÖK), Türkiye'de reklam ve tanıtım faaliyetlerine yönelik etik standartları belirlemekte ve tüketicileri yanıltıcı içeriklere karşı korumaktadır. Bu bağlamda AI görselleri kullanılırken bazı pratik sınırlara dikkat etmek önem taşıyor.

Gerçek bir mekan veya ürünü temsil ettiği izlenimi verilen AI görselleri, müşteriyi yanıltma riski taşıyor. Eğer bir görsel gerçek meknı değil, hayal edilen ya da idealize edilmiş bir atmosferi temsil ediyorsa, bunu açıkça belirtmek dürüst iletişimin gereği.

Fotoğrafçılar, grafik tasarımcılar ve sanatçılar için AI görsel araçları bir rakip değil, iş akışını hızlandıran bir yardımcı araç olarak konumlanıyor. Fikir taslakları oluşturmak, müşteriyle vizyon paylaşmak ve teknik görevleri otomatize etmek için bu araçlar giderek daha yaygın bir şekilde kullanılıyor.

Bölgede çalışan yaratıcı profesyoneller, bu araçları aktif olarak kullananlar arasında yer alarak rekabet avantajı kazanıyor ve müşterilere daha hızlı ve daha çeşitli çözümler sunabiliyor.

Fethiye, sürdürülebilir turizm alanında öne çıkan destinasyonlardan biri olarak konumlanıyor. Bu bağlamda yerel doğal ve kültürel değerlerin dijital platformlarda görünür kılınması, hem çevre bilincini hem de yerel ekonomiyi destekliyor.

Yapay zeka görsel araçları, yerel işletmelerin bu vizyonu dijital içeriklerine yansıtmasını kolaylaştırıyor. Doğayla uyumlu tatil seçeneklerini, yerel ürünleri ve geleneksel yaşam biçimini gösteren görseller, Fethiye'nin sürdürülebilir turizm markasını güçlendiriyor.

Fethiye'deki küçük işletmeler, dernekler ve yerel yönetim arasında görsel içerik üretimi alanında işbirliği yapılabilir. Ortak kampanyalar, bölgenin toplu tanıtımı ve paylaşılan görsel arşivler, her bir aktörün tek başına üretebileceğinden çok daha etkili içerikler ortaya çıkarabiliyor.

Yapay zeka araçları bu tür işbirliklerini daha pratik hale getiriyor: farklı paydaşların katkı sağlayabileceği ortak bir görsel dil oluşturmak, herkesin aynı araçları kullanmasıyla mümkün oluyor.

Fethiye'deki turizm işletmeleri, yaz ve kış sezonlarında farklı müşteri profillerine ve aktivitelere hitap ediyor. Yapay zeka görsel araçları, her sezon için özgün ve çekici içerik üretmeyi kolaylaştırıyor.

Yaz sezonu için: deniz tatili, su sporları ve tekne gezisi temalı görseller. Kış sezonu için: doğa yürüyüşleri, tarihi mekn ziyaretleri ve gastronomi odaklı görseller. Bu sezonluk içerik planlaması, müşterilere yıl boyunca hitap eden çok boyutlu bir pazarlama stratejisinin temelini oluşturuyor. Yapay zeka araçları, bu stratejinin görsel boyutunu hızlı ve ekonomik biçimde hayata geçirmeyi mümkün kılıyor.

Üretilen görsel içerik, yalnızca anlık bir paylaşım değil; uzun vadede çalışmaya devam eden bir dijital varlık. Bir kez oluşturulan kaliteli görsel, aylarca sosyal medyada, web sitesinde ve pazarlama materyallerinde kullanılabilir.

Bu birikim etkisi, içerik üretimine yapılan yatırımın zamanla katlanarak büyüyen bir getiri sağlaması anlamına geliyor. Fethiye'deki işletmeler için bu yaklaşım, uzun vadeli dijital varlık inşasının pratik bir yolunu sunuyor.

Bu iki şirket, yapay zeka modellerinin kendileri için belirlenen sınırları aştığı olaylara ilişkin incelemelerinde elde edilen bulguları paylaşmayı sürdürürken, diğer firmalar da benzer duyurularla gündeme geldi.

Yapay zekanın otonom kararlarının neden olduğu ihlallere yönelik bulgular artarken, bu tehdidin yakın gelecekte ne boyuta ulaşacağı ve ne ölçüde kontrol altında tutulabileceği ise endişeye yol açıyor.

Hem şirketleri hem bireyleri etkileyen, bir yandan da yapay zeka teknolojisindeki gelişmelerin yavaşlatılması ve sıkı denetlemeye tabi tutulması çağrılarını beraberinde getiren bu olaylar, 'haydut yapay zeka' ('rogue AI') kavramını yeniden gündeme taşıdı.

Bu kavram, programlanışına aykırı ve öngörülemez şekilde hareket eden ve böylece çevresine risk oluşturan yapay zeka sistemlerini anlatmak için kullanılıyor.

İnsanlarca belirlenen etik çerçeveleri ve güvenlik tedbirlerini hiçe sayan 'haydut' yapay zeka sistemleri, zafiyet keşfedebildiği kısayolları kullanan araçlar olarak öne çıkıyor.

Yapay zekanın otonom davranışlar sergilemesiyle ilgili duyuruların hemen ardından bazı büyük teknoloji şirketlerinden yetkililerin de bu teknolojiye dair endişelerini dile getirmesi, gelişimdeki süratin 'haydutlaşmada' rol oynama olasılığını akıllara getirdi.

Kanada'daki Trois-Rivieres Quebec Üniversitesi Matematik-Bilgisayar Bölümünden Prof. Dr. Jean-Sebastien Dessureault, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yapay zeka sistemlerinin artık sadece araçlardan ibaret olmadığını, insanların koyduğu hedeflerini yerine getirirken kendi hedeflerini de belirleyebileceğini söyledi.

Dessureault, yapay zekanın 'kontrolden çıkmasının' düşük etkili küçük eylemlerin yanı sıra tedarik zincirinde büyük çaplı aksaklıklar, tüm sistemlere ve internete sızılması, geniş ekonomik etkiler ve yeni virüslerin açığa çıkması gibi sonuçlar doğurabileceğini belirtti.

Yapay zekanın kendi kabiliyetlerini geliştirebildiği ve dolayısıyla insana ihtiyaç olmadan yeni sistemler üretebildiği eşiğe yaklaşılmış olabileceğini dile getiren Dessureault, 'Yani evet, tetikte olmak için makul sebepler var.' dedi.

Dessureault, 'Eğer yapay zekayı arabayla kıyaslayacak olursak, gaz pedalını şu anda fren pedalından çok daha hızlı geliştiriyoruz.' diyerek, yapay zeka geliştirme hızını düşürmenin tüm ülkeler ve kurumlar arasında eş zamanlı gerçekleşmesi gerektiğini vurguladı.

Yapay zekanın 'haydutlaştığı' ve kontrol edilemez seviyelere yaklaştığına ilişkin endişeler sürerken, kimileri de OpenAI ve Anthropic örneklerindeki ihlallerde insan faktörüne dikkati çekiyor.

İngiltere'deki Oxford Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri Bölümünden Dr. Petar Radanliev, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 'haydut yapay zeka' kavramıyla anlatılmak istenenin, insanların bu sistemleri 'güvenilir şekilde yönlendirememe, düzeltememe ve durduramama' durumu olduğunu belirtti.

Şimdiye kadar kamuoyuyla paylaşılan vakaların 'olağan bir durumu' gösterdiğini kaydeden Radanliev, testlerdeki ortamların 'yeterince dikkatli şekilde kurulmadığını' ifade etti.

Radanliev, 'Bunlar, gerçek sonuçlar doğuran gerçek olaylardı ve güvenliğin kritik önem taşıdığı diğer sektörlerde iyi bilinen ancak bu sektörde henüz tutarlı şekilde benimsenmeyen mühendislik ve denetim uygulamalarından kaynaklandı.' değerlendirmesinde bulundu.

Anthropic'in, kendi vakasındaki nedeni yapay zeka modelinin özellikleriyle ilgili bir sorun değil, operasyonel ve donanımsal arıza olarak tanımladığını hatırlatan Radanliev, OpenAI olayında sistemin en kötü senaryodaki yeteneklerini ölçmek için güvenlik önlemlerinin bilinçli şekilde azaltıldığına işaret etti.

Bir yandan da sektördeki en büyük şirketlerin, bu güvenlik testlerine dair açıklamaları ve yapay zekayla ilgili kaygılarını son günlerde dile getirmelerindeki amaçları sorgulanıyor.

İsviçre'deki Fribourg Üniversitesinde insan ve teknoloji etkileşimi üzerine araştırmalar yapan Dr. Jascha Bareis ise AA muhabirine verdiği demeçte, yapay zekaya ilişkin kıyamet senaryolarının 1950'lerden bu yana sık sık gündeme geldiğini söyledi.

Bareis, yapay zeka şirketlerinin kar tahminlerinin düştüğüne, veri merkezlerine ilişkin haberlerin olumlu yönde olmadığına, birçok ülkede eleştirilerin arttığına ve firmaların kamuoyundaki imajları konusunda endişeli olduğuna dikkati çekti.

Yapay zeka sistemlerinin tek başına kontrolden çıkamayacağını, bu durumun ortam şartlarıyla mümkün kılındığını ifade eden Bareis, 'Yapay zekayı belirleyici bir güç olarak görmeyi bırakmalı ve hep bir adım geriye gidip sormalıyız: Altyapı nerede, güç nerede, para nerede? İşin içinde kimler var? Bunu ne tür bir siyasi güdüyle kullanıyorlar?' ifadelerini kullandı.

Bareis, ürettikleri modellerin toplum için varoluşsal risk oluşturduğunu bilerek üretime devam eden şirketlerin suç işlemiş olacağını belirterek, 'Ben bunun ikiyüzlülük ve medyanın ilgisini daha fazla çekmek için yapılan bir tür pazarlama hilesi olduğunu düşünüyorum.' diye konuştu.

Yapay zeka konusunda 'küresel kurallar oluşturulması' gerektiğini vurgulayan Albanese, 'Yapay zeka çok hızlı ilerliyor ve insanların kontrolü elinde tutmasını sağlamamız gerekiyor.' dedi.

Albanese, ABD ve Çin'in yapay zeka konusunda, nükleer silahların yayılmasını önlemek amacıyla imzalanan Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması'na benzer bir çerçeve üzerinde çalışması çağrısında bulundu. Yapay zekanın beraberinde riskler getirdiğini kabul eden Albanese, bu risklerin azaltılması ve insanlığın çıkarları doğrultusunda hareket edilmesi gerektiğini dile getirdi.

Albanese ayrıca, Avustralya'nın yapay zeka yatırımlarını çekebilmek amacıyla telif hakkı yasalarında değişiklik yapma ihtimalini de dışlamadı.

ABD Başkanı Donald Trump, yapay zekaya ve veri merkezlerine karşı 'hastalıklı bir komplo yürütüldüğünü' öne sürerek, 'bundan memnuniyet duyan tek tarafın Çin olduğunu' savunmuştu.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Ciakun da 'Korkuları körüklemek, cepheleşme ve acımasız rekabet, küresel yapay zeka yönetimine zarar vermekten başka işe yaramaz, bu da kimsenin menfaatine değildir.' değerlendirmesinde bulunmuştu.

Yapay zekanın bu yeni aşamasında kullanıcıların her işlemi tek tek tarif etmesi yerine ulaşılmak istenen hedefi belirtmesi yeterli hale geliyor. Ajanlar, hedef doğrultusunda bilgisayarı kullanabiliyor, farklı uygulamalar arasında işlem yapabiliyor, dijital araçlardan yararlanabiliyor ve süreci baştan sona yönetebiliyor.

Üretken yapay zekanın ilk döneminde kullanıcı sisteme bir soru veya komut veriyor ve karşılığında metin, görüntü veya kod alıyordu. Otonom ajanlarla birlikte ise sistem, daha büyük bir görevi parçalara ayırarak gerekli işlemleri sıralayabiliyor ve ortaya çıkan sonuçlara göre sonraki adımlarını belirleyebiliyor. Böylece 'yapay zekaya bir şey yaptırmak' yerine 'yapay zekaya kapsamlı görevler vermek' yeni kullanım biçimi haline geliyor.

Anthropic'in ağustos sonunda Claude modellerinin fiziksel cihazlarla etkileşimini mümkün kılmaya yönelik Model Hardware Standard çalışmasını araştırma ön izlemesine açması, yapay zekanın fiziksel dünyaya taşınmasına ilişkin önemli örneklerden birini oluşturuyor.

Çalışmayla yapay zeka ajanlarının mikroskop, robotik kol ve sıvı işleme sistemleri gibi farklı laboratuvar cihazlarını ortak bir yapı üzerinden kullanabilmesi ve bu cihazları aynı görev doğrultusunda koordine edebilmesi amaçlanıyor.

Anthropic'in denemelerinde Claude, bir lazerin hizalanması için ayar yaptıktan sonra kameradan aldığı görüntüyü değerlendirerek ışının konumunu yeniden kontrol etti ve gerekli düzeltmeleri tekrarladı. Bir başka çalışmada ise lazerin yeniden kilitlenmesi sürecini optimize eden Claude, yüzlerce denemenin ardından işlemin süresini yaklaşık 150 saniyeden 6 saniyeye indirirken başarı oranını yüzde 58'den yüzde 96'ya çıkardı.

Şirket, yapay zeka ajanlarının farklı donanım ve fiziksel sistemlerle ortak bir standart üzerinden iletişim kurabilmesini sağlamak amacıyla Model Hardware Standard (MHS) çalışmasını geliştiriyor. Bu yaklaşımda yapay zeka, tek bir cihazı kullanan operatörden ziyade, farklı makineleri aynı hedef doğrultusunda yöneten bir 'orkestra şefi' rolüne yaklaşıyor.

OpenAI'nin yakın zamanda tanıttığı GPT-6 Astra da otonom ajanların bilgisayar kullanımındaki gelişiminin en yeni örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.

Astra, bilgisayar ekranındaki uygulamalarla etkileşime geçerek uzun süreli ve çok aşamalı görevleri kullanıcı adına gerçekleştirebiliyor. Modelin yazılım geliştirme ve siber güvenlik gibi alanlarda da uzun süreli çalışabilmesi, yapay zekanın yalnızca işlem hakkında bilgi veren bir yardımcı olmaktan çıkıp işlemi doğrudan gerçekleştiren bir sisteme dönüşümünü hızlandırıyor.

Şirket tarafından sosyal medyada paylaşılan görüntülerde modelin, internet üzerinde araştırma yapma, bilgisayar oyunu yazma, elektronik tablolardaki verileri analiz etme ve sunum hazırlama gibi farklı işlemleri tek bir görev akışı içinde gerçekleştirebildiği görülüyor.

Astra ve Claude'daki gelişmeler, yapay zeka yarışında yeni ölçütün yalnızca modelin ne kadar doğru cevap verdiği olmadığını ortaya koyuyor. Modellerin bir görevi ne kadar süre insan müdahalesi olmadan sürdürebildiği, kaç farklı aracı kullanabildiği ve gerçek dünyadaki sistemlerle ne ölçüde etkileşime geçebildiği rekabetin yeni başlıklarını oluşturuyor.

Çin'deki yapay zeka şirketleri de bu ajanlaşma eğilimine farklı yaklaşımlarla karşılık veriyor. DeepSeek'in ağustosta genel kullanıma açtığı V4 Pro modeli, ajan tabanlı yazılım geliştirme ve araç kullanımına odaklanırken, Moonshot AI'ın 17 Temmuz'da tanıttığı Kimi K3, karmaşık görevleri çok sayıda alt ajana bölerek eş zamanlı yürütme yaklaşımını öne çıkarıyor. Z.AI'ın GLM ailesinde ise uzun süreli görevler üzerinde çalışabilme, planlama, uygulama, test etme, hata düzeltme ve yeniden deneme döngülerinin sürdürülmesi öne çıkıyor.

Kimi'nin yaklaşımında çok sayıda yapay zeka ajanı bir 'dijital iş gücü' gibi çalışırken, GLM aynı görev üzerinde uzun süre çalışarak sonucu adım adım geliştirmeye, DeepSeek ise modeli kodlama ortamları ve diğer dijital araçlarla birlikte çalıştırmaya odaklanıyor.

Yapay zeka şirketlerinin yeni modeller geliştirmedeki süratinin de giderek artması, bu dönüşümü daha da hızlandırıyor. Modeller yalnızca kullanıcıların işlerini yapmak için değil, yeni yapay zeka sistemlerinin geliştirilmesi, kodlanması, test edilmesi ve iyileştirilmesi süreçlerinde de kullanılıyor. Böylece her yeni nesil model, bir sonraki modelin geliştirilmesinde kullanılan araçların da güçlenmesine katkı sağlıyor.

Bu gelişmeler, yapay zekanın insan düzeyinde genel yeteneklere sahip olması beklenen Yapay Genel Zeka'ya (AGI) ne kadar yaklaştığı ve mevcut gelişim hızının bu hedefe ne zaman ulaşılmasını sağlayabileceği sorularını yeniden gündeme getiriyor.

Mikro trendler, özellikle TikTok, Instagram ve benzeri platformların kullanıcıların içerikle etkileşim biçimini değiştirmesiyle gündelik hayatın daha görünür bir parçası haline geldi.

Belirli bir giyim tarzı, makyaj biçimi, dekorasyon anlayışı, yiyecek veya yaşam tarzı kısa sürede binlerce kullanıcı tarafından taklit edilebilirken, aynı hızla popülerliğini kaybedebiliyor.

Sosyal medya algoritmaları, kullanıcıların ilgi alanlarına göre içerikleri öne çıkararak belirli trendlerin kısa sürede daha fazla kişiye ulaşmasına zemin hazırlıyor.

İçerik üreticileri ve markaların da dahil olduğu bu süreçte, bir akımın ortaya çıkışı ile yaygınlaşması arasındaki süre giderek kısalırken, kullanıcıların yeni trendlere yönelme ve onları tüketme hızı artıyor.

Mikro trendlerin yalnızca dijital kültürle sınırlı kalmadığı, tüketim alışkanlıkları üzerinde de etkili olduğu değerlendiriliyor.

'Yeni' ve 'popüler' olana kısa aralıklarla yönelme, kullanıcıların sahip oldukları ürünleri veya benimsedikleri tarzları hızla değiştirmesine neden olabilirken, sosyal medyada görünür olma isteği de bu döngüyü destekleyebiliyor.

St. Mary's Üniversitesi Sanat, Beşeri ve Sosyal Bilimler Fakültesi İletişim Çalışmaları bölümünden Profesör Katherine Hampsten ve İletişim Bilimleri bölümü öğrencisi Camila Berumen, mikro trendlerin nasıl ortaya çıktığını, neden bu kadar hızlı yayıldığını ve kullanıcı davranışlarını nasıl etkilediğini değerlendirdi.

Profesör Hampsten, genç nesillerin, kendilerini ifade etme konusunda sosyal medyaya güvendiklerini söyleyerek, bu neslin mikro trendlere gösterdiği ilgiyle onların tüketim alışkanlıklarına ve süreç içerisinde şekillenen kültürel değerlerine ilişkin pek çok bilgi edinilebileceğine dikkati çekti.

Berumen de mikro trendlerin çok daha kısa ömürlü bir moda akımı, popüler hale gelen bir ürün ya da estetik olarak tanımlanabileceğini belirterek, mikro trendlerin sosyal medyadaki popülerlik süresinin birkaç hafta ila 3 ay sürdüğünü kaydetti.

Mikro trendlerin hızla yayılmasında 'hayranlık uyandıran özelliklere sahip' içerik üreticilerinin etkisi var
TikTok ve Instagram gibi sosyal medya platformlarının tüketim alışkanlıklarını tamamen değiştirdiğine işaret eden Berumen, günlük olarak sunulan içerik sayısının bu zamana kadar hiç görülmemiş bir hızda arttığını vurguladı.

Berumen, sosyal medyada sürekli yeni ve ilgi çekici bilgiler sunulduğunu aktararak 'Bu platformlardaki algoritmalar, bizim sürekli hızlı tempoda ekran kaydırma (scrolling) yapmamız nedeniyle daha kısa formatlı içerikleri ön plana çıkarıyor. Bu nedenle, izleyicilere daha kısa içerikler, daha kısa videolar sunuyorlar çünkü izleyiciler bu tür içeriklere olumlu tepki veriyor. Bu da şu anlama geliyor; eğer belirli bir konu hakkında insanların beğendiği kısa bir video yaparsanız, bu içerik yüksek sıklıkta öne çıkarılmaya devam edecek.' diye konuştu.

Sosyal medya ile ortaya çıkan 'anlık tatmin' kavramına değinen Berumen ve Hampsten, mikro trendlerin hızla yayılmasının gençler üzerinde 'hayranlık uyandıran özelliklere sahip' içerik üreticilerinin etkisiyle bağlantısına işaret etti.

Berumen, sosyal medyadan önce bu akımların magazin dergileri üzerinden ilerlediğini hatırlatarak 'Ama şimdiki, çok daha büyük ölçekte ve çok daha hızlı bir tempoda gerçekleşiyor. Aradaki fark ise sosyal medyanın milyonlarca insana görme, izleme ve taklit etme imkanı sunması. Buna karşılık, tek bir unsurun birkaç gün içinde küresel bir fenomen haline gelmesidir.' dedi.

Sosyal medya profillerinin, kişiyi 'bir nevi marka haline' getirdiğini dile getiren Berumen, insanların yeni tanıştığı bir kişiyi hemen sosyal medya platformlarında aratmasının yaygınlaşmasına da değindi.

Berumen ve Hampsten, hiç bitmeyen hızlı değişim döngüsünden ve tüm bunların günlük hayatta bu kadar hızlı şekilde tüketilmesinden kaynaklanan bir tür yorgunluk oluşmaya başladığının altını çizdi.

Hızlı tüketim alışkanlıklarının, kişilerin sosyal medyadan uzaklaşmasına da yol açtığını aktaran Berumen, 'Bence bu biraz ironik çünkü son zamanlarda fark ettiğim kadarıyla, bu durumun kendisi bir trend haline geldi; analog medyaya yönelme, telefondan uzaklaşıp yapacak başka şeyler bulma gibi. Bu durumun kendisi bir trend haline geldi. Ancak bunun nedeni, son birkaç yıldır kendimizi kaptırdığımız dijital alandan uzaklaşmaya çalışmamız.' ifadelerini kullandı.

Toplantıda, Turkcell Teknik Alt Yapı Bölge Müdürü Ziya Gümüş ve Turkcell Bölge Planlama Sorumlusu Mustafa Akdal tarafından Yangın Harekt Merkezi ve Elektronik Haberleşme personeline 5G teknolojileri hakkında bilgi verildi.

Orman yangınlarıyla mücadelede etkin ve kesintisiz haberleşmenin öneminin ele alındığı toplantıda, mevcut haberleşme altyapısı ile 5G teknolojilerinin yangınla mücadele çalışmalarına sağlayabileceği imknlar değerlendirildi.

Yangın sırasında ekipler arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi, iletişim altyapısının geliştirilmesi ve haberleşme imknlarının daha etkin hale getirilmesine yönelik görüş alışverişinde bulunuldu.

Toplantıda, gelişen haberleşme teknolojilerinin orman yangınlarıyla mücadelede operasyonel kapasiteyi ve ekipler arasındaki koordinasyonu artırabileceği değerlendirildi.

Mobil tarife seçerken aylık ortalama konuşma sürenizi, SMS ihtiyacınızı ve mobil internet tüketiminizi net şekilde belirlemeniz gerekir. Sosyal medyada aktifseniz, video izliyor veya sık sık harita kullanıyorsanız daha yüksek GB'lı bir tarife size uygun düşer. Sabit bir aylık ödeme yerine kullandığınız kadar harcamak istiyorsanız Vodafone faturasız hat fiyatları ve Kolay Paket seçenekleri esnek bir alternatif sunar; taahhütsüz yapısı sayesinde paketinizi dilediğiniz zaman değiştirebilir, bütçenizi her ay yeniden şekillendirebilirsiniz.

Faturasız hatlar taahhütsüz olduğundan paketinizi dilediğiniz zaman değiştirebilir, bütçenizi kontrol altında tutabilirsiniz. 26 yaş altındaysanız FreeZone tarifeleriyle internetinizi her ay ikiye katlayan hediye GB'lardan yararlanabilir, daha fazla içerik tüketirken cebinizden fazladan ödeme yapmadan özgürce gezinebilirsiniz.

Ev interneti ve mobil hattı aynı çatı altında toplamak, tek fatura kolaylığı ve ek indirim avantajı getirir. Vodafone mobil faturalı müşterileri, ev internetine geçtiğinde aylık ek fatura indirimi kazanır; böylece her iki hizmeti de eksiksiz kullanırken toplam ödemeniz belirgin biçimde azalır. Böylece iki hizmetin toplam maliyeti, ayrı sağlayıcılardan alınan paketlere kıyasla belirgin şekilde düşer. Vodafone Yanımda uygulaması üzerinden hem mobil kullanımınızı hem de ev internet performansınızı tek ekrandan takip edebilir, paket değişikliklerinizi anında yapabilirsiniz; tüm kontrolü elinizde tutarak zaman kaybetmeden ihtiyacınıza göre hızla aksiyon alırsınız.

Paket seçiminde en kritik adım, hız ve kullanım hakkını gerçek ihtiyacınızla eşleştirmek ve taahhüt koşullarını baştan netleştirmektir. Dikkat etmeniz gereken diğer temel unsurlar şunlardır:

Doğru kombinasyon; hızlı bir ev interneti, ihtiyacınıza göre şekillenen bir mobil tarife ve bunları birleştiren avantajlı bir indirim yapısı üzerine kurulur.

Yapay zekanın bugün yoğun biçimde saha içi performans analizinde kullanıldığını belirten Korucu, bu teknolojinin ekonomik açıdan en büyük etkisinin ise transfer ve oyuncu yönetiminde görüleceğini ifade etti.

Korucu, 'Yapay zeka burada kulübe 'En iyi futbolcu kim?' değil, 'Bizim takımımız için en doğru futbolcu kim?' sorusunu sorduruyor.' dedi.

Bir oyuncunun başarısının, yalnızca bireysel yeteneğine değil, takımın oyun sistemi, lig yapısı ve teknik direktörün beklentilerine de bağlı olduğunu aktaran Korucu, 'Gelecekte scout gözlemi (yetenek avı), performans verisi, yapay zeka modeli, ekonomik analiz ve teknik direktör değerlendirmesi birlikte kullanılacak. Yapay zekanın futboldaki nihai etkisi saha içerisinde değil, kulübün toplam karar kalitesinde ortaya çıkacak.' ifadesini kullandı.

Türkiye ile Avrupa arasında bütün kulüpleri kapsayan sabit bir teknoloji farkından söz edilemeyeceğini belirten Korucu, Türkiye'de de GPS, video analiz ve performans takip sistemlerini kullanan profesyonel kulüpler bulunduğuna dikkati çekti.

Korucu, asıl farkın 'entegrasyon, kurumsallaşma ve karar kültürü'nde ortaya çıktığını söyledi.

Sorunun yalnızca bütçe olmadığını vurgulayan Korucu, 'Kurumsal karar, bireysel sezgiden daha güçlü olmak zorundadır. Bu, insan sezgisini ortadan kaldırmak değil, sezgiyi veriyle test edilebilir hale getirmek anlamına gelir.' dedi.

Korucu, yapay zeka destekli scout sistemlerinin özellikle sınırlı bütçeli Anadolu kulüpleri için önemli avantaj sağlayabileceğine dikkati çekti.

Geleneksel scout sistemlerinde dünyanın farklı liglerindeki binlerce oyuncunun takip edilmesinin mümkün olmadığını ifade eden Korucu, yapay zeka sayesinde oyuncuların yaş, maliyet, fiziksel özellik ve oyun sistemine uygunluk gibi kriterlerle taranabileceğini söyledi.

Korucu, 'Yapay zeka, scoutun gözünün yerine geçmeyecek, scoutun görebileceği alanı büyütecek.' dedi.

Özellikle büyük liglerin dışında henüz piyasa değeri yükselmemiş oyuncuların erken tespit edilmesinin kulüplere rekabet avantajı sağlayabileceğini belirten Korucu, nihai kararın ise yalnızca algoritmaya bırakılmaması gerektiğini vurguladı.

Yapay zekanın hakemlikte de giderek daha fazla kullanılacağına işaret eden Korucu, ölçülebilir kararlarla yorum gerektiren pozisyonların birbirinden ayrılması gerektiğini söyledi.

Topun çizgiyi geçip geçmediği veya ofsayt çizgisinin belirlenmesi gibi konularda teknolojinin yüksek hassasiyet sağlayabildiğini belirten Korucu, faul veya penaltı gibi yorum içeren kararlarda insanın rolünün süreceğini ifade etti.

Korucu, 'Ben hakemliğin geleceğini 'AI referee' (yapay zeka hakem) değil, 'AI-assisted referee', yani yapay zeka destekli hakemlik olarak görüyorum. Makine ölçmeli, insan yorumlamalı, makine önermeli, sorumluluğu insan taşımalıdır.' diye konuştu.

Oyuncu verilerinde etik ve hukuki risk
Futbolculardan GPS, sağlık, uyku, sakatlık geçmişi ve biyometrik veriler dahil çok sayıda bilginin toplanabildiğini belirten Korucu, bu durumun, veri sahipliği, rıza, veri güvenliği ve algoritmik ayrımcılık gibi tartışmaları beraberinde getirdiğini söyledi.

Korucu, yapay zekanın teknik direktörlerin de yerini almasını beklemediğini, bunun yerine güçlü bir 'dijital yardımcı antrenör' modelinin gelişeceğini anlatarak, 'Bazen teknik direktör oyuncusunun gözlerine bakar ve veri sisteminin göremediği bir şeyi görür.' dedi.

Gelecekte rekabetin yalnızca futbolcu kalitesi üzerinden değil, veriyi kullanma kapasitesi üzerinden de şekilleneceğine işaret eden Korucu, başarılı kulüplerin, insan zekası, futbol zekası ve yapay zekayı aynı karar sisteminde buluşturan kulüpler olacağını kaydetti.

Öğrencilerin iskeletlerin çıkarılması, montajı ve değerlendirilmesi gibi tüm süreçlerde aktif rol aldığı laboratuvar, Türkiye'deki farklı kazı noktalarından getirilen hayvan kemiği buluntularıyla bölgenin referans merkezi konumunda bulunuyor.

MSKÜ Milas Veteriner Fakültesi Anatomi Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Vedat Onar, fakültenin bu alandaki imkanları ve dinamik yapısıyla öne çıktığını söyledi.

Modern örneklerin yanı sıra antik dönemlere ait materyalleri eğitim sürecine entegre ettiklerini belirten Onar, fakültenin en büyük farkının, modern örneklerin dışında arkeolojik örneklerin de referans koleksiyonlarında yer aldığı bir anabilim dalını barındırması olduğunu kaydetti.

Geçmiş hayvanları anlayabilmenin temel noktasının, modern ve arkeolojik örneklerin bir arada bulunması olduğunu vurgulayan Onar, şöyle konuştu:
'Öğrencilerimiz alan çalışmalarında kemik yıkamadan başlayarak tüm süreçlerde aktif görev alıyor. Bu yönüyle arkeolojik örnekler de fakültemize ayrıcalık katıyor. Laboratuvarda 8. yüzyıl Bizans dönemine ait bir köpek iskeletinden mamut dişine, yunus, caretta caretta ve ton balığı gibi sucul canlı kalıntılarından cüce köpek kemiklerine kadar geniş bir yelpazede materyal yer alıyor. Elimizdeki 8. yüzyıl Bizans köpeği, o dönemin İstanbul sokaklarında yaşamış orta ebatlı erkek bir birey. Ayağında kemiksel problemler tespit ettiğimiz bu hayvanın iskeleti günümüze kadar korunmuş. Ayrıca mamut alt azı dişi gibi paleontolojik örnekler de öğrencilerin diş koleksiyonlarını karşılaştırmalarına imkan sağlıyor. Bunların yanı sıra büyükbaş, küçükbaş hayvanlardan tutun birçok günümüz hayvanının da kemikleri burada sergileniyor.'

Muğla ve çevresindeki antik kentlerde yürütülen kazı çalışmalarına katıldıklarını da aktaran Onar, elde edilen zooarkeolojik verilerin geçmiş toplumların sosyokültürel yapısını ve beslenme ekonomisini anlamada kritik rol oynadığını ifade etti.

Smyrna, Aphrodisias, Beçin Kalesi, Herakleia ve Priene gibi merkezlerdeki malzemeleri incelediklerini anlatan Onar, Herakleia Antik Kenti'nde yürütülen kazılarda 'kucak köpeği' olarak ifade edilen küçük tipteki köpeklerin kalıntılarına ulaştıklarını dile getirdi.

Büyük köpekler avcılık, bekçilik ve sürü yönetiminde kullanılırken, insan seleksiyonuyla şekillenen küçük ebatlı köpeklerin ev içine girdiğini belirten Onar, 'Hatta bu köpekler, onları besleyen kişinin statüsü hakkında da bilgi verebilmekte. Köpeklerin insan hayatındaki yeri o kadar güçlü ki Anadolu'daki arkeolojik verilerde insanlarla aynı mezara özenle gömüldüklerini görüyoruz.' dedi.

Milas Veteriner Fakültesinin birçok antik kentin arasında, merkezi bir konumda yer aldığına işaret eden Onar, zengin bir koleksiyona sahip anatomi laboratuvarıyla da bilime hizmet ettiğini sözlerine ekledi.

Asya pazarında, özellikle Çin, Hindistan ve Endonezya'da medya şirketleri, üretim maliyetlerini düşürmek ve daha hızlı içerik üretmek için yapay zeka aracılığıyla dizi yapıyor.

Öte yandan izleyiciler, sinema mecralarında ve sosyal medyada, bu yapımların karakterlerin duygusal derinliğini yansıtamadığını ve sahneler arasında hareket sürekliliği bakımından yetersiz kaldığını ifade ediyor.

Pekin merkezli bağımsız teknoloji analiz platformu Hello China Tech'e göre, mobil cihazlar için üretilen ve bölümleri 2-5 dakika arasında değişen kısa diziler, Çin'de hızla büyüyen bir sektör haline geldi.

Çin'de Ocak 2026'da 14 bin 600'den fazla yapay zeka destekli kısa dizi yayımlanırken dolaşımdaki yapay zeka yapımı kısa dizi sayısı ise Şubat 2026 itibarıyla 127 bin 800'e ulaştı.

Endonezya'da Ocak 2026'da yayınlanmaya başlayan ve halk efsanelerini konu alan 'Legenda Bertuah' isimli dizi ise ülkede tamamen yapay zeka ile üretilen ilk televizyon yapımı oldu.

Hindistan merkezli medya devi JioStar, senaryo yazımından karakter tasarımına, seslendirmeden kurguya kadar tüm üretim süreçlerinin yapay zeka tarafından yürütüldüğü yapımlar üzerine de çalışıyor.

JioStar'ın 2025'te yayımladığı ve Hindistan'ın Mahabharata destanını yeniden anlatan 100 bölümlük yapay zeka destekli dizisi, yayınlandığı ilk gün 6,5 milyon izlenmeye ulaştı.

Hindistan'ın 'Mahabharat: Ek Dharmayudh' isimli dizisinde görkemli savaş sahneleri ve mitolojik mekan tasvirleri dikkat çekerken karakterlerin göz teması, vücut bütünlüğü ve hareket akışında süreklilik sorunları dikkati çekiyor.

Endonezya'da yapay zeka teknolojisiyle hazırlanan 'Legenda Bertuah'ta ise karakterlerin mimik ve vücut hareketlerinin bazı sahnelerde doğal akışı koruyamadığı gözlemleniyor.

Yapay zekayla üretilen dizilerde karakterlerin duygusal aktarımı geleneksel oyunculuk performanslarına kıyasla daha sınırlı kalıyor ve bazı sahnelerde ise el, kol veya yüz gibi uzuvların şekli anlık olarak bozuluyor.

Bazı sahnelerde karakterlerin ağız hareketleri konuşmalarla tam uyum sağlayamıyor ve karakterler birbirleriyle konuşurken göz hizası ve bakış yönü zaman zaman doğal akıştan uzaklaşıyor.

Ayrıca, kamera açıları değiştikçe karakterlerin kıyafet, saç modeli veya aksesuarlarında küçük farklılıklar oluşurken bazı sahnelerde ışık ve gölge dağılımı sahne bütünlüğünü bozabiliyor.

Zaman zaman ise kalabalık sahnelerde arka plandaki karakterler benzer hareketleri tekrar ediyor ve karakterlerin ellerindeki nesnelerin şekli, boyutu veya konumu sahne içinde değişebiliyor.

Genel olarak, ilerleyen bölümlerde görülen hata oranı ilk bölümlere kıyasla azalırken yapay zeka kaynaklı hatalara yine de rastlanabiliyor.

Bununla birlikte, yapay zeka teknolojilerinin gelişmesiyle bu tür hataların giderek azalması ve söz konusu teknolojinin içerik üretim süreçlerine önemli katkılar sunması bekleniyor.

Utrecht Üniversitesi'nden yapay zeka ve dijital kültür alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Payal Arora, Asya sinema sektörünün yapay zekaya yaklaşımını değerlendirdi.

Arora, kültürün 'sermaye' olduğunu belirterek 'Yaratıcı araçlar daha erişilebilir hale geldiğinde, (sektöre) yeni katılım biçimlerinin ve ekonomik fırsatların önünü açabilir. Bunu, Çin'in hızla büyüyen kısa video ekonomisinde ve Hindistan'ın yapay zeka ile film üretiminde görüyoruz. Burada sıradan insanlar, ana akım medya tarafından uzun süredir göz ardı edilen izleyiciler için içerik üretiyorlar.' ifadelerini kullandı.

Yapay zekanın daha fazla kişinin içerik üretmesine ve farklı hikayelerin görünür olmasına katkı sunduğunu savunan Arora, Hollywood ile Asya'daki sinema sektöründe yapay zeka destekli içerik üretimine bakışın farklı olduğunu söyledi.

Arora, ABD'de yapay zekanın yaratıcılığı sınırladığı yönünde eleştiriler yapıldığını hatırlatarak, Çin ve Hindistan gibi ülkelerde bu teknolojinin daha fazla kişinin fikirlerini hayata geçirmesine olanak tanıyan bir araç olarak görüldüğünü belirtti.

Bu kapsamda araştırmacılar, 5 binin üzerinde İtalyan öğrencinin sosyal medya alışkanlıklarına ilişkin anketleri ve bu öğrencilerin matematik, İtalyanca ve İngilizce sınavlarındaki sonuçlarını analiz etti.

Buna göre, sınav sonuçları analiz edilen 13 ve 14 yaşındaki çocuklar arasında, ilk sosyal medya hesabını 11 ila 12 yaşında açanlar, en az 14 yaşına kadar bekleyenlere kıyasla sınavlarda daha düşük performans gösterdi.

Öte yandan araştırmada, matematik ve İtalyanca derslerinde performans farkı belirgin olmasına rağmen öğrencilerin, yabancı dil olarak öğrendikleri İngilizce üzerinde bir etki görülmediği kaydedildi. Bunun sebebinin ise sosyal medyada metinlerin veya diyalogların büyük kısmının İngilizce olması ve bu durumun, öğrencilere pratik sağlaması olabileceğine işaret edildi.

Araştırmanın yazarlarından Dr. Marco Gui, söz konusu durumun oldukça karmaşık olduğunu belirterek 'Araştırmamız, en azından ergenlik öncesi dönemde sosyal medya (kullanımının) sorunlu olduğunu gösteriyor.' diye konuştu.

Çalışmanın sonuçları 'Nature Human Behaviour' dergisinde yayımlandı.

Türk Hava Kuvvetleri Komutanlığının operasyonel ihtiyaçları doğrultusunda geliştirilen HvBS, hava harekatının planlanması, icrası, izlenmesi ve değerlendirilmesi süreçlerini dijital ortamda bütünleşik olarak yönetebilen gelişmiş bir komuta kontrol altyapısı sunuyor.

Azerbaycan Hava Kuvvetleri Komutanlığına teslim edilen sistem, harekat merkezlerinde görev yapan personelin ortak operasyonel resim üzerinden faaliyet göstermesine, görev ve harekat bilgilerinin gerçek zamanlı olarak yönetilmesine, kritik operasyonel verilerin tek merkezden izlenmesine ve karar alma süreçlerinin hızlandırılmasına imkan sağlıyor. Böylece planlama, koordinasyon ve icra süreçlerinde hız, doğruluk ve etkinlik önemli ölçüde artırılıyor.

Tüm bu bileşenleri tek çatı altında birleştiren dünyanın en kapsamlı hava kuvvetleri bilgi sistemlerinden biri olarak öne çıkan HvBS, operasyonel hazırlık süreçlerini dakikalara indirerek hava harekatlarında önemli bir manevra kabiliyeti imkanı tanıyor.

Modüller, farklı komuta kademeleri arasında güvenli bilgi paylaşımını desteklerken, hava harekatına ilişkin kritik bilgilerin eş zamanlı olarak görüntülenmesine ve operasyonların anlık gelişmelere göre yönetilebilmesine olanak tanıyor. Açık ve modüler mimarisi sayesinde mevcut komuta kontrol altyapılarıyla entegre çalışabilen sistem, kullanıcı ihtiyaçlarına göre genişletilebilir yapısıyla da öne çıkıyor.

Gerçekleştirilen teslimat, Türkiye ve Azerbaycan arasındaki savunma sanayisi işbirliğinin yazılım ve komuta kontrol teknolojileri alanında ulaştığı seviyeyi göstermesi bakımından kritik önem taşıyor. Aynı zamanda HAVELSAN'ın milli imkanlarla geliştirdiği harekat yönetim yazılımlarının uluslararası kullanıcılar tarafından tercih edilmesi, Türkiye'nin savunma bilişimi ve komuta kontrol sistemleri alanındaki mühendislik yetkinliğinin somut bir göstergesi niteliği taşıyor.

HvBS'nin uluslararası kullanıcılar tarafından tercih edilmesi bir yazılım ihracatının yanı sıra Türkiye'nin komuta kontrol sistemleri, görev yönetimi yazılımları ve savunma bilişimi alanındaki mühendislik yetkinliğinin uluslararası ölçekte kabul gördüğünü de ortaya koyuyor.

İnternet sitelerindeki çerezlerin mümkün olduğunca kabul edilmemesini öneren Aydın, 'Bilgisayar üzerinden veriye ya da bir sisteme erişirken bazen bilgisayarlar üzerindeki arama motoru parolalarımızı defaatle girmememiz için kaydetme seçeneği sunar. Bu yapılmamalı çünkü bunlar çerezlere yazılıyor. Bu güzel bir özellik ama herhangi bir saldırıda hacklendiği zaman bu oturumlar üzerinden sistemlere giriliyor. Bu nedenle çerezlerin periyodik olarak temizlenmesi son derece kritik.' diye konuştu.

Aydın, veri ve dosyaların korunması ile sistemlere güvenli erişim için iki aşamalı doğrulama yönteminin kullanılması gerektiğini belirtti.

Ortak internet ağlarının kişisel verilerin güvenliği açısından önemli riskler taşıdığını ifade eden Aydın, bu ağlar üzerinden mobil bankacılık ve e-Devlet gibi kişisel bilgilerin bulunduğu sistemlere girilmemesi gerektiğini söyledi.

Sosyal ağların saldırganlar açısından adeta bir el kitabı niteliği taşıdığını dile getiren Aydın, sistemlere girişte kolay tahmin edilemeyecek parolaların tercih edilmesi gerektiğini kaydetti.

Aydın, parolaların en az 10 karakterden oluşması, noktalama işareti, rakam, büyük ve küçük harf içermesi gerektiğini dile getirdi.

Teknolojik gelişmelerle birlikte cep telefonu, bilgisayar ve tabletlere güvenlik amacıyla parola konulması gerektiğini belirten Aydın, biyometrik verilerle giriş yöntemlerinin de giderek yaygınlaştığını anlattı.

Yüz tanıma ve parmak iziyle giriş yöntemlerinin cihazlara kolay erişim sağladığına dikkati çeken Aydın, şu bilgileri paylaştı:

'Parola yerine Face ID kullanılması güvenlik önlemi açısından bir fırsat. Ancak uygulama size ait değilse üretici yüzünüzü ve parmak izinizi toplamış oluyor. Face ID ve parmak izi kişisel güvenlik açısından avantaj, siber istihbarat açısından ise soru işareti.

Son kullanıcı açısından bu yöntemler güvenlik amacıyla kullanılabilir ancak mümkünse güçlü parolaların tercih edilmesini öneriyorum. Biyometrik verilerle giriş yöntemleri güvenlik açısından kullanılmaya devam edecektir.'

Geçen yıl dünya çapında yaklaşık 13 bin insansı robot, kullanılmak üzere firmalara gönderildi.​​​​​​​ Goldman Sachs verilerine göre, 2026'da bu sayının 50 bin ila 100 bin arasında seyretmesi öngörülüyor.

İnsansı robotlar, havalimanları, otomotiv fabrikaları, lojistik depoların aralarında bulunduğu çok farklı alanlarda görev alabiliyor. 2028-2030 yıllarının ise insansı robotların günlük hayatta görülmeye başlandığı bir dönem olacağı değerlendiriliyor.

İnsansı robot teknolojileri alanında birçok firma çalışma yürütürken, ABD'nin Teksas eyaletinde, NASA'nın insansı robot projelerine danışmanlık yapan Teksas Üniversitesi'nden iki akademisyen ile bir girişimcinin kurduğu Apptronik, haziran sonunda yüzlerce insansı robotun sessizce eğitildiği 8 bin metrekareden fazla büyüklüğe sahip 'robot okulu' olarak da nitelendirilen Robot Park'ın açılışını yaptı.

İnsansı robot Apollo'yu geliştiren firma, 2023'te Apollo 1'i, Şubat 2025'ten bu yana eğitilen Apollo 2'yi ise haziranda tanıttı. Söz konusu Robot Park'ta yüzlerce insansı robot 7 gün 24 saat esasına göre geliştirme sürecine tabi tutuluyor. Robotlara gerçek hayatta kullanacakları beceriler öğretiliyor.

Robot Park'ın içinde yüzlerce Apollo 2 robotu, gerçek müşteri sahalarında karşılaşacakları görevleri tekrar tekrar yerine getiriyor. Lojistik, üretim, perakende ve diğer endüstriyel ortamlara yönelik olarak tasarlanan bu görevler arasında kutuları konveyör bantlara yükleme, oyuncakları ve araçları sınıflama kutularına ayırma, eşyaları raflara dizme, paketleme, palet taşıma, envanter tarama ve kapı açma gibi işlemler bulunuyor.

Robotlar düz olmayan zeminlerde yürümeyi, nesneleri kavrayıp bırakmayı ve insanlar için tasarlanmış alanlarda hareket etmeyi de test ediyor. Tesis, iki farklı konfigürasyonda bulunan Apollo 2'yi aynı anda çalıştırıyor. Tekerlekli versiyon, mevcut endüstriyel mobil robot güvenlik standartlarına uyumlu olduğu için yüksek verimli operasyonlarda, iki ayaklı versiyon ise insanlar için tasarlanmış karmaşık alanlarda yürüyüş performansını ve güvenilirliğini geliştirmek için kullanılıyor.

İşlemler büyük ölçüde operatörler tarafından teleoperasyon yöntemiyle yürütülüyor. Operatörler robotların fiziksel yanında durarak bir kontrol arayüzü üzerinden hareketlerini gerçek zamanlı olarak yönlendiriyor ve izliyor. Robot, operatörün hareketlerini taklit ediyor ve bu sırada tüm sensör verileri, kamera görüntüleri, eklem pozisyonları, kuvvet ölçümleri saniye saniye kaydediliyor.

Bu veriler, robotun 'beyni' olarak nitelendirilen ve Google DeepMind'ın Gemini Robotics modelleriyle entegre çalışan yapay zeka modelini eğitmek için kullanılıyor. Operatörün yaptığı her hareket, robotun benzer bir durumla karşılaştığında hangi eylemi yapacağını öğrenmesini sağlayan bir eğitim örneği oluşturuyor.

Zamanla yapay zeka modeli iyileştikçe, robot daha az yönlendirmeye ihtiyaç duyuyor ve daha otonom hale geliyor. Şirket yetkilileri bu sistemi 'sürekli bir öğrenme döngüsü' olarak tanımlıyor. Bu döngü çerçevesinde robotlar çalışıyor, veri topluyor ve her döngüde gerçek ortamda, gerçek görevlerle daha iyi hale geliyor.

Elde edilen tüm deneyim ve teknolojik kazanımlar, yeni nesil insansı robotlara kapı açıyor. Başlangıçta üretim ve lojistik gibi kritik sektörlerde insanlarla birlikte çalışmak üzere tasarlanan robotlar, bu sayede sağlık hizmetleri, ev yaşamı ve daha birçok alanda kullanılabilecek şekilde geliştiriliyor.

Rapora göre, 2026'nın ilk çeyreğinde dünya genelinde 5G abone sayısı 162 milyon artarak 3 milyar eşiğini geçti. Dünya genelindeki 5G abone sayısının 2031 yılı sonuna kadar iki kattan fazla artarak 6,4 milyara çıkacağı öngörülüyor.

Bugüne kadar yaklaşık 390 servis sağlayıcı ticari 5G hizmetini devreye alırken, bunların 90'dan fazlası bağımsız 5G mimarisinde (5G SA) hizmeti vermeye başladı.

Batı Avrupa, Kuzey Amerika, Kuzeydoğu Asya ve Körfez İş Birliği Konseyi ülkelerinde 5G mobil abonelik oranının 2031 yılı sonunda yüzde 90'ın üzerine çıkması bekleniyor.

Bağımsız 5G ağ dilimlemeye dayalı ticari bağlantı hizmetlerini hızla yaygınlaştıran servis sağlayıcıları, bu sayede ağ dilimlerini güvence altına alarak farklı kullanım senaryoları için garantili hizmet kalitesi sunabiliyor.

Kasım 2025 Mobilite Raporu'nda 65 olan farklılaştırılmış bağlantıya dayalı ticari hizmet sayısı, Haziran 2026 raporunda tüm bölgelerde 84'e yükselerek bu hizmetlerin erken benimsenme aşamasından ana akım ticarileşme sürecine geçtiğine işaret ediyor.

Rapora ilişkin değerlendirmelerine yer verilen Ericsson CTO'su ve raporun yayıncısı Erik Ekudden, fiziksel yapay zekaya geçişle birlikte trafik örüntülerinin köklü biçimde değişeceğini belirtti.

Ekudden, 'Veri merkezlerindeki merkezi modellerden cihazlarımıza, araçlarımıza ve şehirlerimize gömülü, genellikle 5G ile birbirine bağlı dağıtık ve otonom yapay zeka ajanlarına geçiyoruz. Mobil ağlar artık çeşitli uygulama ihtiyaçlarını karşılayan kritik ve akıllı altyapılar haline geliyor.' ifadelerini kullandı.

Mobil ağların artık yalnızca elden gelenin en iyisini sunan bağlantı sağlayıcılığı olmaktan çıktığını ifade eden Ekudden, 'Mobil ağlar çeşitli uygulama ihtiyaçlarını karşılayan kritik ve akıllı altyapılar haline geliyor. Bu dönüşümün bir kısmını yansıtan unsur, 5G bağımsız ağ dilimlemesine dayalı yeni ticari hizmet tekliflerindeki ve 5G SA'yı devreye alan iletişim servis sağlayıcılarının sayısındaki sürekli artıştır.' değerlendirmesinde bulundu.

Rapora göre, sabit kablosuz erişim (FWA) için hız bazlı tarife planları da farklı pazar segmentlerini hedefleyen yapılandırılmış bir gelir yaratma stratejisi olarak servis sağlayıcıların ilgisini çekmeye devam ediyor.

Hizmetlerini 5G üzerinden sunan servis sağlayıcıları yüzde 71'e ulaşırken, Haziran 2025'te yüzde 57 olan bu oran son dört yılın en güçlü yıllık artışını kaydetti.

Hız bazlı tarife planı sunan sabit kablosuz erişim hizmeti sağlayıcılarının oranı, bir yıl önceki yüzde 51 seviyesinden yüzde 57'ye yükseldi.

5G FWA (sabit kablosuz erişim) bağlantılarının benimsenmesi en güçlü biçimde Kuzey Amerika, Kuzey ülkeler, Körfez İş Birliği Konseyi ülkeleri ve Asya'nın bazı bölgelerinde görülüyor.

Sabit kablosuz erişim (5G FWA) bağlantılarının en yaygın kullanıldığı bölgeler arasında Kuzey Amerika, Kuzey ülkeleri, Körfez İş Birliği Konseyi ülkeleri ve Asya'nın bazı bölgeleri öne çıkarken, bu kullanım hem hanelerin yüzde 95'ten fazlasının fibere bağlı olduğu gelişmiş pazarlarda hem de Hindistan gibi kullanıcı başına ortalama gelirin düşük olduğu pazarlarda yaygınlaşıyor. Ancak Latin Amerika, Afrika ve Güneydoğu Asya'nın bazı bölgelerinde büyüme, uzun vadeli potansiyele rağmen sınırlı kalıyor.

Değişen kullanıcı davranışları ağ trafiği istatistiklerine de yansırken, çoğu servis sağlayıcıda yükleme yönlü mobil veri trafiği indirme yönlü trafikten daha hızlı büyüyor ve bazı ülkelerde bu fark giderek belirginleşiyor.

Bu değişimde, canlı görüntülü görüşmeler gibi akıllı telefon üzerinden yürütülen iletişimin artması, işbirliği platformlarının yaygınlaşması, kullanıcıların daha fazla içerik paylaşması ve verilerini bulutta depolaması etkili oluyor.

Ericsson'un ağ trafiği ölçümlerine göre, incelenen 55 servis sağlayıcının 43'ünde yükleme yönlü mobil veri trafiğinin büyüme oranı indirme yönlü trafiği aşarken, 17'sinde ise yükleme yönlü trafik büyüme oranı indirme yönlü trafiğin 1,5 katından fazla gerçekleşti.

Ericsson'un senaryo modellemesi, yapay zekanın 2031'deki yükleme yönlü mobil trafiğinin 2025'e kıyasla üç kat veya daha fazla artırabileceğini gösteriyor.

Ağ veri trafiği (hem mobil hem de sabit kablosuz erişim için), 2026'nın ilk çeyreğinde 2025'in aynı dönemine kıyasla yıllık yüzde 22 büyüyerek beklentileri aştı. Bu artışın başlıca kaynağı Hindistan ve Kuzey Amerika'da devam eden güçlü büyüme oldu.

Rapor, standardizasyon çalışmaları sürerken sektörün 6G'ye giderek daha fazla odaklandığını da gösteriyor. İlk beklentiler, 6G'nin entegre algılama ve iletişimi (ISAC) tam olarak desteklemesi, kapsama boşluklarını azaltmak için karasal ağlar ile uydu ağlarını kesintisiz biçimde bir araya getirmesi, enerji verimliliğini ise tasarımın merkezine alması yönünde bulunuyor. Bu dönüşümün temelinde, yapay zeka ile birlikte çalışacak şekilde tasarlanan 6G mimarisi yer alıyor.

İlk uygulanabilir 6G spesifikasyonlarının 2028 sonu veya 2029 başında kesinleşmesi bekleniyor. İlk ticari 6G hizmetlerinin 2030 civarında devreye girmesi, ardından benimseme hızının bölgeler ve ülkeler arasında farklılaşacağı öngörülüyor. 5G lansmanlarında olduğu gibi ABD, Çin, Japonya, Güney Kore ve Körfez ülkelerinin erken benimseyenler arasında yer alması bekleniyor.

Ericsson Türkiye Genel Müdürü Mehmet Oğul da Türkiye'de artan veri trafiği ve yeni nesil iletişim teknolojilerine yönelik ağ ihtiyaçlarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Türkiye'nin 5G tanıtımının, ülkeyi yapay zeka çağının gerektirdiği ağ ihtiyaçlarını karşılamaya hazır hale getirdiğini ifade eden Oğul, şunları kaydetti:

'Bu sayede, yapay zeka destekli servislerin ihtiyaç duyduğu uplink (yükleme kapasitesinin), düşük gecikme süresinin ve güvenilirliğin etken olduğu, ihtiyaçlar arttıkça ölçeklenebilecek esnekliğe sahip bir altyapı oluşturuldu. Bu gelişimi, kurumlar ve tüketiciler için somut ve gerçek uygulamalara dönüştürmek üzere ekosistem içerisinde müşterilerimiz ve iş ortaklarımızla yakın iş birliği içinde çalışıyoruz. Ericsson'un AR-GE ve yerel yeteneklere yatırım yapma kararı da Türkiye'nin öncü rolünü daha da güçlendiriyor. Bu yatırım, telekom, sanayi ve toplum genelinde yeni olanakların önünü açacak yapay zeka yerleşik bir teknoloji olan 6G'nin geliştirilmesine katkı sağlıyor.'

Geliştirilen yapay zeka çalışmasının, dış gebelik vakalarını yüzde 99'a varan klinik doğrulukla tespit etmeyi başardığı ifade edildi.

Modelin aynı zamanda sağlıklı gebeliklerin tanısını da yüzde 99,8 doğrulukla ortaya koyarak, olası hatalı tanı ihtimalini yüzde 1'in altına indirdiği belirtildi.

Çalışmanın, uluslararası mühendislik ve teknoloji alanındaki bilimsel yayınlardan IEEE Access dergisinde yayımlanarak küresel ölçekte tescillendiği kaydedildi.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Op. Dr. Gültekin Koçun, dış gebelikte erken tanı kadar, doğru tanının da kritik öneme sahip olduğunu belirtti.

Koçun, erken teşhiste hastalara herhangi bir cerrahi müdahale uygulamadan, hücre büyümesini durduran ilaç tedavileriyle gebelik dokusunun vücut tarafından emilmesini sağlayabildiklerini ifade ederek, şunları kaydetti:

'Ameliyatsız tedavi, gelecekteki üreme sağlığının korunması açısından önemlidir. Geliştirdiğimiz bu yapay zeka desteği sayesinde hekimler olarak çok daha erken evrede uyarı alabileceğiz. Çoğu vakada ameliyat seçeneği gündeme bile gelmeden hastaya uygun tedavi uygulanabilecek.'

Türkiye'de geçen yılın ilk çeyreğinde sabit geniş bant abone sayısı 20,7 milyon iken bu yılın ilk çeyreğinde 21,2 milyona çıktı.

Ev ve iş yerlerinde internet kullanımının artmasının yanı sıra kullanıcıların daha hızlı paketleri talep etmesi de dikkati çekti.

Geçen yıl abonelerin yüzde 32'si 50 megabit üzeri hızda bağlantı sunan paketleri tercih etmişti.

Bu yılın ilk çeyreğinde oran yüzde 44,6'ya çıktı. Böylece, neredeyse her iki sabit geniş bant abonesinden biri 50 megabit üzeri hız paketini tercih etti.

Kullanıcıların bağlantı hız tercihleri detaylı incelendiğinde 100 megabit üzeri paket tercih oranının yaklaşık iki katına çıktığı görüldü.

Geçen yılın ilk çeyreğinde 100 megabit üstü paket tercih edenlerin oranı yüzde 7,3 iken bu yıl aynı dönemde yüzde 14,6'ya ulaştı.

50 megabit ile 100 megabit aralığında paket tercih edenlerin oranı da söz konusu süreçte yüzde 24,7'den yüzde 30'a çıktı.

24-35 megabit kategorisindeki kullanıcı oranı ise yüzde 19,7'den yüzde 13,6'ya geriledi.

Kullanıcıların internet kullanım alışkanlıkları incelendiğinde, yılın ilk çeyreğinde toplam internet trafiğinde çevrim içi video paylaşım platformu YouTube'un açık farkla ilk sırada yer aldığı görüldü.

İlk üç ayda toplam internet trafiğinin yüzde 40,6'sı YouTube'da gerçekleşti. YouTube'u yüzde 16 ile Instagram takip etti.

Söz konusu veriler, kullanıcı tüketiminin büyük ölçüde video içerik tüketimi üzerinde yoğunlaştığını ortaya koydu.

İnternet trafiği kategorilere göre incelendiğinde, 'streaming' yani yayın tabanlı uygulamalarda da ilk sıra yine YouTube'un oldu.

Yüzde 57,4 ile ilk sırada yer alan YouTube'u yüzde 17,4 ile Instagram, yüzde 5,6 ile TikTok ve yüzde 5,5 ile Netflix takip etti.

Bireylerin iletişim kurmak için kullandığı 'instant messaging' yani anlık mesajlaşma kategorisinde en yaygın kullanılan uygulama yüzde 58,5 ile Instagram olurken Facebook yüzde 26,4 ile ikinci sırada yer aldı.

Anlık mesajlaşmada en çok kullanılan uygulamalar listesinde WhatsApp yüzde 7,3 ile üçüncü sırada, Telegram ise yüzde 6,2 ile dördüncü sırada konumlandı.

Veriler, kullanıcıların anlık mesajlaşma uygulamalarında sosyal medya tabanlı uygulamalara yöneldiğini ve geleneksel mesajlaşma servislerinin daha sınırlı kullanıldığını da ortaya koydu.

'Online games' yani çevrim içi oyun kategorisinde en yaygın olarak kullanılan uygulama platformu yüzde 25,4 ile PlayStation olarak kayıtlara geçti.

PlayStation'ı sırasıyla yüzde 24,1 ile Steam, yüzde 9,2 ile PUBG ve yüzde 6,7 ile League of Legends takip etti.

İnternet üzerinden sesli konuşma olan VOIP kategorisinde en yaygın kullanılan uygulama da açık ara WhatsApp oldu. Toplam kullanım trafiğinin yüzde 61,2'sini oluşturan WhatsApp, bu alanda lider konumda yer aldı.

Düzenlemenin en dikkat çekici maddelerinden biri yapay zeka kullanımına ilişkin oldu. Reklam Kurulunun saha verileri, özellikle 'deepfake' olarak adlandırılan sahte içeriklerin tüketicilerin karar verme sürecini manipüle ettiğini gösteriyor.

Bu nedenle düzenlemeyle insandan ayırt edilemeyen dijital karakterlere 'yapay zekayla üretildiği'nin belirtilmesi kuralı getirildi. Bu sayede tüketicinin rasyonel zemininin korunması hedefleniyor. Gerçek kişilerin dijital kopyalarının 'sanki bir ürünü bizzat denemiş gibi' gösterilmesi tamamen yasaklanıyor. Özellikle son dönemde Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'ten dünyaca ünlü futbolcular Lionel Messi ile Cristiano Ronaldo'ya kadar isimlerin sahte görüntüleriyle çeşitli ürünlerin pazarlanmaya çalışılması dikkati çekmişti.

Düzenlemenin öne çıkan hedeflerinden biri de 'karanlık tasarımlar' oldu. Tüketicileri istemedikleri bir işleme yönlendiren, üyelikten çıkmayı zorlaştıran veya stokta son ürün kalmış gibi 'sahte aciliyet' oluşturan tasarımlar, Reklam Kurulunun odağında yer alıyor.

Denetimler sonucu bu yönde tespitler oluşursa ilgili içeriklere 'durdurma'dan para cezasına kadar çeşitli yaptırımlar uygulanacak.

'Influencer' olarak nitelendirilen sosyal medya içerik üreticilerinin 'tavsiye' adı altında yürüttüğü milyarlarca liralık reklam trafiği de düzenlemelerden payını aldı. Bu tür tanıtımlar 'gizli reklam' gölgesinden çıkarılarak yaptırıma tabi tutulacak.

Reklam Kurulunun geçmiş kararlarında sıkça rastlanan 'paylaşımın reklam olduğunun anlaşılmaması' nedeniyle verilen cezalar, yeni düzenlemeyle genel bir kurala dönüşmüş oldu.

Her türlü menfaat ilişkisinin (hediye ürün, davet, indirim) 'reklam' veya 'tanıtım' ibaresiyle belgelenmesi şartı, sosyal medya fenomenlerinin ekonomisini kayıt dışılıktan ve güven kaybından kurtarmayı amaçlıyor.

Dünya genelinde yükselen 'yeşil aklama' (greenwashing) yani ürünleri aslında öyle olmadıkları halde çevre dostu gibi gösterme eğilimi de düzenlemeden nasibini aldı.

'Doğa dostu', 'sürdürülebilir' gibi kavramlar, üniversite onayı veya akredite kuruluş belgesi olmadan reklamlarda kullanılamayacak.

Bu adımla çevresel hassasiyeti yüksek tüketicilerin duygusal manipülasyonla istismar edilmesinin engellenmesi hedefleniyor. Dürüst üretim yapan firmaların da haksız rekabete karşı korunması amaçlanıyor.

Düzenlemeyle çocukların oyun ve internet alışkanlıkları üzerinden kişisel verilerinin analiz edilerek (profilleme) onlara özel reklam içerikleri sunulması da engellenecek.

Böylece çocukların sosyal medyada bir meta olarak kullanılmasının önlenmesi planlanıyor.

Ticaret Bakanlığınca çıkarılan düzenlemenin ardından gözler Reklam Kuruluna odaklandı. Denetimler sonucu aykırılık tespiti halinde Kurul resen inceleme başlatıyor.

Kurulca aldatıcı ve yanıltıcı reklamlar ile haksız ticari uygulamalar için 2026 yılında uygulanan idari para cezaları 79 bin 161 lira ile 31 milyon 808 bin 530 lira arasında değişiyor. Ceza tutarları ve üst limitleri, reklamın yayınlandığı mecraya ve ihlalin türüne göre değişiklik gösteriyor.

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre Türkiye'de internet kullanıcılarının yüzde 89,5'i sosyal medya platformlarında aktif olarak zaman geçiriyor. Bu da kötü niyetli kişiler için dijital dünyayı 'dolandırıcılık kapısı' haline getirebiliyor.

Kullanıcılar e-postalardan mesajlaşma uygulamalarına, sosyal medya platformlarından çevrim içi alışveriş sitelerine ve mobil uygulamalara kadar neredeyse her dijital etkileşimde potansiyel tehditlerle karşılaşabiliyor.

Bakanlık, son düzenlemeyle tüm bu olumsuzlukların önüne geçilmesini hedefliyor.

Bu kapsamda 1 Nisan 2016'da geçilen 4,5G'de işletmecilere şebeke ve haberleşme hizmetlerine ilişkin yatırımlarda, ilk 4 yıl en az yüzde 30, ikinci 4 yıl en az yüzde 40 ve üçüncü 4 yıl en az yüzde 45 yerli malı belgeli ürün kullanma yükümlülüğü getirildi.

Yapılan çalışmalarla 2016'da yüzde 1'ler seviyesinde olan yerlilik oranı, geçen yıl sonu itibarıyla yaklaşık yüzde 51'i buldu. Böylece 2028'de yüzde 45 yerlilik oranına ulaşma hedefi geçen yıl sonu itibarıyla geçilmiş oldu.

4,5G'de elde edilen deneyimle 5G'de yerlilik hedefi daha da artırıldı. Bu kapsamda, 1 Nisan 2026 itibarıyla geçilen 5G'de ilk yıl en az yüzde 50 yerlilik hedefi konuldu. Proje kapsamında ikinci yıl en az yüzde 55, üçüncü ve devam eden yıllarda en az yüzde 60 yerlilik sağlanması amaçlandı.

5G yetkilendirmesiyle getirilen yükümlülükler, 30 Nisan 2029'a kadar devam edecek.

İşletmeciler, bu tarihe kadar kuracağı 5G mobil özel şebekelerde radyo ünitesi yazılımından temel radyo ünitesine, çekirdek şebekeden transmisyon şebekesine kadar yatırımlarda teçhizatlarını 'Milli Haberleşme Ürünü' tanımına uygun ürünlerden sağlayacaklar.

4,5G'de yatırımcıların şebekeye ve haberleşme hizmetlerine ilişkin yatırımlarının en az yüzde 10'unu KOBİ'lerin Türkiye'de ürettiği ürünlerden karşılama yükümlülüğü konulmuştu.

5G'de ise hizmet ve altyapılara ilişkin yatırımların en az yüzde 15'ini bu işletmelerden karşılama kuralı getirildi.

Böylece haberleşme teknolojilerinde yerli üretimin kamu ve özel sektörle geliştirilmesi hedeflendi.

Bu çalışmalar kapsamında BTK'nin içinde bulunduğu koordinasyon toplantıları, proje çalıştayları, odak grup toplantıları gerçekleştiriliyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile BTK'nin desteğiyle kurulan Haberleşme Teknolojileri Kümelenmesince geliştirilen ve 'Uçtan Uca Yerli ve Milli 5G Haberleşme Şebekesi Projesi' kapsamında prototipleri üretilen ürünlerin geliştirme süreçleri de devam ediyor.

Türkiye'nin yapay zeka alanında küresel aktörlere rakip çıkarabileceğini savunma sanayisindeki İHA başarısıyla örnekleyen Avdagiç, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı'nın önemine dikkati çekerek, şöyle devam etti:

'Rekabetin anahtarı artık 'yapay zeka altyapıları, çip teknolojileri, veri işleme kapasitesi ve ileri teknoloji girişimleri' olarak öne çıkıyor. Milli egemenlik artık dijital egemenlikten geçiyor. Hedefimiz Türkiye'den de Anthropic ve OpenAI gibi aktörlere rakipler çıkarmak olmalı. Savunma sanayisindeki İHA'larda yakaladığımız küresel başarı, bunu da başarabileceğimizin en büyük delilidir. Türkiye, İHA gibi yüksek teknolojili ürünlerde dünyanın en büyük ihracatçılarından biri olmayı nasıl başardıysa, yapay zeka alanında da bunu başaracaktır. Cumhurbaşkanımız Erdoğan'ın açıkladığı Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı önemli bir başlangıçtır.'

İTO Başkanı Avdagiç, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın İstanbul'u yapay zeka alanında Türkiye'nin uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisinin merkezi haline getirme, 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ve 100 bin yapay zeka uygulama profesyoneli yetiştirme hedeflerine ulaşılması için gerekli desteği vereceklerini vurguladı.

Avdagiç, yapay zeka teknolojisine erişimin bir silah olarak kullanılmaya hazırlandığına dikkati çekerek, 2026 görünümünde öne çıkan en dikkati çekici vurgulardan birinin özellikle teknoloji ve yapay zeka yatırımları için kullanılan 'Micro is Macro (Mikro Makrodur)' yaklaşımı olduğunu bildirdi.

Şirket düzeyindeki mikro bir eylem ve yatırımın bile artık tüm ekonomiyi, piyasayı veya genel sistemi yani makroyu doğrudan belirleyebildiğini belirten Avdagiç, şöyle konuştu:

'Buna göre yapay zeka yatırımları artık yalnızca teknoloji şirketlerinin konusu değil, enerji talebini, kredi piyasalarını, kamu altyapı yatırımlarını ve küresel sermaye akımlarını etkileyen makro bir dinamik haline geldi. Yapay zeka teknolojisine erişimi bir silah olarak kullanmaya hazır ülke ve bloklar beklemeye başladı. Şurası açık ki dünyada yeni nesil savaş uçağı programları gibi yeni yapay zeka modelleri de bundan sonra sadece yakın müttefiklere açık olacak. Türkiye'nin geliştireceği yapay zeka modelleri ve konseptleri de bu sebeple büyük önem taşıyor. Ticaret savaşları kadar önemli yeni bir mücadele alanı da yapay zeka savaşları olacak.'

Avdagiç, Anthropic'in Mythos modelini kritik siber güvenlik açıklarını tespit edebilen bir sistem olarak tanıttığını, bu ayın başında erişimi seçilmiş Avrupa kurum ve şirketlerine genişlettiğini ancak hemen ardından ABD yönetiminin yasağıyla karşılaştığını anlatarak, 'ABD'de Trump yönetiminin en yeni yapay zeka modelleri Mythos ve Fable'a yabancı ülkelerden erişimi yasaklaması, yapay zekanın güvenlikten ekonomik güce kadar belirleyici olacağını açıkça ortaya koyuyor. Sadece Claude'un iki yeni modeli değil, OpenAI'ın GPT-5.5 modeli de benzer derecede gelişmiş olarak değerlendiriliyor. OpenAI, şu anda AB'nin siber güvenlik ajansı ENISA ve NATO'ya erişim izni verme sürecinde.' dedi.

Şekib Avdagiç, ABD yönetiminin Anthropic'in en yeni yapay zeka modelleri Mythos ve Fable'a yabancı ülkelerden erişimini yasaklamasının yapay zeka savaşlarının önemli bir aşamasını temsil ettiğini dile getirdi.

Savaş uçağı programları gibi yeni yapay zeka modellerinin de gelecek yıllarda sadece en yakın müttefiklere açık olacağını vurgulayan Avdagiç, 'Biz de ya Anthropic ve OpenAI gibi kendi modellerimizi geliştireceğiz, ki en doğrusu budur, ya da AB'nin ABD ile şu günlerde pazarlığını yaptığı 'güvenilir işbirliği' anlaşmaları bir zorunluluk olacak.' değerlendirmesinde bulundu.

İTO olarak 2018'den bu yana yürüttükleri dijitalleşme hamlesini yeni bir aşamaya taşıdıklarına işaret eden Avdagiç, şu ifadeleri kullandı:

'2018'den bu yana sürdürdüğümüz dijitalleşme hamlesini, 2026'da yapay zekayı 800 bin üyemizin iş süreçlerine entegre ederek yeni bir aşamaya taşıyoruz. 'Dijitalleşme ve Yapay Zeka: Veriden Değer Üretmek' temalı etkinliklerimizle bu sürece katkı sunarken; SoftITO, Bilgiyi Ticarileştirme Merkezi (BTM) ve Teknopark İstanbul'dan oluşan teknoloji ekosistemimizle girişimcilikten inovasyona, eğitimden ticarileşmeye kadar yapay zek odaklı dönüşüme öncülük etmeyi sürdüreceğiz.'

Avdagiç, yapay zeka gibi kritik teknolojilerde bağımlılığı azaltmanın milli güvenlik tanımının içine girdiğini belirterek, ABD'li teknoloji şirketlerine olan bağımlılığı azaltmanın ve teknoloji egemenliğini artırmanın milli güvenlik tanımının içine çoktan girdiğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı programın yapay zeka gibi kritik teknolojilerde bir şirkete veya üçüncü ülkelere bağımlı olmamak için önem taşıdığına dikkati çeken Avdagiç sözlerini şöyle tamamladı:

'Türkiye'nin önündeki yeni büyüme hikayesi teknoloji girişimciliği, yapay zeka yatırımları, yüksek katma değerli üretim ve küresel markalar üzerinden şekillenecek. Unutmayalım ki, bugün dünyada unicorn sayılarıyla, teknoloji ihracatıyla ve girişim sermayesi hacimleriyle öne çıkan ülkelerin ortak noktası, güçlü girişimcilik kültürü ve sürdürülebilir yatırım ekosistemleridir. Biz de bunu, sizlerle birlikte hayata geçirirsek, ülkemizi çok daha güçlü bir konuma taşımış olacağız. Bu değişimde ancak ve ancak 'veriyi yönetenler, teknolojiyi geliştirenler ve yapay zekayı ekonomik güce dönüştürenler' oyun kurucu aktörler olacaklar.'

Kablosuz yapısıyla öne çıkan sistem, kurulum aşamasında kablo çekimi, duvar kırımı, boya ve kapsamlı tadilat ihtiyacını ortadan kaldırıyor. Böylece oteller mevcut yapılarını bozmadan dijital DND sistemine geçiş yapabiliyor.

Özellikle faaliyetini sürdüren otellerde, kurulum sırasında oluşabilecek işçilik ve oda kapatma maliyetlerinin azaltılması işletmelere önemli avantaj sağlıyor. Sistem, kısa sürede ve temiz bir şekilde monte edilerek hizmete alınabiliyor.

Oda içindeki panel üzerinden 'Rahatsız etmeyin' seçeneğini aktif eden misafirlerin tercihleri kapı önündeki dış üniteye yansıyor. Bu durumda zil sistemi de kontrol edilerek gereksiz rahatsızlıkların önüne geçiliyor.

Misafirin 'Odamı temizleyin' talebi oluşturması halinde ise bildirim doğrudan dış panelde görüntüleniyor. Böylece kat görevlileri oda durumunu hızlı ve doğru şekilde takip edebiliyor.

Telcom tarafından yapılan açıklamada, kablosuz DND otel doorbell panelinin Türkiye'de bu alanda geliştirilen ilk ve tek yerli çözüm olduğu belirtildi.

Sistemin mevcut kartlı kapı kilitleri ve enerji kontrol üniteleriyle entegre çalışabildiği, bu sayede otellerin mevcut altyapılarını değiştirmeden teknolojik dönüşüm gerçekleştirebildiği ifade edildi.

Otel kapılarında uzun yıllardır kullanılan basılı 'Rahatsız etmeyin' kartlarının yerine dijital bildirim sistemi sunan çözüm, kağıt tüketiminin azaltılmasına da katkı sağlıyor.

Dış ünitede oda numarası ve otel logosunun yer alabilmesi ise koridorlarda daha modern ve kurumsal bir görünüm oluşturuyor.

Telcom Yönetim Kurulu Başkanı Osman Yücel, geliştirdikleri sistemin oteller için önemli avantajlar sunduğunu belirtti.

Yücel, 'Klasik sistemlerde kablo çekimi, duvar kırımı, tadilat ve işçilik maliyetleri işletmeler için ciddi bir yük oluşturabiliyor. Kablosuz DND panelimiz sayesinde oteller mevcut yapılarını bozmadan, odalarını uzun süre kullanıma kapatmadan ve ek tadilat maliyetine girmeden dijital sisteme geçebiliyor. Misafir mahremiyetini, operasyonel verimliliği ve kullanım kolaylığını aynı sistemde buluşturduk' dedi.

Yücel, yerli Ar-Ge çalışmalarıyla geliştirilen sistemin özellikle yenileme çalışması planlayan oteller için pratik ve sürdürülebilir bir alternatif sunduğunu da sözlerine ekledi.

Araştırmada, meşe ağaçlarının yaz ortasına kadar büyümeyi durdurmasına rağmen yılın ilerleyen dönemlerine kadar fotosenteze devam ettiği tespit edildi.

Fotosentez ile büyüme arasındaki ilişkinin sanılandan farklı şekilde ayrışabildiğini ortaya koyan araştırmada, özellikle kurak ve sıcak dönemlerde ağaçların büyümesi dururken fotosentezin bir süre daha devam ettiği, bu süreçte alınan karbonun önemli bir kısmının odun dokusunda depolanmak yerine yaprak, kök ve kısa ömürlü biyolojik süreçlerde kullanıldığı ya da yeniden atmosfere salındığı belirtildi.

Araştırmada, ormanların karbon alma kapasitesi ile karbonu odun gibi uzun ömürlü depolara aktarma kapasitesinin birbirine sıkı bağlı olmadığına işaret edilerek, iklim değişikliğiyle birlikte bu ayrışma artarsa, ormanlar fotosentez yapsa bile karbonu uzun süreli depolayamayabileceği vurgulandı.

Çalışmanın başyazarı Mukund Palat Rao, mevcut iklim modellerinin genellikle 'fotosentez varsa büyüme vardır' varsayımına dayandığını ancak bulguların bunun her zaman doğru olmadığını gösterdiğini söyledi.

Rao, sıcak ve kurak koşullarda büyümenin hızlı şekilde durduğunu, ancak fotosentezin daha düşük bir hızda da olsa devam edebildiğini belirtti.

Araştırmanın sonuçları, 'Science Advances' dergisinde yayımlandı.

Çalışmalara ilişkin açıklamada bulunan Prof. Dr. Köse, fiziksel hastaya ihtiyaç duymadan oluşturulan sistemle, yapay hasta modelleri (sentetik hastalar) üzerinden farklı tedavi senaryolarının değerlendirilebildiğini anlattı.

Yapay zeka ve dijital ikiz teknolojilerini bir araya getiren sistemin, tedavi süreçlerinin olası sonuçlarını önceden simüle ederek önemli veriler sunduğunu belirten Köse, sistemin aktif, araştırmacıların kullanımına açık olduğunu söyledi.

Prof. Dr. Köse, sentetik hastalar üzerinden elde edilen bulguların gelecekteki tedavi yaklaşımlarına yön verebileceğine işaret ederek, 'Fiziksel hastalar olmadan, çocukluk çağı akut lösemisi gibi günümüzün en önemli, en kritik kanser türlerinden biri olan kanser araştırmaları odağında tedavi nasıl şekillenebilir? Çok farklı profillerde nasıl başarı veya riskler vardır? Sentetik hastalarda elde ettiğimiz bulgular yardımıyla geleceğin tedavi süreçlerini şekillendirecek bir sistem elde etmiş olduk.' diye konuştu.

Çalışma kapsamında, yaklaşık 1000 sentetik hasta üzerinden analizler gerçekleştirildiğini ifade eden Köse, derin öğrenme modelleri sayesinde ALL tedavisinin olası birçok farklı hasta profilindeki yansımasına dair bulgular elde ettiklerini ve kullanılma potansiyeli taşıyan iki ilacın tespit edildiğini söyledi.

Köse, bunların farklı hastalıkların tedavisinde kullanılan ve ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından onaylanmış ilaçlar olduğunu belirterek, yapılan simülasyonlarda söz konusu ilaçların mevcut tedavilere eklendiğinde olumlu sonuçlar verildiğinin görüldüğünü kaydetti.

Sistemin, hekimlerin yerine karar veren yapı olmadığını vurgulayan Köse, 'Hekimler, uzmanlar, bu sistemden aldıkları bulgularla verimli bir şekilde, zamandan kazanarak yeni araştırmaları tetikleyecek bulguları da kullanarak tedavi süreçlerini daha da iyileştirmiş olacak. İnsan-yapay zeka iş birliğini çok daha üst düzeye ulaştıran, geleceğin sağlık uygulamalarına da göz kırpan bir sistem.' dedi.

STING'in temelinde birbiriyle bağlantılı beş yapay zeka katmanı bulunuyor. İlk aşamada, 314 binden fazla ilaç-protein verisi üzerinde eğitilmiş derin öğrenme modeli, mevcut ilaçlar arasından ALL tedavisinde yeniden kullanılabilecek adayları tespit ediyor.

Sistem tarafından öne çıkarılan bileşikler, moleküler düzeyde güçlü bağlanma özellikleri göstermeleri nedeniyle umut vadeden adaylar arasında değerlendiriliyor.

Araştırmacılara, uluslararası standart tedavi protokolleri ve tamamen özgün tedavi protokolleri tasarlama imkanı sunan STING, farklı tedavi fazları üzerinden ilaç seçenekleri ve uygulama takvimlerinin belirlenmesine imkan sunuyor.

Sistem, oluşturulan tedavi planlarını hastanın yaşı, kilosu, genetik özellikleri, D vitamini düzeyi ve yaşam tarzı verileriyle birleştirerek 'farmakokinetik (FK) simülasyon'lardan geçiriyor.

Ardından devreye giren genetik algoritma, her hasta için en uygun ilaç dozlarını hesaplayarak, kişiselleştirilmiş tedavi planlarının oluşturulmasına katkı sağlıyor.

Yapılan hesaplamalarla uygun tedavi süreçlerini öğrenen ve sentetik hasta modelleri oluşturabilen derin öğrenme modelleri, sistemin son aşamasında dijital ikiz tabanlı sentetik hastaların üretilmesini sağlıyor.

Türkiye'nin 6G hazırlıklarına değinen Oğul, 'Türkiye'de 2010'larda başladığımız AR-GE yatırımımız bugün çok ciddi 6G şebeke ve güvenlik odaklı sürüyor. Türkiye'yi sadece 5G'yi uygulayan bir ülke değil, 6G'de de lider ve teknoloji gelişimine katkıda bulunan ülkelerden biri yapmak için var gücümüzle çalışıyoruz.' dedi.

Oğul, 5G'yi 'ufuk' olarak nitelendirdiklerine işaret ederek, yapay zeka teknolojisinin de 6G'ye geçiş aşamasında doğal bir şekilde entegre olacağını anlattı.

Bu nedenle 5G konusunda Türkiye'nin attığı adımın kritik olduğunu vurgulayan Oğul, 'Türkiye, 5G'nin SA (Stand-Alone) ve NSA (Non-Stand-Alone) modlarını birlikte uygulayan dünyadaki ilk ülkelerden biri olarak 6G'ye geçişte çok ciddi bir avantaj yakaladı.' diye konuştu.

Oğul, mobil teknolojinin kurumlarda yaygın kullanımının 5G ile mümkün olacağına dikkati çekerek, bunun da madenden sağlığa, savunmadan enerjiye, ulaşımdan farklı iş kollarında daha güvenli ve efektif çalışma imkanı sağlayacağını dile getirdi.

Türkiye'de operatörlerle de anlaşmalar imzaladıklarını vurgulayan Oğul, şu değerlendirmeyi yaptı:

'Barselona'da imzaladığımız sözleşmeler kapsamında önümüzdeki dönemde AR-GE alanında işbirliklerimiz olacak. 6G'nin standartlarının belirlenmekte olduğu bu dönemde Türkiye'de müşterilerimizle, iş ortaklarımızla yapacağımız çalışmalar, 6G standartlarının belirlenmesine katkıda bulunmak açısından çok büyük önem arz ediyor. Bununla beraber 5G'nin de ileri uygulamalarını iş ortaklarımızla birlikte Türkiye'ye getirerek, halkımızın, endüstrilerimizin ve iş çevrelerimizin de hizmetine sunacağız.'

Oğul, yatırımların devam etmesinin kritik olduğunu belirterek, 5G'nin standartlarının sürekli revize edildiğini söyledi.

Bu revizelerle standartların 6G'ye giden yolunun hazırlandığına işaret eden Oğul, şöyle konuştu:

'Önümüzdeki dönemde iş ortaklarımızla, müşterilerimizle ve ekosistem oyuncularıyla işbirliği içinde ilerlemek, 5G'nin yeni standartlarının Türkiye'ye hızlıca gelmesi, adapte edilmesi ve farklı iş senaryolarının Türkiye'de uygulanması 6G'ye geçişi de hızlandıracaktır. Türkiye'nin 6G'ye geçişte yol haritasını hızlandırmak, ülkeyi 6G'ye hazırlamak ve 6G'de de söz sahibi ülkelerden biri yapmak için sektördeki bütün oyuncularla ve müşterilerimizle birlikte çalışmak çok önemli.'

Ericsson Avrupa Bölgesi Teknolojiden Sorumlu Başkan Yardımcısı Hanna Maurer Sibley de Türkiye'de 5G'nin hızlı yükselişinden ve benimsenmesinden son derece etkilendiğini dile getirdi.

Avrupa'nın geri kalanında bu sürecin çok uzun zaman aldığına dikkati çeken Sibley, şunları kaydetti:

'Dürüst olmak gerekirse biz daha erken başladık ama Türkiye geç başlamasına rağmen 5G adaptasyonunda son derece hızlı ilerliyor. Ayrıca 'standalone' (bağımsız) yapıyı başlattığınızı ve farklı kullanıcıların ihtiyaçlarına göre farklılaştırılmış bağlantı hizmetleri sunduğunuzu biliyorum. Hizmet kalitesi ve verilerin ağın üst katmanlarına ne kadar iyi iletildiği konusunda etkileyici işler çıkarılıyor. Türkiye, Avrupa için çok önemli. Ericsson bu yıl dünya çapında 150. yılını kutluyor, Türkiye'de ise 1890'dan beri varız. Türkiye bizim için çok köklü ve önemli bir bölge. Nüfusun büyüklüğü, teknolojideki ve yapay zekadaki gelişmelerin yanı sıra yerel AR-GE çalışmalarımız ve yerel üretimimizle birlikte Türkiye bizim için çok büyük ve önemli bir pazar olmaya devam edecek.'

Faaliyetine 2020 yılında başlayan Muğla'nın Ar-Ge ve inovasyon üssü olan Muğla Teknopark, sağladığı kurumlar vergisi muafiyeti, personel gelir vergisi stopajı istisnası, SGK prim desteği ve KDV istisnası gibi yasal avantajlar sayesinde girişimciler nezdinde bölgenin çekim merkezine dönüştü.

Girişimcilerin toplam 101 milyon TL tutarında muafiyetten yararlandığı 2025 yılı itibarıyla bünyesinde 45 firmaya ulaşan şirket, %100 doluluk oranına erişerek; yalnızca 2025 yılı içinde 46 yeni aday firma bölgede faaliyet göstermek üzere başvuruda bulundu.
Bölgemize yapılan Ar-Ge, yazılım ve tasarım projesi başvuruları, ilgili mevzuat uyarınca teşekkül ettirilen Proje Değerlendirme Komisyonu tarafından titizlikle inceleniyor.

Yönetim Kurulunun ticarileşme odaklı vizyonu doğrultusunda; ekonomik katma değer yaratma potansiyeli bulunmayan projelere onay verilmeyerek; doğrudan ihracat ve satış kapasitesine sahip, üniversite-sanayi iş birliğini somutlaştıracak ve öğrencilere staj ile istihdam imknı sağlayacak nitelikli girişimciler tercih ediliyor.

Uygulanan bu liyakat esaslı ve seçici kabul politikasının neticesinde; toplam ihracat hacmi 2023 yılı sonundan 2025 yılı sonuna kadar 6 kat arttırılarak, 2026 yılının ilk 6 aylık döneminde ise 4 katlık yeni bir sıçrama gerçekleştirildi.

Bir diğer kritik gösterge olan toplam satış tutarı ise 2023 yılı sonundan 2025 yılı sonuna kadar 5 kat artarak 288 milyon TL seviyesine ulaştı.

Bugün bölgemizde; başta yazılım olmak üzere savunma sanayii, havacılık, elektronik, enerji, kimya, tarım ve sağlık gibi 17 farklı sektörde yüksek teknolojili araştırma ve üretim faaliyetleri yürütülüyor. 2025 yılı sonu itibarıyla bölgemizde devam eden 76 adet projenin 16'sı doğrudan üniversite iş birliğiyle, 9'u ise yurt dışı menşeli firmalarla ortaklaşa hayata geçirildi.

Girişimcilerin ulusal ve uluslararası fonlara erişim kapasitesi de istikrarlı biçimde artarak, 2025 yılında 10 adet TÜBİTAK ve 3 adet Avrupa Birliği destekli proje bölgemizde başarıyla yürütüldü.

Muğla Teknopark, nitelikli istihdam yaratma misyonu doğrultusunda 2025 yılı sonu itibarıyla büyük çoğunluğunu bilgisayar, bilişim, yazılım ve elektrik-elektronik uzmanı Ar-Ge personelinin oluşturduğu toplam 239 kişiye istihdam sağladı.

Ayrıca, Ar-Ge ve tasarım personelinin yüksek motivasyonla çalışabilmesi amacıyla sosyal donatı alanlarında iyileştirmeler yapılarak; 2025 yılı içinde yeni toplantı salonları, sosyal alanlar ve modern ortak çalışma alanları faaliyete geçirildi.

Bölgemizde faaliyet göstermek isteyen aday girişimciler için kuluçka merkezi bünyesinde kapsamlı ve ücretsiz teknogirişim eğitim programları düzenleniyor.

Öte yandan, Şirket Yönetim Kurulunun 2026 yılında aldığı stratejik kararla; gençleri Ar-Ge ve inovasyona teşvik eden, yerli ve milli teknoloji ekosistemine kritik katkılar sunan TEKNOFEST yarışmalarına katılacak takımların projelerine malzeme desteği sağlamak üzere özel bir bütçe tahsis edildi.

Dijital obeziteyi çağın en büyük tehlikelerinden biri olarak niteleyen Evcimen, 'Telefonsuz kaldığınızda veya internet kesildiğinde kaygı durumu yaşıyorsanız, çeşitli platformlardaki dizi gibi içerikleri üst üste izliyorsanız, fotoğrafınızı çekip sosyal medyada paylaşıyor, yorum ve beğenileri sıklıkla takip ediyorsanız dijital obezite eğiliminde olduğunuzu söyleyebiliriz.' dedi.

Evcimen, dijital dünyanın her yaştan bireyi etkisi altında aldığını ancak sosyal medya, oyun gibi içeriklere en fazla maruz kalan kesimin ise gençler olduğunu dile getirerek, 'dijital dünya'ya doğan çocukların da risk altında olduğunu kaydetti.

Kişinin, 'dijital obez' olup olmadığını anlamak için bazı belirtilere ve davranış kalıplarına dikkat edilmesi gerektiğinden bahseden Evcimen, 'Özellikle dijital platformlardaki dizileri gece gündüz ayırt etmeden, zaman sınırlaması olmadan ve peş peşe, sıklıkla izlemek bireyde dijital obezitenin görünürlüğünü artırmaktadır hatta bir sezonu değil, tüm seriyi tüketmesi dijital obez olmanın en büyük göstergesidir. Burada sosyal medyada sürekli görünür olma, sayfayı yenileme gibi özellikleri de sıralayabiliriz.' diye konuştu.

Evcimen, dijital obezitede hangi dijital aracı ne amaçla ve ne kadar süreyle kullanıldığının önem arz ettiğine işaret ederek, 'Fiziksel obezitedeki yağ birikimi nasıl ki hantallığa ve çeşitli sağlık sorunlarına yol açıyorsa dijital obezitede de odaklanma, motive olamama, bir şeylerden çok çabuk sıkılma durumları görüyoruz. Sadece zihinsel değil, fiziksel etkilerini de görüyoruz. Boyun tutulmaları, ellerde uyuşma ve hissizleşmeyi tetikleyecektir. Artık yüz yüze iletişimden daha çok içerik, video ve emoji gönderimiyle hiç iletişime geçmeden de tatmin olabileceğiz.' ifadelerini kullandı.

Bireylerin dijital dünyada sağlıklı kalarak dijital obeziteyle başa çıkmalarında dijital okuryazarlığın önemine değinen Evcimen, dijital okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesiyle dijital ortamın bilinçli ve güvenli kullanılabileceğini anlattı.

Evcimen, erken yaşlarda dijital araçlarla tanışan çocuklarda ailelerin, 'dijital ebeveynliği' (ebeveynlerin çocuklarının dijital dünyadaki deneyimlerini sağlıklı yönetmelerini sağlayan yaklaşım) benimsemesinin önemli olduğunu vurgulayarak, 'Çocukların dijital araçlarla erken yaşta tanıştığı düşünüldüğünde, ebeveynlerin çevrim içi ortamlarda sınırlar koyarak onları güvende tutmaları kritik rol oynamaktadır. Bunların dışında dijital diyet, dijital detoks gibi uygulamalar da söz konusudur. Telefonumuzdan gereksiz bildirimleri ve uygulamaları silerek, düzenli dijital molalar verip ekranda kalış süremizi sınırlandırarak, dijital diyet ve dijital detoks yaparak zihinsel sağlığımızı koruyabiliriz.' değerlendirmesinde bulundu.